Σχεδόν 130 χρόνια μετράει φέτος στην αγορά η ιστορική οινοποιία Μαλαματίνα, που ιδρύθηκε το 1895 και έπειτα από μια ένδοξη διαδρομή δεκαετιών έφτασε στο χείλος του γκρεμού, για να διασωθεί την τελευταία στιγμή.
Μπορεί η Μαλαματίνα να… επέζησε περνώντας σε νέα ιδιοκτησία, όμως οι περιπέτειες για τον πρώην επικεφαλής της Κωνσταντίνο Μαλαματίνα φαίνεται ότι δεν έχουν τέλος.
Η πλούσια ιστορική πορεία της εταιρείας, αλλά κυρίως οι αμέτρητες και ατέλειωτες εσωτερικές διαμάχες στην οικογένεια Μαλαματίνα την καθιστούν μοναδική περίπτωση, η οποία θα μπορούσε να αποτελέσει το αντικείμενο πολυσέλιδου μυθιστορήματος ή ακόμη και μιας χολιγουντιανής σαπουνόπερας που θα έσπαγε ταμεία…
![malamatina-7](https://i1.prth.gr/images/w880/files/2024-05-28/malamatina-7.jpg)
Ο Κωνσταντίνος Μαλαματίνας, ιδρυτής του πρώτου οινοποιείου της εταιρείας, το 1895
Το πρώτο οινοποιείο της οικογένειας
Με έρωτες, μίση, πάθη, διαζύγια, πλαστογραφίες, διαδοχικές ομηρικές δικαστικές διενέξεις, μέχρι και ιδιωτικά αεροσκάφη, βίλες και «στρατό» υπηρετών, στο φόντο ενός πολύπλευρου οικογενειακού εμφυλίου – και μάλιστα σε μια περίοδο όπου οι συνέπειες της οικονομικής κρίσης οδηγούσαν την εταιρεία στα βράχια.
Η μεν οινοποιία έχει εισέλθει πλέον σε ένα νέο κεφάλαιο υπό τον όμιλο Mantis, αλλά την ίδια στιγμή εξακολουθούν οι «αναταράξεις» για τον πρώην βασικό μέτοχο και επικεφαλής της Κωνσταντίνο Μαλαματίνα, ο οποίος, όπως αποκαλύπτει σήμερα το «ΘΕΜΑ», βρίσκεται αντιμέτωπος με πλειστηριασμό για ακίνητο της εταιρείας στο Καλοχώρι Θεσσαλονίκης.
Πρόκειται ειδικότερα για κληροτεμάχιο (αγρό), αρχικής έκτασης 11.250 τ.μ., που βρίσκεται στο αγρόκτημα Καλοχωρίου, στη Δημοτική Κοινότητα Καλοχωρίου, της Δημοτικής Ενότητας Εχεδώρου, του Δήμου Δέλτα, της Περιφερειακής Ενότητας Θεσσαλονίκης. Κατόπιν διάνοιξης της νέας εθνικής οδού Θεσσαλονίκης – Κατερίνης και από τη νότια πλευρά του, απαλλοτριώθηκε τμήμα του, εμβαδού 4.420 τ.μ., και έτσι απέμεινε το υπόλοιπο επιφάνειας 6.830 τ.μ.
Επί του αγροτεμαχίου έχει ανεγερθεί επαγγελματικό ακίνητο, σύμφωνα με την 83/1983 Οικοδομική Αδεια ανέγερσης ισόγειου καταστήματος με υπόγειο.
Διαθέτει ακόμη υπόγειο εμβαδού 600 τ.μ. και στον περιβάλλοντα χώρο υφίστανται διάφορες κατασκευές, όπως μεταλλικά στέγαστρα με επιστέγαση πολυκαρβονικών φύλλων, τα οποία καλύπτουν επιφάνεια περί τα 300 τ.μ., επί της πρόσοψης και της δυτικής πλευράς του κτιρίου σε επαφή με αυτό και δημιουργούν στεγασμένο χώρο κίνησης οχημάτων και φορτοεκφόρτωσης εμπορευμάτων, καθώς και μεταλλικό στέγαστρο με επικάλυψη πανιού (τέντα) επιφάνειας περίπου 65 τ.μ.
