Εφιαλτικά σενάρια από το Bloomberg: «Οι Ευρωπαίοι δεν θα αντέξουν το χειμώνα!»- Αντιμέτωπη με μια πρωτοφανή «ενεργειακή ασφυξία» η Ευρώπη- «Έκρηξη 200% στο φυσικό αέριο, άδειες αποθήκες και νέα λουκέτα προ των πυλών

Ο πόλεμος στο Ιράν πυροδοτεί νέο ενεργειακό σοκ. Ο εφιάλτης ενός βαριού χειμώνα, η απειλή για τη βιομηχανία και ο κίνδυνος πολιτικών ανατροπών

Εφιαλτικά σενάρια από το Bloomberg: «Οι Ευρωπαίοι δεν θα αντέξουν το χειμώνα!»- Αντιμέτωπη με μια πρωτοφανή «ενεργειακή ασφυξία» η Ευρώπη- «Έκρηξη 200% στο φυσικό αέριο, άδειες αποθήκες και νέα λουκέτα προ των πυλών

Έπειτα από 182 χρόνια λειτουργίας, ένα ιστορικό εργοστάσιο πορσελάνης στη Γερμανία ετοιμάζεται να σβήσει τους κλιβάνους του. Επέζησε από τον ναζισμό και τον κομμουνισμό, αλλά κινδυνεύει να λυγίσει από το ενεργειακό κόστος.

Στην Πολωνία, η βιομηχανία λιπασμάτων ζητά επειγόντως κυβερνητική παρέμβαση, ενώ στην Ισπανία η κυβέρνηση έχει ήδη διαθέσει 12 δισ. ευρώ από τον Μάρτιο για να συγκρατήσει τις επιπτώσεις των ενεργειακών ανατιμήσεων, ενόψει των εκλογών της 29ης Νοεμβρίου.

Η Ευρώπη βρίσκεται ξανά στη δίνη μιας μεγάλης ενεργειακής κρίσης, της δεύτερης μέσα σε λιγότερο από πέντε χρόνια. Η βιομηχανία δεν έχει ακόμη ανακάμψει από το σοκ του 2022, μετά τη ρωσική εισβολή στην Ουκρανία.

Τα λουκέτα, η απώλεια παραγωγικής δυναμικότητας και ο κίνδυνος αποβιομηχάνισης επιστρέφουν στο προσκήνιο. Αυτή τη φορά, το ενεργειακό κόστος απειλεί να προκαλέσει και ισχυρούς πολιτικούς κραδασμούς, καθώς περισσότεροι από τους μισούς Ευρωπαίους θα ψηφίσουν μέσα στους επόμενους 12 μήνες.

Οι αριθμοί είναι αποκαλυπτικοί. Οι τιμές του φυσικού αερίου έχουν αυξηθεί σχεδόν 200% από τον Φεβρουάριο, ξεπερνώντας στα τέλη Οκτωβρίου τα 100 ευρώ ανά μεγαβατώρα, στο υψηλότερο επίπεδο της τελευταίας τετραετίας. Το ντίζελ καταγράφει τιμές-ρεκόρ, η κηροζίνη έχει σχεδόν διπλασιαστεί και το ηλεκτρικό ρεύμα ακολουθεί ανοδική πορεία. Στη Γερμανία, οι τιμές έχουν ήδη ξεπεράσει τα μέσα επίπεδα που καταγράφονταν στην αρχή του χειμώνα ακόμη και το 2022.

Το κόστος των ενεργειακών εισαγωγών της Ευρώπης έχει αυξηθεί κατά περισσότερα από 127 δισ. ευρώ από την έναρξη του πολέμου στο Ιράν, σύμφωνα με την Ευρωπαϊκή Επιτροπή. Πρόκειται για ένα νέο βαρύ φορτίο για κυβερνήσεις που ήδη ασφυκτιούν από τα δημόσια χρέη.

