Σε εξέλιξη βρίσκονται οι προετοιμασίες για μια ενδεχόμενη τριμερή σύνοδο κορυφής με τη συμμετοχή του Ρώσου προέδρου Βλαντιμίρ Πούτιν, του Αμερικανού προέδρου Ντόναλντ Τραμπ και του Κινέζου ηγέτη Σι Τζινπίνγκ, όπως αποκάλυψε το πρωί της Κυριακής ο σύμβουλος εξωτερικής πολιτικής του Κρεμλίνου, Γιούρι Ουσάκοφ.
Κρεμλίνο: «Φουντώνουν» οι προετοιμασίες για την τριμερή συνάντηση ΗΠΑ-Ρωσίας- Κίνας το Νοέμβριο- Στην «απέξω» Ευρωπαϊκή Ένωση και Ουκρανία
Η προοπτική μιας κοινής συνάντησης των τριών ισχυρών ηγετών αναδεικνύει τη διπλωματική κινητικότητα μεταξύ Μόσχας, Ουάσινγκτον και Πεκίνου, σε μια περίοδο κατά την οποία οι διεθνείς ισορροπίες παραμένουν εύθραυστες και ο πόλεμος στην Ουκρανία εξακολουθεί να βρίσκεται στο επίκεντρο των διεθνών διαβουλεύσεων.
Μιλώντας στο ρωσικό κρατικό τηλεοπτικό δίκτυο «Vesti», ο Ουσάκοφ επιβεβαίωσε ότι οι τρεις πρωτεύουσες έχουν συμφωνήσει κατ’ αρχήν να προχωρήσουν στη διοργάνωση συνάντησης σε επίπεδο ηγετών, με τις σχετικές προεργασίες να έχουν ήδη αρχίσει. Η τοποθέτησή του αποτυπώνει ότι η ιδέα δεν βρίσκεται πλέον αποκλειστικά στο επίπεδο των διπλωματικών σεναρίων, αλλά έχει περάσει στη φάση της προετοιμασίας, χωρίς ωστόσο να έχουν οριστικοποιηθεί όλες οι λεπτομέρειες.
«Αυτή τη στιγμή, μπορώ ήδη να δηλώσω με βεβαιότητα ότι η Μόσχα, το Πεκίνο και η Ουάσιγκτον είναι κατ’ αρχήν έτοιμες να τη διοργανώσουν, και οι προετοιμασίες για αυτήν έχουν ήδη ξεκινήσει», δήλωσε ο Ουσάκοφ.
Σύμφωνα με τον ανώτερο σύμβουλο του Κρεμλίνου, η τριμερής σύνοδος σχεδιάζεται να πραγματοποιηθεί στο περιθώριο της επικείμενης συνόδου κορυφής της Οικονομικής Συνεργασίας Ασίας-Ειρηνικού (APEC), η οποία είναι προγραμματισμένη για τις 18 και 19 Νοεμβρίου στο Σενζέν της Κίνας. Η διοργάνωση μιας τέτοιας συνάντησης στο πλαίσιο της διεθνούς συνόδου θα μπορούσε να προσφέρει την ευκαιρία για απευθείας επαφές μεταξύ των τριών ηγετών, με το βλέμμα στραμμένο τόσο στις διμερείς σχέσεις όσο και στις ευρύτερες γεωπολιτικές εξελίξεις.
Την ίδια ώρα, ο Ουσάκοφ επιχείρησε να διαχωρίσει την προοπτική μιας συνάντησης των τριών ηγετών από τις παράλληλες διπλωματικές προσπάθειες για το ουκρανικό. Αναφερόμενος στο ενδεχόμενο επαφών τον Νοέμβριο μεταξύ αντιπροσωπειών της Ρωσίας, των ΗΠΑ και της Ουκρανίας, περιέγραψε μια τέτοια συνάντηση ως διερευνητική διαδικασία, με στόχο να διαπιστωθεί εάν υπάρχουν περιθώρια για περαιτέρω πρόοδο προς μια ειρηνευτική συμφωνία.
Ο ίδιος χαρακτήρισε τη συγκεκριμένη πρωτοβουλία «συνάντηση για την εκτίμηση των δυνατοτήτων», υποδηλώνοντας ότι, σε αυτή τη φάση, το ζητούμενο θα ήταν η αποτύπωση των διαθέσιμων επιλογών και όχι κατ’ ανάγκην η άμεση επίτευξη μιας οριστικής συμφωνίας.
