Σε κατάσταση γενικευμένου χάους και βαθιάς εσωτερικής ρήξης βρίσκεται το Ιράν, με τους δρόμους των πόλεων να έχουν πλημμυρίσει από πολίτες, αλλά τη χώρα να μοιάζει διχασμένη σε δύο αντίπαλα στρατόπεδα. Από τη μία πλευρά, οι αντικυβερνητικοί διαδηλωτές που ζητούν ανοιχτά την πτώση της σημερινής ηγεσίας. Από την άλλη, οι υποστηρικτές του ανώτατου ηγέτη Αλί Χαμενεΐ, που βγαίνουν μαζικά στους δρόμους για να υπερασπιστούν την Ισλαμική Δημοκρατία.
Σύμφωνα με το Reuters, χιλιάδες άνθρωποι συγκεντρώθηκαν σήμερα σε κεντρική πλατεία της Τεχεράνης, ανταποκρινόμενοι στο κάλεσμα της κυβέρνησης, σε μια επίδειξη δύναμης και νομιμοφροσύνης προς το καθεστώς. Με πρωτοβουλία του προέδρου Μασούντ Πεζεσκιάν, πλήθη κατέκλυσαν την Πλατεία της Επανάστασης, κρατώντας σημαίες του Ιράν και φωνάζοντας συνθήματα υπέρ της εξουσίας.
Τα πλάνα της κρατικής τηλεόρασης έδειξαν συγκεντρωμένους πολίτες να αποτίουν φόρο τιμής στα μέλη των δυνάμεων ασφαλείας που σκοτώθηκαν κατά τη διάρκεια των συγκρούσεων, τις οποίες η κυβέρνηση περιγράφει ως «ταραχές». Στο πλήθος απευθύνθηκε και ο πρόεδρος του Κοινοβουλίου, Μοχάμαντ Μπαγκέρ Γκαλιμπάρ, δηλώνοντας ότι το Ιράν διεξάγει έναν πόλεμο κατά της τρομοκρατίας, στέλνοντας σαφές μήνυμα μηδενικής ανοχής.
Παρόμοιες φιλοκυβερνητικές συγκεντρώσεις πραγματοποιήθηκαν και σε άλλες μεγάλες πόλεις της χώρας, την ώρα που η κυβέρνηση κήρυξε τριήμερο εθνικό πένθος, επιχειρώντας να συσπειρώσει τη βάση της εν μέσω πρωτοφανούς κρίσης.
Αιματηρός απολογισμός και αντικρουόμενα στοιχεία
Το πραγματικό μέγεθος της αιματοχυσίας παραμένει θολό. Τα επίσημα ιρανικά μέσα κάνουν λόγο για δεκάδες νεκρούς από τις δυνάμεις ασφαλείας από την έναρξη των διαδηλώσεων στις 28 Δεκεμβρίου. Ωστόσο, οργανώσεις ανθρωπίνων δικαιωμάτων με έδρα το εξωτερικό παρουσιάζουν μια πολύ πιο ζοφερή εικόνα.
Η ΜΚΟ Iran Human Rights (IHR), με έδρα τη Νορβηγία, ανακοίνωσε ότι έχει επιβεβαιώσει τουλάχιστον 192 νεκρούς διαδηλωτές, προειδοποιώντας ότι ο πραγματικός αριθμός μπορεί να είναι πολλαπλάσιος και κάνοντας λόγο για «σφαγή». Σύμφωνα με μη επιβεβαιωμένες πληροφορίες, ο αριθμός των θυμάτων ενδέχεται να ξεπερνά ακόμη και τους 2.000, ενώ οι συλλήψεις υπολογίζονται σε πάνω από 2.600.
Η οργάνωση HRANA, με έδρα τις ΗΠΑ, δίνει ακόμη βαρύτερο απολογισμό: 554 νεκροί, εκ των οποίων οι 496 διαδηλωτές και 48 μέλη των δυνάμεων ασφαλείας, καθώς και 10.681 συλλήψεις από την έναρξη των κινητοποιήσεων.
Ακόμη πιο σοκαριστικές είναι οι αναφορές των Μουτζαχεντίν του Λαού, απαγορευμένης οργάνωσης στο Ιράν, που μιλούν για πάνω από 3.000 νεκρούς. Βίντεο, του οποίου την αυθεντικότητα επιβεβαίωσε το Γαλλικό Πρακτορείο Ειδήσεων, δείχνει δεκάδες σορούς σε μαύρους σάκους έξω από νεκροτομείο της Τεχεράνης, ενώ συγγενείς αναζητούν απεγνωσμένα αγνοούμενους.