Στο στόχαστρο βρίσκονται οι ενεργοβόρες βιομηχανίες, οι κατασκευές, τα λιπάσματα, η χημική βιομηχανία, η γεωργία και οι αερομεταφορές. Παράλληλα, η ακρίβεια στην ενέργεια και στα καύσιμα πιέζει τα νοικοκυριά και μετατρέπει το ενεργειακό ζήτημα σε κεντρικό πολιτικό διακύβευμα.

«Ύστερα από πέντε χρόνια σε αυτή την κατάσταση, έχουμε κάπως κουραστεί να μιλάμε για το πόσο σοβαρό είναι το πρόβλημα, αλλά πρόκειται πραγματικά για ένα τεράστιο ζήτημα», δήλωσε ο Νικολάι Ρομανόφσκι, ανώτερο στέλεχος ενεργειακής διαχείρισης του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου Χημικής Βιομηχανίας (CEFIC). «Δεν είμαι βέβαιος ότι η αντίδραση που βλέπουμε σε ευρωπαϊκό επίπεδο ανταποκρίνεται πραγματικά στη σοβαρότητα της κρίσης που αντιμετωπίζουμε».

Ο φόβος ενός βαριού χειμώνα

Οι μετεωρολογικές προβλέψεις προσφέρουν μια προσωρινή ανάσα. Τα μοντέλα δείχνουν ότι ο χειμώνας θα είναι γενικά ήπιος, υπό την επίδραση ενός δυνητικά ισχυρού φαινομένου Ελ Νίνιο. Ωστόσο, οι ψυχρές εισβολές παραμένουν πιθανές.

Η βρετανική εταιρεία MetDesk προειδοποιεί ότι η πρόωρη διαταραχή της πολικής δίνης μπορεί να προκαλέσει νέο κύμα ψύχους στη βόρεια Ευρώπη τον Δεκέμβριο. Παράλληλα, τα καιρικά δεδομένα δείχνουν αυξημένη πιθανότητα ψυχρών περιόδων στη συνέχεια του χειμώνα.

Επιπλέον, ένα κύμα ψύχους στην Ασία θα μπορούσε να εντείνει τον ανταγωνισμό για φορτία υγροποιημένου φυσικού αερίου (LNG), εκτοξεύοντας περαιτέρω τις τιμές στις διεθνείς αγορές.

Οι κυβερνήσεις της ΕΕ έχουν υπερτριπλασιάσει από τον Ιούνιο τις παρεμβάσεις τους, με τη δημοσιονομική στήριξη να πλησιάζει τα 35 δισ. ευρώ, σύμφωνα με στοιχεία του Bruegel που επικαλείται το Bloomberg. Ωστόσο, μεγάλο μέρος των μέτρων δεν είναι επαρκώς στοχευμένο και σε ορισμένες περιπτώσεις ενθαρρύνει την κατανάλωση ορυκτών καυσίμων. Η Ισπανία απορροφά το ένα τρίτο των συνολικών δαπανών. Εκτός υπολογισμού παραμένει το κόστος του πλαφόν στο φυσικό αέριο που σχεδιάζει η Ιταλία για το επόμενο έτος.

Στις 1 Ιανουαρίου τίθεται σε ισχύ η πλήρης απαγόρευση εισαγωγών ρωσικού LNG. Η Ευρώπη καλείται να καλύψει ένα σημαντικό κενό στις προμήθειες, αποδεικνύοντας πόσο δύσκολη παραμένει η απεξάρτησή της από τη ρωσική αγορά. Ο πόλεμος στο Ιράν και ο ουσιαστικός αποκλεισμός των Στενών του Ορμούζ αποκάλυψαν με τον πιο σκληρό τρόπο τη συνεχιζόμενη ενεργειακή ευαλωτότητα της ΕΕ.

Ακόμη και μια άμεση λήξη της σύγκρουσης ΗΠΑ-Ιράν δεν θα επανέφερε αυτομάτως την κανονικότητα στις ενεργειακές μεταφορές.