Η σύνοδος της APEC και οι όροι για τη συμμετοχή του Πούτιν στην G20 στο Μαϊάμι
Στο επίκεντρο των δηλώσεων του Ουσάκοφ βρέθηκε και η πιθανότητα συμμετοχής του Βλαντιμίρ Πούτιν στη σύνοδο κορυφής της Ομάδας των 20 (G20), η οποία έχει προγραμματιστεί για τον Δεκέμβριο στο Μαϊάμι της Φλόριντα. Ο σύμβουλος του Κρεμλίνου επιβεβαίωσε ότι η Μόσχα έχει λάβει επίσημη πρόσκληση από την Ουάσινγκτον, αφήνοντας, ωστόσο, ανοιχτό το ενδεχόμενο για το αν ο Ρώσος πρόεδρος θα ταξιδέψει τελικά στις Ηνωμένες Πολιτείες.
Όπως προκύπτει από τις δηλώσεις του, η απόφαση δεν αντιμετωπίζεται ως ένα μεμονωμένο ζήτημα διπλωματικού προγραμματισμού, αλλά συνδέεται με τις εξελίξεις που αναμένεται να καταγραφούν τον Νοέμβριο στην Κίνα. Η πορεία των επαφών στο περιθώριο της APEC και τα αποτελέσματα που ενδεχομένως θα προκύψουν εκτιμάται ότι θα διαδραματίσουν καθοριστικό ρόλο στις επόμενες κινήσεις της Μόσχας.
«Προς το παρόν, συζητάμε για τη σύνοδο κορυφής του Νοεμβρίου στο Σενζέν, αλλά έχουμε λάβει πρόσκληση», δήλωσε ο Ουσάκοφ σχετικά με την πρόσκληση για τη σύνοδο κορυφής της G20 στο Μαϊάμι.
Κρεμλίνο: «Φουντώνουν» οι προετοιμασίες για την τριμερή συνάντηση ΗΠΑ-Ρωσίας- Κίνας το Νοέμβριο- Στην «απέξω» Ευρωπαϊκή Ένωση και Ουκρανία
Ερωτηθείς εάν η τελική απόφαση για το ταξίδι του Πούτιν στη Φλόριντα εξαρτάται σε μεγάλο βαθμό από την έκβαση της τριμερούς συνόδου στην Κίνα, ο Ρώσος αξιωματούχος απάντησε καταφατικά, επιβεβαιώνοντας τη σύνδεση μεταξύ των δύο διπλωματικών σταθμών.
«Φυσικά. Αλλά όπως λέω: πρώτα έρχεται ο Νοέμβριος, και μετά ο Δεκέμβριος», τόνισε ο Ουσάκοφ, υπογραμμίζοντας ότι η Μόσχα θα αξιολογήσει πρώτα τις εξελίξεις στην Κίνα προτού καταλήξει στις αποφάσεις της για τη συμμετοχή του Ρώσου προέδρου στη σύνοδο της G20.
Η συγκεκριμένη τοποθέτηση αφήνει να διαφανεί ότι η συνάντηση του Νοεμβρίου ενδέχεται να αποτελέσει σημαντικό σημείο αναφοράς για τον διπλωματικό σχεδιασμό της Ρωσίας. Ωστόσο, μέχρι στιγμής, δεν έχει ανακοινωθεί οριστική απόφαση για τη συμμετοχή του Πούτιν στη σύνοδο του Μαϊάμι, ούτε έχουν προσδιοριστεί συγκεκριμένα αποτελέσματα που θα μπορούσαν να θεωρηθούν προϋπόθεση για την πραγματοποίηση του ταξιδιού.
Διπλωματικές αντιδράσεις και διεθνή νομικά εμπόδια – Οι ανησυχίες για την απουσία Ευρώπης και Ουκρανίας
Η προοπτική μιας απευθείας συνάντησης μεταξύ Τραμπ, Πούτιν και Σι Τζινπίνγκ αναμένεται να προκαλέσει νέες συζητήσεις στις ευρωπαϊκές πρωτεύουσες, καθώς επαναφέρει στο προσκήνιο το ζήτημα της συμμετοχής της Ευρώπης και της Ουκρανίας στις διαβουλεύσεις που ενδέχεται να επηρεάσουν την ευρωπαϊκή ασφάλεια. Η πιθανότητα να συζητηθούν κρίσιμα γεωπολιτικά ζητήματα από τις τρεις μεγάλες δυνάμεις, χωρίς την άμεση παρουσία εκπροσώπων του Κιέβου και των ευρωπαϊκών κυβερνήσεων, τροφοδοτεί προβληματισμό για τον ρόλο που θα διαδραματίσουν οι δύο πλευρές στις μελλοντικές διπλωματικές εξελίξεις.