![Η επιστροφή της Μαλαματίνας](https://www.powergame.gr/wp-content/uploads/2022/01/malamatina-910x521.jpg)
Στον ακάλυπτο χώρο του γηπέδου υπάρχει επίσης τσιμεντοστρωμένο τμήμα επιφάνειας 2.500 τ.μ. καθώς και περίφραξη από απλό συρματόπλεγμα με σιδηροπασσάλους και θύρα εισόδου με μεταλλικά κιγκλιδώματα. Η τιμή πρώτης προσφοράς για τον πλειστηριασμό που έχει προγραμματιστεί για τις 18 Δεκεμβρίου -εκτός εάν μέχρι τότε μεσολαβήσουν κινήσεις αναστολής- έχει οριστεί στο ποσό των 756.000 ευρώ.
Το ακίνητο περιήλθε στον οφειλέτη Κ. Μαλαματίνα από το 1972, ενώ η κατάσχεση έγινε στις 8 Μαΐου 2024 για το ποσό των 100.000 ευρώ, από τη Sunrise I NPL Finance DAC, με διαχειρίστρια την Intrum Hellas. Οπως προκύπτει από τη σχετική έκθεση, πέραν της αναγκαστικής κατάσχεσης που οδηγεί στον πλειστηριασμό, υπάρχουν και τα εξής εμπράγματα βάρη:
1) Προσημείωση υποθήκης εγγραφείσα στις 9/6/2010 για ποσό 2.150.000 ευρώ κατά Κωνσταντίνου Μαλαματίνα και υπέρ της Τράπεζας Κύπρου (AXIA III APC Limited).
2) Υποθήκη εγγραφείσα στις 27/12/2022, για ποσό ευρώ 56.610,40 ευρώ, κατά Κωνσταντίνου Μαλαματίνα και υπέρ της Ανεξάρτητης Αρχής Δημοσίων Εσόδων (ΔΟΥ Ζ’ Θεσσαλονίκης).
Ο πολύπλευρος εμφύλιος στην οικογένεια
Μέχρι πριν από κάποια χρόνια κανείς δεν μπορούσε να φανταστεί ότι η κραταιά οινοποιία της οικογένειας Μαλαματίνα, με σήμα κατατεθέν την εμβληματική ρετσίνα, θα έφτανε στο χείλος της καταστροφής.
Μια εταιρεία με υψηλές πωλήσεις, σημαντικά κέρδη και μηδενικό τραπεζικό δανεισμό, που εξασφάλιζε για τους βασικούς της μετόχους, δηλαδή τον Κωνσταντίνο Μαλαματίνα, την αδελφή του Μυρτώ και τα άλλα μέλη της οικογένειας μια πλούσια και άνετη ζωή.
Ολα όμως άρχισαν να αλλάζουν όταν εισήλθε δυναμικά στη ζωή της οικογένειας αλλά και στην εταιρεία η εντυπωσιακή και ιδιαίτερα πληθωρική Κατερίνα Μαλαματίνα-Τιάλιου.
Γνώριμοι από την εποχή που φοιτούσαν και οι δυο στο Αμερικάνικο Κολλέγιο της Θεσσαλονίκης «Ανατόλια», ο Κωνσταντίνος Μαλαματίνας και η Κατερίνα Τιάλιου, προερχόμενη από γνωστή οικογένεια εμπόρων της Κοζάνης, ακολούθησαν διαφορετικούς δρόμους. Εκείνος στο πλευρό του πατέρα του, Βάκη, να μυείται από νωρίς στα μυστικά της επιχείρησης. Εκείνη θα μετακομίσει μόνιμα στο Λονδίνο, όπου θα συναντήσει τον Βραζιλιάνο πρώτο σύζυγό της, με τον οποίο θα αποκτήσουν δύο κόρες, την Εστεφανία και την Καρολίνα.
![malamatina-3](https://i1.prth.gr/images/w880/files/2024-05-28/malamatina-3.jpg)
Η Καρολίνα Μαλαματίνα
![malamatina-4](https://i1.prth.gr/images/w880/files/2024-05-28/malamatina-4.jpg)
Η μητέρα Κατερίνα Μαλαματίνα με την έτερη κόρη Εστεφανία
Εκείνη έχει συνηθίσει σε έναν πιο εξωστρεφή τρόπο ζωής και με τον καιρό θα αποτελέσει «συστατικό στοιχείο» της κοσμικής κοινωνίας της συμπρωτεύουσας, ενώ όλο και συχνότερα επιχειρεί να αποκτήσει λόγο στη Μαλαματίνα.