Αποθήκες στο ναδίρ – Συναγερμός για την επάρκεια φυσικού αερίου

Οι ευρωπαϊκές κυβερνήσεις επεξεργάζονται πλέον σενάρια έκτακτης ανάγκης. Τα αποθέματα φυσικού αερίου βρίσκονται σε ιστορικά χαμηλά επίπεδα, περίπου 15 ποσοστιαίες μονάδες κάτω από τον πρόσφατο μέσο όρο και πολύ μακριά από τον στόχο πληρότητας 90% της ΕΕ.

Το δυσμενέστερο σενάριο του Ευρωπαϊκού Δικτύου Διαχειριστών Συστημάτων Μεταφοράς Φυσικού Αερίου προβλέπει ότι οι αποθήκες μπορεί να έχουν πληρότητα μόλις 10% στο τέλος του χειμώνα, εάν οι θερμοκρασίες υποχωρήσουν περισσότερο από το αναμενόμενο και οι διεθνείς αγορές LNG παραμείνουν υπό πίεση. Για να αποφευχθεί αυτό, θα απαιτούνταν μείωση της ενεργειακής ζήτησης κατά 15%. Η Γερμανία, μάλιστα, κινδυνεύει να εξαντλήσει τα αποθέματά της έως τον Μάρτιο.

Η αναπλήρωση των αποθηκών το επόμενο καλοκαίρι θα μπορούσε να διατηρήσει την αγορά σε συνθήκες ασφυξίας και το 2027, προειδοποίησε ο Διεθνής Οργανισμός Ενέργειας (IEA).

«Είναι απολύτως σαφές ότι εισερχόμαστε σε μια επικίνδυνη περίοδο», δήλωσε στις 29 Οκτωβρίου ο διευθύνων σύμβουλος της TotalEnergies, Πατρίκ Πουγιανέ, αναφερόμενος στις προοπτικές της ευρωπαϊκής αγοράς φυσικού αερίου. «Ζούμε σε έναν κόσμο κρίσεων».

Οι ανησυχίες αποτυπώνονται και στα συμβόλαια της αγοράς: το φυσικό αέριο για το καλοκαίρι του 2027 διαπραγματεύεται ήδη ακριβότερα από εκείνο του επόμενου χειμώνα. Η εξέλιξη αυτή προμηνύει δυσκολίες στην αναπλήρωση των αποθεμάτων και αυξάνει την πίεση προς τις κυβερνήσεις.

Στο ενεργειακό μέτωπο προστίθεται και ο κίνδυνος υβριδικών επιθέσεων σε κρίσιμες υποδομές. Ιδιαίτερα ευάλωτοι θεωρούνται οι νορβηγικοί αγωγοί, μέσω των οποίων καλύπτεται περίπου το ένα τρίτο των ευρωπαϊκών εισαγωγών φυσικού αερίου. Ένα πλήγμα θα μπορούσε να πυροδοτήσει γενικευμένη κρίση εφοδιασμού, σύμφωνα με την Αν-Σοφί Κορμπό, ερευνήτρια του Κέντρου Παγκόσμιας Ενεργειακής Πολιτικής στο Παρίσι.

«Η μεγαλύτερη ανησυχία μου είναι μια πιθανή ρωσική υβριδική επίθεση εναντίον ενεργειακών υποδομών», δήλωσε. «Τα πράγματα μπορούν πάντοτε να γίνουν πολύ χειρότερα».

Η ενεργειακή ακρίβεια πυροδοτεί πολιτικές αναταράξεις

Η ενεργειακή κρίση μετατρέπεται ήδη σε πολιτική απειλή. Από το Βερολίνο μέχρι το Μιλάνο και το Παρίσι, διαδηλωτές διαμαρτύρονται για το κόστος ζωής, με την ενέργεια να βρίσκεται στο επίκεντρο της κοινωνικής δυσαρέσκειας.

Στη Γαλλία, οι ανατιμήσεις έρχονται να προστεθούν σε μια ήδη δύσκολη πολιτική και δημοσιονομική συγκυρία, ενόψει των προεδρικών εκλογών του Απριλίου. Μετά τη ρωσική εισβολή στην Ουκρανία, η κυβέρνηση είχε δαπανήσει περίπου 70 δισ. ευρώ σε ακαθάριστη βάση για τη στήριξη επιχειρήσεων και νοικοκυριών και την επιδότηση της βενζίνης. Οι παρεμβάσεις περιόρισαν τις κοινωνικές αντιδράσεις, αλλά επιβάρυναν σοβαρά τα δημόσια οικονομικά.