Τις ανησυχίες αυτές εξέφρασε το Σάββατο ο πρώην πρωθυπουργός της Ουκρανίας, Αρσένι Γιατσένιουκ, προειδοποιώντας ότι ενδεχόμενες συμφωνίες μεταξύ Ουάσινγκτον, Μόσχας και Πεκίνου θα μπορούσαν να επηρεάσουν καθοριστικά τις ισορροπίες ασφαλείας στην Ευρώπη. Στο πλαίσιο αυτό, συνέκρινε την προοπτική μιας συνόδου κορυφής χωρίς τη συμμετοχή της Ουκρανίας με τη Συμφωνία του Μονάχου του 1938 και τη Διάσκεψη της Γιάλτας του 1945, δύο ιστορικά ορόσημα που εξακολουθούν να αποτελούν σημεία αναφοράς στις συζητήσεις για τη διαμόρφωση της ευρωπαϊκής τάξης ασφαλείας και τις αποφάσεις των μεγάλων δυνάμεων.
Από την πλευρά του, ο Ουκρανός πρόεδρος Βολοντίμιρ Ζελένσκι έχει επανειλημμένα υπογραμμίσει ότι καμία συμφωνία που αφορά την κυριαρχία, την εδαφική ακεραιότητα ή τα σύνορα της χώρας του δεν μπορεί να συναφθεί χωρίς τη συγκατάθεση του Κιέβου. Η θέση αυτή αντανακλά την πάγια επιδίωξη της ουκρανικής ηγεσίας να διατηρήσει καθοριστικό λόγο σε κάθε διαδικασία διαπραγμάτευσης που θα μπορούσε να καθορίσει το μέλλον της χώρας, ιδίως σε ό,τι αφορά την έκβαση του πολέμου και τις μεταπολεμικές εγγυήσεις ασφαλείας.
Παράλληλα, η επιβεβαίωση της πρόσκλησης προς τον Πούτιν για τη σύνοδο της G20 στο Μαϊάμι έρχεται σε μια περίοδο κατά την οποία οι σχέσεις της Ρωσίας με την Ευρωπαϊκή Ένωση εξακολουθούν να χαρακτηρίζονται από ένταση, ενώ παραμένουν ανοιχτά σημαντικά πολιτικά και νομικά ζητήματα.
Η Ύπατη Εκπρόσωπος της Ευρωπαϊκής Ένωσης για τις Εξωτερικές Υποθέσεις, Κάγια Κάλας, καθώς και η Ευρωπαϊκή Επιτροπή, έχουν επανειλημμένα ασκήσει κριτική στις πρωτοβουλίες του Λευκού Οίκου που αφορούν τον Ρώσο πρόεδρο, επικαλούμενες, μεταξύ άλλων, τις καταγγελίες για κρατικά υποστηριζόμενες υβριδικές επιχειρήσεις και ενέργειες σαμποτάζ σε ευρωπαϊκό έδαφος. Στο ίδιο πλαίσιο, αναδεικνύεται και η διάσταση του διεθνούς δικαίου, καθώς σε βάρος του Πούτιν εκκρεμεί ένταλμα σύλληψης που εξέδωσε το Διεθνές Ποινικό Δικαστήριο (ΔΠΔ) στη Χάγη.
Το ένταλμα συνδέεται με καταγγελλόμενα εγκλήματα πολέμου που αφορούν την παράνομη απέλαση και μεταφορά Ουκρανών παιδιών από κατεχόμενες περιοχές της Ουκρανίας προς τη Ρωσία. Η ύπαρξή του προσθέτει μια ακόμη σύνθετη παράμετρο σε οποιαδήποτε ενδεχόμενη επίσκεψη του Ρώσου προέδρου σε χώρα που υπάγεται στη δικαιοδοσία του ΔΠΔ, καθώς εγείρει ζητήματα διεθνών υποχρεώσεων και εφαρμογής του καταστατικού του Δικαστηρίου.
Κάντε like στη σελίδα μας στο facebook για να μαθαίνετε όλα τα νέα