Το 2002, έπειτα από δική της πρόταση, θα ιδρυθεί η εταιρεία εισαγωγής, επεξεργασίας και εμπορίας καφέ, Quiero Cafe, που θα αποτύχει εμπορικά συσσωρεύοντας ζημίες. Από το 2003 ξεκινά ο κύκλος των «εμφυλίων» αρχικά του Κωνσταντίνου με την αδελφή του Μυρτώ, η οποία θα αποχωρήσει από την εταιρεία πουλώντας το μετοχικό ποσοστό της, της τάξης του 38,9%, στην ΕΛΓΕΚΑ, για 6,7 εκατ. ευρώ.
Με αυτή τη μαγιά θα στήσει λίγο αργότερα τη δική της «μικρή» Μαλαματίνα, λανσάροντας τη ρετσίνα Μυρτώ. Το εγχείρημα, ωστόσο, είχε άδοξο τέλος, όπως και η ίδια που έφυγε πρόωρα από τη ζωή. Δύο χρόνια μετά τη ρήξη με τη Μυρτώ, το 2005, θα διαρραγούν οι σχέσεις του Κ. Μαλαματίνα και με τη μητέρα του Ιωάννα, η οποία ήταν πρόεδρος της εταιρείας. Εκείνος αναλαμβάνει, εκτός από διευθύνων σύμβουλος, και πρόεδρος, ενώ το 2006 θα κρατήσει μόνο τη δεύτερη θέση, χρίζοντας διευθύνουσα σύμβουλο τη σύζυγό του Κατερίνα.
![malamatina-5](https://i1.prth.gr/images/w880/files/2024-05-28/malamatina-5.jpg)
Εκτοτε θα ξεκινήσει μια περίοδος οικονομικού εκτροχιασμού, με την εταιρεία να φορτώνεται δάνεια και απίστευτες σπατάλες. Είναι χαρακτηριστικό ότι ανάμεσα στις αμέτρητες αγορές που χρεώνονται στην εταιρεία περιλαμβάνεται κι ένα αεροσκάφος Falcon, αξίας 6 εκατ. ευρώ (!), που θεωρήθηκε «απαραίτητο» για την προώθηση των εξαγωγών, αλλά ουσιαστικά χρησιμοποιήθηκε για ταξίδια αναψυχής στη Μύκονο, όπου αγοράστηκαν όχι μία αλλά δύο εξοχικές κατοικίες αντί τιμήματος άνω των 6 εκατ. ευρώ. Σημειώνεται ότι στο Λονδίνο, στην Αθήνα και σε άλλους προορισμούς επίσης αποκτήθηκαν ακίνητα.
Την ίδια περίοδο, το υπηρετικό προσωπικό φτάνει τα 15 άτομα, ενώ στο επιχειρηματικό πεδίο γίνονται μια σειρά άστοχες κινήσεις. Ενδεικτική είναι η αναφορά στη μετέπειτα αίτηση εξυγίανσης, ότι από το 2006 η διευθύνουσα σύμβουλος Κατερίνα Μαλαματίνα-Τιάλιου ανάλωσε τα διαθέσιμα της εταιρείας σε μη παραγωγικές επενδύσεις οι περισσότερες των οποίων είχαν ως αποτέλεσμα την αφαίμαξη ποσού πλέον των 20 εκατ. ευρώ και την αλόγιστη διόγκωση του τραπεζικού δανεισμού…
Ολα αυτά οδηγούν σε πλήρη ρήξη το ζευγάρι, κάτι που πυροδοτεί εκρηκτικές διαμάχες σε όλα τα επίπεδα. Από κατηγορίες περί απιστίας, μέχρι την προσπάθεια της Κατερίνας Μαλαματίνα να αναλάβει τα ηνία της εταιρείας μέσω ενός φερόμενου «πραξικοπήματος», με όχημα το 38,9% της Ε. Μαλαματίνας & Υιός ΑΕΒΕ που στο μεταξύ είχε επαναγοραστεί από την ΕΛΓΕΚΑ αντί 10 εκατ. ευρώ. Από το 2013 η υπόθεση έφτασε στα δικαστήρια όπου αρχικά δικαιώθηκε ο Κ. Μαλαματίνας, ο οποίος κατηγόρησε τη σύζυγό του για πλαστογραφία και μια σειρά άλλων ενεργειών.