Αυτή τη φορά, η κυβέρνηση Μακρόν ακολουθεί διαφορετική γραμμή. Υπό την πίεση των επενδυτών που πωλούν κρατικά ομόλογα, περιορίζει τις οριζόντιες ενισχύσεις και κατευθύνει τη βοήθεια στους περισσότερο πληττόμενους. Τα αρχικά μέτρα για τις συνέπειες του πολέμου στο Ιράν ανέρχονταν σε μόλις 70 εκατ. ευρώ, αν και στη συνέχεια αυξήθηκαν.

«Για πρώτη φορά, όταν βρίσκεται αντιμέτωπο με κρίσεις και εξωτερικούς κραδασμούς, το κράτος απαντά μειώνοντας τις δαπάνες αντί να τις αυξάνει», δήλωσε ο υπουργός Προϋπολογισμού Νταβίντ Αμιέλ στους βουλευτές της Επιτροπής Οικονομικών της Εθνοσυνέλευσης στις 4 Νοεμβρίου. «Πρόκειται για μια ουσιαστική αλλαγή, διότι στο γεωπολιτικό περιβάλλον στο οποίο βρισκόμαστε, η μία κρίση διαδέχεται την άλλη».

Η πολιτική αυτή προκαλεί αντιδράσεις και δίνει νέα επιχειρήματα στα άκρα. Η Μαρίν Λεπέν προτείνει δραστική μείωση του ΦΠΑ στα καύσιμα και στις άλλες μορφές ενέργειας, με ετήσιο κόστος σχεδόν 11 δισ. ευρώ, σύμφωνα με το κόμμα της. Ο Ζαν-Λικ Μελανσόν ζητά ανώτατα όρια στις τιμές και στα περιθώρια κέρδους των διυλιστηρίων.

Η κυβέρνηση απορρίπτει τις προτάσεις, επικαλούμενη το δημοσιονομικό κόστος και τους κινδύνους για τον εφοδιασμό. Αντ’ αυτού, αποδεσμεύει ντίζελ από τα στρατηγικά αποθέματα και προωθεί μέτρα χωρίς άμεση επιβάρυνση του προϋπολογισμού.

Στην Ιταλία, η κατάσταση είναι ακόμη πιο πιεστική. Η χώρα εισάγει περίπου τα τρία τέταρτα της ενέργειας που καταναλώνει και πλήττεται άμεσα από τον αποκλεισμό των Στενών του Ορμούζ. Το Κατάρ έχει παρατείνει έως το τέλος του έτους την κατάσταση ανωτέρας βίας στις παραδόσεις προς την Edison SpA, στερώντας από την εταιρεία 35 φορτία μέσα στη χρονιά. Από την περιοχή προέρχεται επίσης περίπου το 60% των ιταλικών εισαγωγών ντίζελ. Ο πληθωρισμός εκτινάχθηκε στο 5,6% τον Οκτώβριο, υπό το βάρος των ενεργειακών τιμών.

Η κοινωνική ένταση μεταφέρθηκε στους δρόμους. Για πέντε ημέρες τον περασμένο μήνα, οδηγοί φορτηγών απέκλεισαν βασικές οδικές αρτηρίες στη Νάπολη και την περιοχή γύρω από το λιμάνι της Μεσσήνης στη Σικελία, διαμαρτυρόμενοι για το κόστος των καυσίμων. Οι οικονομικές απώλειες μόνο για τη Σικελία υπολογίστηκαν από την Confcommercio Sicily σε περίπου 50 εκατ. ευρώ.