Κοινωνική έκρηξη σε μια χώρα εξαντλημένη
Το κίνημα διαμαρτυρίας, που ξεκίνησε με αφορμή το υψηλό κόστος ζωής, έχει πλέον μετατραπεί σε ανοιχτή αμφισβήτηση της εξουσίας. Η εξέγερση εξελίσσεται σε μια χώρα που έχει ήδη αποδυναμωθεί από τον 12ήμερο πόλεμο με το Ισραήλ τον Ιούνιο του 2025, τα πλήγματα κατά περιφερειακών συμμάχων της και τις βαριές διεθνείς κυρώσεις που επανέφερε ο ΟΗΕ για το πυρηνικό της πρόγραμμα.
Την ίδια στιγμή, η κρίση παίρνει επικίνδυνες διεθνείς διαστάσεις. Ο πρόεδρος των ΗΠΑ δήλωσε ότι η ιρανική ηγεσία εμφανίζεται πρόθυμη να διαπραγματευτεί, αποκαλύπτοντας ότι προετοιμάζεται συνάντηση, χωρίς ωστόσο να αποκλείσει στρατιωτική δράση.
«Ίσως χρειαστεί να δράσουμε πριν από οποιαδήποτε συνάντηση», προειδοποίησε ο Ντόναλντ Τραμπ, σημειώνοντας πως εξετάζονται «πολύ σθεναρές επιλογές». Υπενθυμίζεται ότι οι ΗΠΑ πραγματοποίησαν ήδη τον Ιούνιο πλήγματα κατά ιρανικών πυρηνικών εγκαταστάσεων, σε στήριξη του Ισραήλ.
Η απάντηση της Τεχεράνης ήρθε άμεσα. Ο υπουργός Εξωτερικών Αμπάς Αραγτσί δήλωσε πως το Ιράν δεν επιδιώκει πόλεμο, αλλά είναι «απολύτως έτοιμο για πόλεμο» αν χρειαστεί. Παράλληλα, άφησε ανοιχτό το ενδεχόμενο διαπραγματεύσεων, υπό τον όρο ότι θα βασίζονται στον αμοιβαίο σεβασμό, επιβεβαιώνοντας ότι υπάρχει ενεργός δίαυλος επικοινωνίας με τον Αμερικανό απεσταλμένο για τη Μέση Ανατολή.
Ωστόσο, το κλίμα παραμένει εκρηκτικό. Ο πρόεδρος του ιρανικού Κοινοβουλίου απείλησε να δώσει στον Ντόναλντ Τραμπ ένα «αξέχαστο μάθημα» σε περίπτωση νέας αμερικανικής επίθεσης.
Νοσοκομεία στα όρια, φωτιές και εκκλήσεις για εξέγερση
Το Κέντρο για τα Ανθρώπινα Δικαιώματα του Ιράν, με έδρα τη Νέα Υόρκη, προειδοποιεί ότι τα νοσοκομεία έχουν γεμίσει ασφυκτικά από τραυματισμένους διαδηλωτές, ενώ τα αποθέματα αίματος εξαντλούνται επικίνδυνα. Η κρατική τηλεόραση προβάλλει εικόνες από φλεγόμενα κτίρια, ακόμη και από τέμενος, αλλά και κηδείες μελών των δυνάμεων επιβολής του νόμου.
Μέσα σε αυτό το σκηνικό, ο Ρεζά Παχλαβί, γιος του τελευταίου σάχη και εμβληματική μορφή της ιρανικής αντιπολίτευσης στο εξωτερικό, απηύθυνε δημόσια έκκληση προς τον στρατό και τις δυνάμεις ασφαλείας να σταθούν στο πλευρό του λαού.
Το Ιράν βρίσκεται πλέον σε ένα επικίνδυνο σταυροδρόμι, με το εσωτερικό μέτωπο να φλέγεται και τη διεθνή πίεση να αυξάνεται. Το ερώτημα που πλανάται είναι αν η χώρα οδεύει προς πολιτική ανατροπή, σκληρή καταστολή ή μια σύγκρουση με απρόβλεπτες συνέπειες.
Κάντε like στη σελίδα μας στο facebook για να μαθαίνετε όλα τα νέα