Το 2015 κατάφερε να ανακτήσει τον έλεγχο της εταιρείας, ενώ μεσολάβησαν μηνύσεις εκατέρωθεν και άλλες δίκες. Οταν όμως η υπόθεση έφτασε στον δεύτερο βαθμό, σημειώθηκε απόλυτη ανατροπή, καθώς τον Ιούλιο του 2021 το Πενταμελές Εφετείο Θεσσαλονίκης αποφάσισε ομόφωνα την αθώωση της Κατερίνας Μαλαματίνα για τις κατηγορίες για τις οποίες είχε πρωτόδικα κριθεί ένοχη με ποινή 10ετούς κάθειρξης.
![malamatina-6](https://i1.prth.gr/images/w880/files/2024-05-28/malamatina-6.jpg)
Στο μεταξύ, όμως, ελέω και της οικονομικής κρίσης, η Μαλαματίνα είχε οδηγηθεί στα… βράχια. Περί το 2019 είχαν ξεκινήσει συζητήσεις με τις πιστώτριες τράπεζες για την υπογραφή ενός νέου σχεδίου αναδιάρθρωσης του δανεισμού της, που έφτανε τα 43,8 εκατ. ευρώ. Την ίδια περίοδο, η εταιρεία υλοποιούσε το σχέδιο που εκπόνησαν οι τράπεζες με στόχο τη μείωση του λειτουργικού της κόστους, το οποίο προέβλεπε απολύσεις προσωπικού, αλλά και πώληση του αεροσκάφους και του σκάφους θαλάσσης, που αποκτήθηκαν τις χρυσές εποχές.
Το Falcon 200 βρισκόταν ήδη καθηλωμένο στο «Ελευθέριος Βενιζέλος» και λόγω της παλαιότητάς του η αξία του αποτιμάτο μόλις στα 200.000 ευρώ, ενώ υπήρχε χρέος ακόμη και για το… πάρκινγκ. Στα τελευταία δημοσιευμένα αποτελέσματα της Ε. Μαλαματίνας και Υιός για τη χρήση του 2020 οι συνολικές βραχυπρόθεσμες υποχρεώσεις της εταιρείας ανέρχονταν στα 52,58 εκατ. ευρώ, με αρνητικά ίδια κεφάλαια 20,9 εκατ. ευρώ.
Ακολούθησε η έγκριση του σχεδίου εξυγίανσης και το κούρεμα των υπέρογκων χρεών ώστε να βρεθεί «λευκός ιππότης» που θα έδινε το φιλί της ζωής στην ιστορική οινοποιία. Στο πλαίσιο αυτό, αφενός πωλήθηκε η θυγατρική εταιρεία Δουμπιά, γνωστή από την παραγωγή ανθρακούχου νερού, στον όμιλο Ελληνικά Γαλακτοκομεία της οικογένειας Σαράντη.
Αφετέρου, μετά τη διαγωνιστική διαδικασία για την πώληση της οινοποιητικής δραστηριότητας, όπου συμμετείχαν πέντε υποψήφιοι επενδυτές επελέγη ο όμιλος Mantis, ο οποίος ανέλαβε να καλύψει υποχρεώσεις άνω των 13 εκατ. ευρώ προς τράπεζες, Δημόσιο, ασφαλιστικούς οργανισμούς και ιδιώτες, ενώ παράλληλα προχώρησε σε ενδιάμεση χρηματοδότηση ώστε να συνεχίσει η εταιρεία τη λειτουργία της. Ταυτόχρονα δεσμεύτηκε για νέες επενδύσεις ύψους 12 εκατ. ευρώ σε βάθος δεκαετίας. Υπό τη νέα διοίκηση η Μαλαματίνα ξεκίνησε την πορεία της από τον Μάρτιο του 2022 και ήδη καταγράφει θετικά αποτελέσματα.