Ο κλάδος των μεταφορών βρίσκεται σε ασφυκτική πίεση. Περίπου το 70% των φορτηγών στην Ευρώπη ανήκει σε στόλους με λιγότερα από 10 οχήματα, κυρίως οικογενειακές επιχειρήσεις με περιορισμένα περιθώρια κέρδους. Από την έναρξη του πολέμου στο Ιράν, το κόστος καυσίμων έχει αυξηθεί περίπου 20% και οι χρεώσεις μεταφοράς εμπορευμάτων κατά 15%, τροφοδοτώντας νέες πληθωριστικές πιέσεις.

«Για μια εφοδιαστική αλυσίδα που υπάρχει εδώ και 100 χρόνια, δεν υπάρχει εύκολη λύση την οποία μπορείς να εφαρμόσεις από τη μια ημέρα στην άλλη», πρόσθεσε ο Πάτρικ Σούστερ της Kuehne + Nagel.

Οι αποκλεισμοί έληξαν μετά την ανακοίνωση φορολογικών ελαφρύνσεων άνω των 100 εκατ. ευρώ για το ντίζελ και περίπου 70 εκατ. ευρώ για τη γεωργία και την αλιεία. Ωστόσο, οι νέες ενισχύσεις απειλούν να επιβαρύνουν περαιτέρω το δημόσιο χρέος. Η κυβέρνηση Μελόνι διαπραγματεύεται παράλληλα με την Ευρωπαϊκή Επιτροπή την επιβολή πλαφόν στο φυσικό αέριο που χρησιμοποιείται για την ηλεκτροπαραγωγή.

Η κρίση προκαλεί πλέον και ενδοευρωπαϊκές συγκρούσεις. Τον περασμένο μήνα, η Ιταλία κατηγόρησε τη Γερμανία ότι δεν γέμισε εγκαίρως τις αποθήκες της, προκαλώντας αγορές πανικού στην αγορά άμεσης παράδοσης και ανεβάζοντας τις τιμές για όλους.

Από την πλευρά της, η Πολωνία καταγγέλλει την ανεπαρκή ευρωπαϊκή αντίδραση. Ο υφυπουργός Ενέργειας Βόιτσεχ Βρόχνα υποστηρίζει ότι η ΕΕ δεν προστατεύει αποτελεσματικά πολίτες και βιομηχανίες. Η Βαρσοβία έχει περιορισμένα δημοσιονομικά περιθώρια, καθώς το ένα πέμπτο των κρατικών δαπανών κατευθύνεται στην άμυνα, λόγω του πολέμου στην Ουκρανία.

Σε αντίθεση με το 2022, όταν η ΕΕ έσπευσε να υιοθετήσει έκτακτα μέτρα, τώρα η Ευρωπαϊκή Επιτροπή μεταφέρει ουσιαστικά την ευθύνη στις εθνικές κυβερνήσεις.

Ιδιαίτερη ανησυχία προκαλεί η βιομηχανία λιπασμάτων. Οι αυξήσεις στο φυσικό αέριο απειλούν να περάσουν στο κόστος των τροφίμων και να πλήξουν την επισιτιστική ασφάλεια.

Εφιαλτικά σενάρια από το Bloomberg: «Οι Ευρωπαίοι δεν θα αντέξουν το χειμώνα!»- Αντιμέτωπη με μια πρωτοφανή «ενεργειακή ασφυξία» η Ευρώπη- «Έκρηξη 200% στο φυσικό αέριο, άδειες αποθήκες και νέα λουκέτα προ των πυλών

Η νορβηγική Yara International ASA, με 21 εργοστάσια στην Ευρώπη, προειδοποίησε ότι εάν οι τιμές παραμείνουν υψηλές, το ενεργειακό της κόστος θα αυξηθεί κατά 450 εκατ. δολάρια σε ετήσια βάση για το διάστημα Οκτωβρίου-Δεκεμβρίου. Την ίδια ώρα, επεκτείνει την παραγωγή της εκτός Ευρώπης, μεταξύ άλλων στο Τέξας, για να περιορίσει την έκθεσή της στις ευρωπαϊκές τιμές φυσικού αερίου.

