Νέο φιάσκο στην Τροχαία Αττικής: Ακυρώθηκε ο «φωτογραφικός» διαγωνισμός για τις 1.000 κάμερες τεχνητής νοημοσύνης στους δρόμους της Αθήνας!-Κόστιζαν «χρυσάφι» και ευνοούσαν «κάποιους» εξόφθαλμα

Μετά από προσφυγές τριών εταιρειών στην Ενιαία Αρχή Δημοσίων Συμβάσεων, το Υπουργείο Ψηφιακής Διακυβέρνησης οδηγήθηκε τελικά στην ακύρωση του μεγάλου διαγωνισμού, συνολικού ύψους 88,1 εκατομμυρίων ευρώ, που αφορούσε την προμήθεια, εγκατάσταση και λειτουργία 1.000 «έξυπνων» καμερών για την εφαρμογή του Κώδικα Οδικής Κυκλοφορίας.

Νέο φιάσκο στην Τροχαία Αττικής: Ακυρώθηκε ο «φωτογραφικός» διαγωνισμός για τις 1.000 κάμερες τεχνητής νοημοσύνης στους δρόμους της Αθήνας!-Κόστιζαν «χρυσάφι» και ευνοούσαν «κάποιους» εξόφθαλμα

Πρόκειται για ένα έργο υψηλής τεχνολογίας αλλά και υψηλού κόστους, καθώς, όπως προέκυπτε από τη δομή της σύμβασης, κάθε κάμερα θα έφτανε να κοστίζει τουλάχιστον 44.000 ευρώ. Το ποσό αυτό, ωστόσο, αφορούσε μόνο το βασικό σκέλος, αφού το υπόλοιπο ύψος του προϋπολογισμού – έως τα 88 εκατομμύρια – σχετιζόταν με δικαιώματα προαίρεσης, μελλοντικές επεκτάσεις του συστήματος, πρόσθετες εγκαταστάσεις και πιθανές τεχνολογικές αναβαθμίσεις που θα μπορούσαν να προκύψουν στο μέλλον.

Η απόφαση της ακύρωσης ελήφθη μετά τις προδικαστικές προσφυγές που κατέθεσαν τρεις εταιρείες (Neurosoft-OTS, AKTOR Κατασκευές, Maycon), οι οποίες αμφισβήτησαν τους όρους της προκήρυξης. Αν και το υπουργείο δεν προχώρησε σε λεπτομερή ανάλυση των αιτιάσεων, πληροφορίες αναφέρουν πως σε ορισμένες από αυτές γινόταν λόγος για «φωτογραφικές διατάξεις» που φέρονται να ευνοούσαν συγκεκριμένα επιχειρηματικά σχήματα έναντι άλλων.

Νέο φιάσκο στην Τροχαία Αττικής: Ακυρώθηκε ο «φωτογραφικός» διαγωνισμός για τις 1.000 κάμερες τεχνητής νοημοσύνης στους δρόμους της Αθήνας!-Κόστιζαν «χρυσάφι» και ευνοούσαν «κάποιους» εξόφθαλμα

Μέχρι να επαναπροκηρυχθεί ο διαγωνισμός, ο έλεγχος της τήρησης του Κώδικα Οδικής Κυκλοφορίας θα συνεχιστεί με τα υπάρχοντα μέσα επιτήρησης, ενώ το υπουργείο δηλώνει πως θα επανεξετάσει εξ αρχής το πλαίσιο και τους τεχνικούς όρους του έργου, επιχειρώντας να κλείσει τα «παράθυρα» αμφισβήτησης.

Αξίζει να σημειωθεί ότι ο συγκεκριμένος διαγωνισμός δεν είναι ο μόνος που έχει βρεθεί στο στόχαστρο ενστάσεων, καθώς είχαν προηγηθεί προσφυγές και για άλλες διαδικασίες που σχετίζονται με το υποστηρικτικό πληροφοριακό σύστημα του έργου.

Σε επίπεδο σχεδιασμού, η κυβέρνηση είχε κάνει λόγο ήδη από το 2024 για ένα δίκτυο έως και 2.000 «έξυπνων καμερών», ωστόσο μέχρι σήμερα έχουν τοποθετηθεί μόνο περιορισμένες μονάδες στο πλαίσιο πιλοτικών εφαρμογών.