Η μακρά ιστορία της Μαλαματίνας
Η αφετηρία της ιστορικής οινοποιίας βρίσκεται στην Τένεδο του 19ου αιώνα, όπου ο Ευστράτιος Μαλαματίνας ήδη από το 1860 αποφάσισε να ασχοληθεί με την οινοποίηση της ποικιλίας τσαούσια, σταφύλια γνωστά για την ποιότητα και το άρωμά τους, τα οποία παρήγαγε στα αμπέλια του.
Συνεχίζοντας την οικογενειακή παράδοση, ο γιος του Κωνσταντίνος, δαιμόνιος έμπορος, εντατικοποιεί την παραγωγή και το 1895 ιδρύει το πρώτο οινοποιείο στην Αλεξανδρούπολη με το όνομα «Η Τένεδος». Εκεί εγκαινιάζει την παραγωγή του οίνου ρετσίνα, ενώ με το καράβι του «Μερσίνη» διακινεί το πολύτιμο προϊόν στα κυριότερα λιμάνια της βόρειας Ελλάδας.
Με την Καταστροφή του 1922 και τη Συνθήκη της Λωζάνης η οικογένεια χάνει τη γη της στην Τένεδο και ο Κωνσταντίνος Μαλαματίνας μεταφέρει πλέον τη δραστηριότητά του στην Ελλάδα, αναζητώντας σταφύλια τοπικής παραγωγής για την περίφημη ρετσίνα του.
Ταξιδεύει σε όλα τα αμπελοχώραφα της χώρας και επιλέγει την Αυλίδα, όπου το 1934 ιδρύει νέα οινοποιητική μονάδα, πάντα με την επωνυμία «Η Τένεδος», αξιοποιώντας την τοπική παραγωγή σταφυλιών ποικιλίας Σαββατιανού. Το οινοποιείο καταφέρνει να μείνει όρθιο στα δύσκολα χρόνια της Κατοχής και μετά η σκυτάλη περνάει σιγά-σιγά στην επόμενη γενιά της οικογένειας, στον Ευάγγελο (Βάκη) Μαλαματίνα.
Είναι ο άνθρωπος που έπαιξε καθοριστικό ρόλο στη γιγάντωση της εταιρείας, θέτοντας ως πρωταρχικό στόχο του να βελτιώσει και να σταθεροποιήσει την ποιότητα και το άρωμα της ρετσίνας. Ετσι, εμφιαλώνει τη ρετσίνα Μαλαματίνα για πρώτη φορά στο μπουκάλι τύπου «φούσκα», ώστε να μπορέσει να ταξιδέψει αλώβητη μέχρι το πιο απόμακρο καφενείο. Κάτι βεβαίως που την κάνει γνωστή σε όλη την Ελλάδα, εκτοξεύοντας τις πωλήσεις της.
Τη δεκαετία του 1960 γεννιέται το θρυλικό σήμα με το ανθρωπάκι και το κλειδί. Κατά τον αστικό μύθο, το σήμα, που χρησιμοποιείται μέχρι σήμερα, ήταν ιδέα του αξέχαστου ηθοποιού Νίκου Σταυρίδη, προσωπικού φίλου του Ευάγγελου Μαλαματίνα, ο οποίος πρωταγωνιστούσε και σε μία από τις πιο γνωστές διαφημιστικές καμπάνιες της Μαλαματίνας. Κατά μία άλλη εκδοχή, όμως, το σήμα το σχεδίασε η σύζυγός του Βάκη Μαλαματίνα, Ιωάννα, πάνω σε χαρτοπετσέτα.
Μετά το παραλίγο ναυάγιο και την εξαγορά της από τον όμιλο Mantis των επιχειρηματιών Αλέξανδρου και Χαράλαμπου Κρομμύδα η Οινοποιία Μαλαματίνα ΑΕΒΕ, που συστάθηκε τον Δεκέμβριο το 2020, συνεχίζει την ιστορία τόσο με τη ρετσίνα όσο και με άλλα κρασιά, ενώ με ανανεωμένη εταιρική ταυτότητα από φέτος ταξιδεύει σε κάθε γωνιά της Ελλάδας, καθώς και σε 37 χώρες του εξωτερικού.