«Η κατάσταση είναι πολύ πιο δύσκολη και σοβαρή απ’ ό,τι πριν από χρόνια», δήλωσε ο Βρόχνα και συμπλήρωσε: «Αφήνουμε χώρο στους λαϊκιστές να κερδίσουν τις εκλογές».

Το ρωσικό LNG και η νέα εξάρτηση από τις ΗΠΑ

Η απαγόρευση εισαγωγών ρωσικού LNG από την 1η Ιανουαρίου ανοίγει μια νέα τρύπα στον ευρωπαϊκό ενεργειακό εφοδιασμό. Το κενό αντιστοιχεί περίπου στο 15% των προμηθειών της ΕΕ, δηλαδή σε ένα φορτίο LNG κάθε δύο ημέρες, σύμφωνα με υπολογισμούς του Bloomberg. Η αναζήτηση εναλλακτικών προμηθευτών θα γίνει στις διεθνείς αγορές, με υψηλότερο κόστος.

Οι ανησυχίες για την επάρκεια των προμηθειών καταγράφηκαν και σε συνάντηση αξιωματούχων της ΕΕ στις αρχές Οκτωβρίου. Ωστόσο, ο επίτροπος Ενέργειας Νταν Γιόργκενσεν ξεκαθάρισε ότι δεν πρόκειται να αλλάξει η ημερομηνία εφαρμογής της απαγόρευσης.

«Η απαγόρευση παραμένει σε ισχύ», δήλωσε σε συνέντευξη Τύπου τον περασμένο μήνα.

Η αύξηση των εισαγωγών από τις ΗΠΑ έχει περιορίσει την εξάρτηση από τη Ρωσία, αλλά έχει δημιουργήσει έναν νέο προβληματισμό: μήπως η Ευρώπη απλώς αντικαθιστά έναν ενεργειακό προμηθευτή με έναν άλλον. Η αξιοπιστία των αμερικανικών προμηθειών δεν θεωρείται πλέον δεδομένη, ιδίως μετά την απειλή του Ντόναλντ Τραμπ για απαγόρευση εξαγωγών ντίζελ, που θα έθετε σε κίνδυνο το ήμισυ των ευρωπαϊκών εισαγωγών.

Η απειλή οδήγησε τις ευρωπαϊκές χώρες στην αποδέσμευση έκτακτων αποθεμάτων. Παράλληλα, η χαμηλή κατανάλωση και η αυξημένη παραγωγή από τα διεθνή διυλιστήρια συνέβαλαν στην αποκλιμάκωση μέρους των πιέσεων στην αγορά ντίζελ. Ωστόσο, οι κίνδυνοι παραμένουν, τόσο λόγω της Μέσης Ανατολής και της Ρωσίας όσο και εξαιτίας του ενδεχομένου ψυχρότερου χειμώνα.

Η επαναλειτουργία των Στενών του Ορμούζ θεωρείται καθοριστική για την αποκλιμάκωση. Ακόμη όμως και τότε, θα χρειαστούν έως και έξι μήνες για να περάσει η όποια βελτίωση στις τιμές του ντίζελ στην Ευρώπη, σύμφωνα με τον Σούστερ.

«Ανησυχώ πάρα πολύ που, τόσο καιρό μετά την έναρξη της πλήρους κλίμακας εισβολής στην Ουκρανία, εξακολουθούμε απλώς να αλλάζουμε την πηγή της εξάρτησής μας», δήλωσε στους δημοσιογράφους τον Οκτώβριο η υπουργός Ενέργειας της Σουηδίας, Έμπα Μπους. «Δεδομένης της εμπλοκής των ΗΠΑ γύρω από τα Στενά του Ορμούζ, έχει αποδειχθεί ότι αυτή η αλλαγή είναι, το λιγότερο, προβληματική».

Νέα λουκέτα προ των πυλών – Η βιομηχανία πληρώνει το τίμημα

Η Ευρώπη κατάφερε να περάσει τον χειμώνα του 2022-2023 χάρη στη δραστική μείωση της βιομηχανικής κατανάλωσης και στις ήπιες καιρικές συνθήκες. Όμως, η προσαρμογή εκείνη άφησε μόνιμες πληγές στην παραγωγή. Η ήπειρος δεν έχει πλέον περιθώρια για νέες απώλειες βιομηχανικής δυναμικότητας.

