Ιράν: «Ή θα έχουμε συμφωνία ή θα βρούμε άλλον τρόπο»- Το νέο «αινιγματικό» μήνυμα του Αμερικανού ΥΠΕΞ Μάρκο Ρούμπιο- Μεγάλο «αγκάθι» τα πυρηνικά

Το ζήτημα του εμπλουτισμένου ουρανίου εξακολουθεί να λειτουργεί ως το πιο εκρηκτικό και δυσεπίλυτο «αγκάθι» στις σχέσεις Ηνωμένες Πολιτείες και Ιράν, με τις δημόσιες τοποθετήσεις να σκιαγραφούν ένα τοπίο ρευστότητας, αντιφάσεων και διπλωματικής ασάφειας.

Ιράν: «Ή θα έχουμε συμφωνία ή θα βρούμε άλλον τρόπο»- Το νέο «αινιγματικό» μήνυμα του Αμερικανού ΥΠΕΞ Μάρκο Ρούμπιο- Μεγάλο «αγκάθι» τα πυρηνικά

Άλλο μήνυμα εκπέμπεται από την Ουάσινγκτον και άλλο από την Τεχεράνη, με αποτέλεσμα η εικόνα των διαπραγματεύσεων να μοιάζει περισσότερο με παζλ χωρίς ολοκληρωμένα κομμάτια.

Ο Μάρκο Ρούμπιο δήλωσε ότι οι Ηνωμένες Πολιτείες είτε θα εξασφαλίσουν μια ισχυρή συμφωνία με το Ιράν είτε θα προχωρήσουν «με άλλον τρόπο» απέναντί του, μετά τις τελευταίες αναφορές του Ντόναλντ Τραμπ, ο οποίος από τη μία άφησε να εννοηθεί ότι οι δύο πλευρές βρίσκονται κοντά σε συμφωνία, από την άλλη όμως κράτησε αποστάσεις, υπογραμμίζοντας την αβεβαιότητα της τελικής έκβασης.

«Πιστεύαμε ότι ίσως είχαμε κάποια νέα χθες το βράδυ, ίσως σήμερα. Δεν θα έδινα όμως υπερβολική σημασία σε αυτό (σ.σ. τον χρόνο)», δήλωσε ο Ρούμπιο τη Δευτέρα στο Νέο Δελχί, επιχειρώντας να αποσυνδέσει το χρονοδιάγραμμα από την ουσία των συνομιλιών που βρίσκονται σε εξέλιξη.

Παράλληλα, περιέγραψε το πλαίσιο των προτάσεων ως «αρκετά σταθερό», εστιάζοντας σε τεχνικές πτυχές που αφορούν την επαναλειτουργία κρίσιμων σημείων και τη λειτουργική αποσυμπίεση της έντασης στην περιοχή.

«Έχουμε αυτό που θεωρώ μια αρκετά σταθερή πρόταση στο τραπέζι όσον αφορά τη δυνατότητά τους να ανοίξουν τα στενά, να επαναλειτουργήσουν τα στενά», είπε σε δημοσιογράφους στην ινδική πρωτεύουσα, όπου πραγματοποιεί επίσημη επίσκεψη.

Εκεχειρία με εύθραυστη ισορροπία και παρασκηνιακή διπλωματία

Η Ουάσινγκτον και η Τεχεράνη διατηρούν εκεχειρία από τις 8 Απριλίου, ενώ διαμεσολαβητές επιχειρούν να οδηγήσουν τις δύο πλευρές σε μια πιο μόνιμη διπλωματική λύση. Ωστόσο, μέχρι να υπάρξει οριστική συμφωνία, το Ιράν εξακολουθεί να κρατά κλειστά τα Στενά του Ορμούζ, την ώρα που οι ΗΠΑ διατηρούν ναυτικό αποκλεισμό στα ιρανικά λιμάνια, διαμορφώνοντας ένα σκηνικό έντασης χαμηλής αλλά σταθερής κλιμάκωσης.

Την Κυριακή, ο Ντόναλντ Τραμπ επανήλθε με ανάρτηση στο Truth Social, τονίζοντας ότι ο αμερικανικός αποκλεισμός θα παραμείνει ενεργός μέχρι την οριστικοποίηση συμφωνίας.

«Και οι δύο πλευρές πρέπει να πάρουν τον χρόνο τους και να το κάνουν σωστά», πρόσθεσε, αφήνοντας ανοιχτό το παράθυρο της διαπραγμάτευσης αλλά χωρίς σαφές χρονοδιάγραμμα.

Η θέση της Τεχεράνης: «Πρόοδος χωρίς εγγυήσεις»

Από την πλευρά του Ιράν, ο εκπρόσωπος του υπουργείου Εξωτερικών Εσμαΐλ Μπαγαεΐ εμφανίστηκε συγκρατημένα αισιόδοξος, αλλά ταυτόχρονα επιφυλακτικός. Όπως σημείωσε, υπάρχει πρόοδος σε επιμέρους ζητήματα, χωρίς όμως αυτό να σημαίνει ότι μια συμφωνία είναι άμεση.