Το μεγαλύτερο μέρος του σχεδιασμού αφορούσε τις 1.000 κάμερες του υπουργείου Ψηφιακής Διακυβέρνησης, ενώ παράλληλα παραμένουν ανοιχτά δύο ακόμη σκέλη: περίπου 600 φορητές κάμερες που θα τοποθετηθούν σε λεωφορεία και περίπου 400 επιπλέον συστήματα που θα αναπτυχθούν από την Περιφέρεια Αττικής.

Ο διαγωνισμός για τις 600 φορητές κάμερες έχει ήδη «σπάσει» σε δύο διαδικασίες. Για τις πρώτες 300 έχει προκηρυχθεί διαγωνισμός από τις Οδικές Συγκοινωνίες (ΟΣΥ), με προϋπολογισμό 777.728 ευρώ. Η διαδικασία ξεκίνησε τον περασμένο Μάρτιο, ωστόσο τον Απρίλιο δόθηκε παράταση σχεδόν δύο μηνών, έως τις 15 Ιουνίου 2026, έπειτα από νέες ερωτήσεις και ενστάσεις υποψήφιων προμηθευτών.

Για το δεύτερο σκέλος των φορητών καμερών, ο διαγωνισμός αναμένεται να προχωρήσει μέσω του ΟΑΣΑ, χωρίς όμως μέχρι στιγμής να έχει οριστικοποιηθεί το χρονοδιάγραμμα, γεγονός που δείχνει ότι το έργο συνολικά παραμένει σε φάση συνεχών αναβολών και ανακατατάξεων.

Ο αρχικός σχεδιασμός προέβλεπε ένα εκτεταμένο δίκτυο επιτήρησης που θα λειτουργούσε σχεδόν αυτόνομα, αξιοποιώντας Τεχνητή Νοημοσύνη για τον εντοπισμό παραβάσεων όπως:

• παραβίαση ερυθρού σηματοδότη
• υπέρβαση ορίου ταχύτητας
• μη χρήση ζώνης και κράνους
• παραβίαση λεωφορειολωρίδας

όλα χωρίς την ανάγκη φυσικής παρουσίας τροχονόμου στο σημείο.

Ωστόσο, πέρα από τις διοικητικές και νομικές εμπλοκές, το εγχείρημα φαίνεται να αντιμετωπίζει και ένα εξίσου κρίσιμο ζήτημα: την ίδια την αξιοπιστία της τεχνολογίας.

Τα «μαργαριτάρια» της Τεχνητής Νοημοσύνης

Σε δοκιμαστικές εφαρμογές, τα συστήματα αυτά έχουν καταγράψει εντυπωσιακές αστοχίες, που γεννούν σοβαρά ερωτήματα για το κατά πόσο μπορούν να λειτουργήσουν ως εργαλείο επιβολής προστίμων χωρίς ανθρώπινη επιβεβαίωση.

Μεταξύ άλλων, έχει αναφερθεί ότι:

• κατέγραψαν συνοδηγό χωρίς ζώνη, σε όχημα όπου δεν υπήρχε δεύτερο άτομο
• «είδαν» κινητό στο χέρι οδηγού, το οποίο αποδείχθηκε ότι ήταν συσκευή ατμίσματος
• ερμήνευσαν ξύσιμο στο κεφάλι ως «απάντηση σε τηλεφώνημα»

Τα παραπάνω περιστατικά έχουν ενισχύσει τον προβληματισμό γύρω από την ωριμότητα τέτοιων συστημάτων, ειδικά όταν η τελική απόφαση μεταφράζεται απευθείας σε διοικητικές κυρώσεις για τους πολίτες.

Το υπουργείο, από την πλευρά του, διαμηνύει πως θα επανέλθει με έναν νέο, πιο «θωρακισμένο» διαγωνισμό. Ωστόσο, το ήδη βεβαρημένο κλίμα γύρω από το έργο δείχνει ότι η υπόθεση απέχει πολύ από μια ομαλή και τεχνικά απρόσκοπτη εξέλιξη.