«Δεν είναι ότι ακριβώς πριν από τον πόλεμο στο Ιράν βρισκόμασταν σε μια εξαιρετική κατάσταση, όπου τα ενεργειακά προβλήματα είχαν επιλυθεί και απολαμβάναμε διεθνώς ανταγωνιστικές τιμές», δήλωσε ο Νίκος Κεραμίδας, γενικός διευθυντής Ευρωπαϊκών Υποθέσεων της Metlen Energy & Metals, η οποία λειτουργεί στην Ελλάδα τη μοναδική πλήρως καθετοποιημένη μονάδα παραγωγής αλουμινίου στην ΕΕ. «Ελπίζουμε ασφαλώς ότι θα ληφθούν ορισμένα μέτρα για να περιοριστούν αυτές οι επιπτώσεις».

Ο Κεραμίδας ζητά μεγαλύτερη ευελιξία στους ευρωπαϊκούς κανόνες για τις κρατικές ενισχύσεις, προειδοποιώντας ότι χωρίς ουσιαστική στήριξη η βιομηχανία θα βρεθεί αντιμέτωπη με νέα λουκέτα.

«δεν μπορώ να φανταστώ ότι δεν θα δούμε και άλλα λουκέτα στην Ευρώπη».

Η ΕΕ επιχειρεί να μετατρέψει τη σημερινή κρίση στην τελευταία μεγάλη ενεργειακή δοκιμασία για την Ευρώπη. Το σχέδιο στηρίζεται στην επιτάχυνση των ανανεώσιμων πηγών ενέργειας, στη μείωση της κατανάλωσης φυσικού αερίου και στον εξηλεκτρισμό του ενεργειακού συστήματος. Στόχος είναι ο δραστικός περιορισμός της εξάρτησης από τα εισαγόμενα ορυκτά καύσιμα.

Η μετάβαση, ωστόσο, δεν μπορεί να γίνει από τη μια ημέρα στην άλλη.

«Δεν μπορούμε να αλλάξουμε τα πράγματα από τη μια μέρα στην άλλη, αλλά πιστεύω ότι θα μπορούσαμε να κάνουμε περισσότερα», δήλωσε ο Σιουρ Γένσεν, επικεφαλής του τομέα αγορών της σουηδικής ενεργειακής εταιρείας Vattenfall AB. «Πιστεύω ότι μέσα σε μια περίοδο ίσως μόλις πέντε ετών θα μπορούσαμε ουσιαστικά να απαλλαγούμε σχεδόν από όλες τις εισαγωγές LNG».

Για ορισμένες επιχειρήσεις, όμως, αυτή η πενταετία δεν υπάρχει.

Η γερμανική Kahla Porzellan, στη Θουριγγία, κατασκευάζει εδώ και σχεδόν δύο αιώνες σερβίτσια με μπαρόκ και αρ ντεκό σχέδια. Σήμερα, όμως, οδηγείται σε διακοπή λειτουργίας. Το μηνιαίο κόστος φυσικού αερίου έφτασε πρόσφατα τα 180.000 ευρώ, απορροφώντας το 70% των λειτουργικών της δαπανών, σύμφωνα με τον διαχειριστή αφερεγγυότητας.

Μέχρι το τέλος του έτους, το εργοστάσιο θα κλείσει, αφήνοντας 100 εργαζομένους χωρίς δουλειά. Μια βιομηχανία που άντεξε 182 χρόνια ιστορίας δεν κατάφερε να αντέξει το ενεργειακό κόστος.

«Η πρόσφατη αύξηση του ενεργειακού κόστους ήταν σημαντική», δήλωσε στο Bloomberg ο διαχειριστής αφερεγγυότητας Ρολφ Ρόμπαχ. «Ήταν το τελευταίο καρφί στο φέρετρο».