Μετά την πρόσφατη εμπλοκή της Ιταλίας σε δικαστικές διαμάχες για τη θρησκευτική συμβολική παρουσία στα δημόσια σχολεία της, σειρά φαίνεται να παίρνει η Ελλάδα, καθώς βρίσκεται πλέον στο στόχαστρο του Ευρωπαϊκού Δικαστηρίου Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων (ΕΔΑΔ), λόγω της παρουσίας ορθόδοξων εικόνων στους χώρους των ελληνικών δικαστηρίων.
Έγινε κι αυτό!- Η Ένωση Άθεων «σέρνει» την Ελλάδα στο Ευρωπαϊκό Δικαστήριο για την ύπαρξη των ιερών εικόνων στις δικαστικές αίθουσες!
Η είδηση αυτή αναδείχθηκε από δημοσίευμα του europeanconservative.com, προκαλώντας συζητήσεις για την ισορροπία ανάμεσα στην παράδοση και στα δικαιώματα της ατομικής ελευθερίας. Η διαδικασία ξεκίνησε το 2020, όταν η Ένωση Αθέων Ελλάδας κατέθεσε αίτημα στο ΕΔΑΔ για την αξιολόγηση της νομιμότητας της παρουσίας χριστιανικών εικόνων στους χώρους των ελληνικών δικαστηρίων.
Οι πρώτες προσφυγές είχαν πραγματοποιηθεί το 2018 και το 2019, με τους αιτούντες να ζητούν την αφαίρεση των θρησκευτικών συμβόλων που εκτίθενται σε κάθε αίθουσα κατά τη διάρκεια των ακροάσεων.
Οι προσφεύγοντες υποστήριξαν ότι η παρουσία των εικόνων επηρεάζει την αντικειμενικότητα των δικαστηρίων και παραβιάζει τα δικαιώματά τους για δίκαιη δίκη, καθώς και την ελευθερία της σκέψης, της συνείδησης και της θρησκείας. Παρά τα αιτήματα, τα ελληνικά δικαστήρια απέρριψαν τις προσφυγές, αναγκάζοντας την Ένωση να προσφύγει στο ΕΔΑΔ, ώστε να εξεταστεί η υπόθεση σε ευρωπαϊκό επίπεδο.
Η προηγούμενη υπόθεση της Ιταλίας
Η ελληνική περίπτωση θυμίζει την υπόθεση Lautsi κατά Ιταλίας. Το 2009, το ΕΔΑΔ είχε εκδώσει απόφαση που απαιτούσε από την Ιταλία την αφαίρεση των σταυρών από τα δημόσια σχολεία της. Ωστόσο, η αντίδραση της Ιταλίας, σε συνδυασμό με την υποστήριξη 21 ευρωπαϊκών κρατών, οδήγησε σε αναθεώρηση της αρχικής απόφασης. Το 2011, το ΕΔΑΔ αποφάσισε τελικά υπέρ της Ιταλίας, επιτρέποντας τη διατήρηση των σταυρών στα σχολεία και θέτοντας ένα προηγούμενο για την προβολή θρησκευτικών συμβόλων σε δημόσιους χώρους.
Η απόφαση αυτή εισήγαγε το λεγόμενο «περιθώριο εκτίμησης», αναγνωρίζοντας στα κράτη την ευχέρεια να επιλέγουν τον τρόπο προβολής της κυρίαρχης ή επίσημης θρησκείας τους, χωρίς να θεωρείται αυτό κατ’ ανάγκην πράξη προσηλυτισμού. Το ΕΔΑΔ σημείωσε ότι η παρουσία ενός σταυρού ή άλλου συμβόλου δεν είναι συγκρίσιμη με πρακτικές όπως η επιβολή θρησκευτικών μαθημάτων ή η χρήση συγκεκριμένων ενδυμάτων, οι οποίες θα μπορούσαν να περιορίζουν τα δικαιώματα των πολιτών.
Έγινε κι αυτό!- Η Ένωση Άθεων «σέρνει» την Ελλάδα στο Ευρωπαϊκό Δικαστήριο για την ύπαρξη των ιερών εικόνων στις δικαστικές αίθουσες!
Η ελληνική υπόθεση υπό το πρίσμα του ΕΔΑΔ
Σύμφωνα με την ADF International (Alliance Defending Freedom International), που υπέβαλε υπόμνημα υπέρ της ελληνικής θέσης, η υπόθεση της Ελλάδας εμπίπτει πλήρως στο πλαίσιο της απόφασης Lautsi. Όπως τονίζει η ανώτερη σύμβουλος της ADF, Adina Portaru, «η έκθεση θρησκευτικών συμβόλων σε δημόσιους χώρους δεν παραβιάζει το διεθνές δίκαιο για τα ανθρώπινα δικαιώματα. Η προστασία της θρησκευτικής, πολιτιστικής και ιστορικής κληρονομιάς δεν αντιβαίνει στον πλουραλισμό».
Παράλληλα, ο Nicolas Bauer του Ευρωπαϊκού Κέντρου για το Δίκαιο και τη Δικαιοσύνη υπογραμμίζει σε άρθρο του στην εφημερίδα Le Figaro (3 Φεβρουαρίου) ότι το ΕΔΑΔ δεν καλείται να αποφανθεί για την ταυτότητα ή την ουσία ενός κράτους, αλλά μόνο για πρακτικές που παραβιάζουν ατομικές ελευθερίες. Οι κυβερνήσεις που καταδικάζονται συχνότερα σε θέματα θρησκευτικής ελευθερίας είναι αυτές των κοσμικών κρατών, δείχνοντας ότι η θρησκευτική ταυτότητα ενός κράτους δεν συνδέεται αναγκαστικά με περιορισμούς στην προσωπική ελευθερία των πολιτών.
Η ελληνική κυβέρνηση αναμένεται να καταθέσει το δικό της μνημόνιο στις 19 Φεβρουαρίου 2026, πριν την έκδοση της απόφασης του ΕΔΑΔ, ανοίγοντας το δρόμο για μια κρίσιμη δικαστική εξέταση που θα μπορούσε να καθορίσει τον τρόπο με τον οποίο η Ελλάδα εκθέτει δημόσια θρησκευτικά σύμβολα στα δικαστήρια της.
Κάντε like στη σελίδα μας στο facebook για να μαθαίνετε όλα τα νέα