«Έχουμε καταλήξει σε συμπεράσματα για μεγάλο μέρος των θεμάτων που συζητούνται», ανέφερε, διευκρινίζοντας όμως ότι «αυτό δεν σημαίνει ότι η υπογραφή μιας συμφωνίας είναι άμεση».

Ο ίδιος υπογράμμισε ότι «σε αυτό το στάδιο» δεν βρίσκεται στο επίκεντρο το πυρηνικό πρόγραμμα, αλλά η προσπάθεια τερματισμού της έντασης και της σύγκρουσης. Ωστόσο, έσπευσε να τονίσει την έλλειψη εμπιστοσύνης προς την Ουάσινγκτον.

«Είναι σωστό να πούμε ότι έχουμε καταλήξει σε συμφωνία για μεγάλο μέρος των ζητημάτων που βρίσκονται υπό συζήτηση», ανέφερε. «Όμως, το να πει κανείς ότι αυτό σημαίνει πως η υπογραφή μιας συμφωνίας είναι επικείμενη, δεν μπορεί να το ισχυριστεί κανείς».

Παράλληλα, επανέλαβε ότι «δεν υπάρχουν εγγυήσεις» για την τήρηση πιθανών δεσμεύσεων από τις ΗΠΑ, υπογραμμίζοντας ότι η Τεχεράνη δεν δίνει σημασία στις «απειλές» της Ουάσινγκτον.

Το πυρηνικό ζήτημα και το «αγκάθι» του ουρανίου

Οι δηλώσεις αυτές ήρθαν σε απάντηση των τοποθετήσεων του Ρούμπιο, ο οποίος επανέλαβε ότι οι ΗΠΑ θα προτιμούσαν μια «καλή συμφωνία», διαφορετικά θα κινηθούν με «άλλον τρόπο».

Καθώς η διπλωματική κινητικότητα εντείνεται, περιφερειακοί παίκτες όπως το Πακιστάν – που λειτουργεί ως βασικός μεσολαβητής – εμπλέκονται ενεργά στις επαφές. Παράλληλα, η Κίνα δηλώνει έτοιμη να συμβάλει στην αποκατάσταση της σταθερότητας στη Μέση Ανατολή, επιχειρώντας να ενισχύσει τον ρόλο της στο γεωπολιτικό σκηνικό.

Ιράν: «Ή θα έχουμε συμφωνία ή θα βρούμε άλλον τρόπο»- Το νέο «αινιγματικό» μήνυμα του Αμερικανού ΥΠΕΞ Μάρκο Ρούμπιο- Μεγάλο «αγκάθι» τα πυρηνικά

Σύμφωνα με αναφορές του Reuters, ανώτερος αξιωματούχος της κυβέρνησης Τραμπ υποστήριξε ότι υπάρχει κατ’ αρχήν συμφωνία για απομάκρυνση υψηλά εμπλουτισμένου ουρανίου και επαναλειτουργία κρίσιμων σημείων ναυσιπλοΐας, με αντάλλαγμα την άρση του αποκλεισμού.

Ωστόσο, από την ιρανική πλευρά δεν υπήρξε επιβεβαίωση. Αντιθέτως, η θέση της Τεχεράνης παραμένει ότι το πυρηνικό ζήτημα δεν βρίσκεται ακόμη στο τραπέζι των συνομιλιών, αλλά θα εξεταστεί σε επόμενο στάδιο, μετά την επίτευξη βασικής συμφωνίας στα θέματα ναυσιπλοΐας και ασφάλειας.

Το σενάριο αυτό των δύο φάσεων επιβεβαιώνεται και από Αμερικανούς αξιωματούχους, οι οποίοι αναγνωρίζουν ότι τα τεχνικά ζητήματα του πυρηνικού προγράμματος θα απαιτήσουν περισσότερο χρόνο. Όπως χαρακτηριστικά ειπώθηκε, «Το ζήτημα είναι το πώς».

Αναλυτές: Μια συμφωνία ακόμη μακριά

Ο Τσαρλς Κάπτσαν, ανώτερος συνεργάτης στο Council on Foreign Relations, μιλώντας στο Al Jazeera, σημείωσε ότι η συνεχής μεταβολή των δημόσιων τοποθετήσεων δείχνει πως η επίτευξη συμφωνίας δεν είναι άμεση.

«Νομίζω ότι αυτό είναι λίγο πολύ χαρακτηριστικό της κυβέρνησης Τραμπ. Τη μία μέρα κινούνται προς τη μία κατεύθυνση, την επόμενη προς την άλλη», δήλωσε.

Και κατέληξε ότι, όσο δεν υπάρχει σαφής ένδειξη αποδοχής από το Ιράν για κρίσιμα ζητήματα όπως το εμπλουτισμένο ουράνιο και η πλήρης ομαλοποίηση της ναυσιπλοΐας, η απόσταση από μια μόνιμη συμφωνία παραμένει σημαντική.