Πόλεμος στην Ουκρανία: «Πισώπλατη μαχαιριά» στον Πούτιν από τον Ερντογάν!- Οι Τούρκοι πουλάνε ATACMS και M270 στο Κίεβο αναβαθμίζοντας την ουκρανική ισχύ

Η Άγκυρα κάνει το μεγάλο βήμα, στέλνοντας βαριά αμερικανικά όπλα στην Ουκρανία και δοκιμάζοντας τις αντοχές της σχέσης της με τη Μόσχα.

Πόλεμος στην Ουκρανία: «Πισώπλατη μαχαιριά» στον Πούτιν από τον Ερντογάν!- Οι Τούρκοι πουλάνε ATACMS και M270 στο Κίεβο αναβαθμίζοντας την ουκρανική ισχύ

Η απόφαση της Τουρκίας να προχωρήσει στην πώληση και μεταβίβαση αμερικανικής κατασκευής πυραυλικών συστημάτων M270 και τακτικών βαλλιστικών πυραύλων ATACMS προς τις Ένοπλες Δυνάμεις της Ουκρανίας δεν μπορεί να αντιμετωπιστεί ως μια ακόμη συνηθισμένη εξοπλιστική συναλλαγή.

Πίσω από τη μεταφορά των συγκεκριμένων οπλικών συστημάτων κρύβεται μια σαφής γεωπολιτική επιλογή, η οποία μπορεί να μεταβάλει τις λεπτές ισορροπίες που η Άγκυρα διατηρούσε μέχρι σήμερα ανάμεσα στη Μόσχα, το Κίεβο και τη Δύση.

Η Τουρκία, έχοντας επί μακρόν επιδιώξει να εμφανίζεται ως δύναμη που συνομιλεί με όλες τις πλευρές, φαίνεται πλέον να κάνει ένα βήμα προς μια πιο ξεκάθαρη στρατηγική τοποθέτηση. Η ενίσχυση της Ουκρανίας με βαριά πυραυλικά συστήματα δεν περνά απαρατήρητη στο Κρεμλίνο και στέλνει ένα ιδιαίτερα ηχηρό μήνυμα προς τον Βλαντίμιρ Πούτιν.

Το στρατιωτικό πακέτο: Ισχυρή ένεση πυρός για την Ουκρανία

Το πακέτο εξοπλισμού, η μεταβίβαση του οποίου εγκρίθηκε από τις ΗΠΑ, περιλαμβάνει σημαντικές ποσότητες βαρέος πυραυλικού και πυροβολικού υλικού. Πρόκειται για οπλικά συστήματα τα οποία μπορούν να ενισχύσουν αισθητά τις δυνατότητες των ουκρανικών δυνάμεων, ιδιαίτερα σε επιχειρήσεις προσβολής στόχων σε βάθος του τακτικού πεδίου.

12 πολλαπλοί εκτοξευτές M270: Η παράδοση αφορά το σύνολο των εναπομεινάντων εκτοξευτών αυτού του τύπου που διέθετε η Τουρκία. Το M270, σε αντίθεση με τους τροχοφόρους εκτοξευτές HIMARS που φέρουν μία συστοιχία εκτόξευσης, διαθέτει δύο. Αυτό μεταφράζεται σε σημαντικά μεγαλύτερο όγκο πυρός ανά αποστολή και επιτρέπει την ταχύτερη εκτέλεση μαζικών πληγμάτων.

Παράλληλα, η ερπυστριοφόρα πλατφόρμα του προσφέρει αυξημένη ευκινησία σε δύσβατα εδάφη, ενώ η δυνατότητα ταχείας αλλαγής θέσης μετά την εκτόξευση δυσκολεύει τον εντοπισμό και την εξουδετέρωσή του από τις ρωσικές δυνάμεις.

70 βαλλιστικοί πύραυλοι M39 ATACMS (Block I): Εδώ βρίσκεται ίσως το πιο εντυπωσιακό στοιχείο της συμφωνίας. Οι συγκεκριμένοι πύραυλοι έχουν βεληνεκές έως περίπου 165 χιλιόμετρα και φέρουν κεφαλή με 950 υποπυρομαχικά M74.

Μπορεί να μην αγγίζουν το βεληνεκές των περίπου 300 χιλιομέτρων που προσφέρουν νεότερες εκδόσεις της οικογένειας ATACMS, ωστόσο η ισχύς τους παραμένει ιδιαίτερα σημαντική. Η κεφαλή διασποράς τους είναι σχεδιασμένη για την προσβολή στόχων μεγάλης έκτασης, όπως αεροδρόμια, συγκεντρώσεις στρατευμάτων, κέντρα διοίκησης, αντιαεροπορικές συστοιχίες και αποθήκες πυρομαχικών.

2.524 μη κατευθυνόμενοι πύραυλοι M26 των 227 mm: Η συγκεκριμένη ποσότητα επαναφέρει στο ουκρανικό οπλοστάσιο τη δυνατότητα εκτέλεσης μαζικών πληγμάτων σε αποστάσεις έως περίπου 32 χιλιομέτρων. Πρόκειται για μια σημαντική παράμετρο, καθώς επιτρέπει στις ουκρανικές δυνάμεις να διατηρούν υψηλό ρυθμό πυρών χωρίς να καταναλώνουν συνεχώς ακριβότερα και πιο εξελιγμένα πυρομαχικά ακριβείας.

47.000 βλήματα πυροβολικού M509A1 των 203 mm: Η ποσότητα αυτή αποτελεί επίσης σοβαρή ενίσχυση για τα βαρέα ουκρανικά αυτοκινούμενα πυροβόλα, όπως τα 2S7 Pion και M110. Σε έναν πόλεμο όπου η κατανάλωση πυρομαχικών έχει λάβει τεράστιες διαστάσεις, η εξασφάλιση μεγάλων αποθεμάτων βαρέων βλημάτων μπορεί να αποδειχθεί καθοριστική για τη διατήρηση της επιχειρησιακής πίεσης.

Γιατί η Τουρκία κάνει τώρα τη στροφή; Οι λόγοι πίσω από την απόφαση της Άγκυρας

Η επιλογή της Άγκυρας να εγκαταλείψει σταδιακά την εικόνα του «επιτήδειου ουδέτερου» δεν είναι αποτέλεσμα μιας και μόνο παραμέτρου. Αντίθετα, εντάσσεται σε ένα ευρύτερο πλέγμα στρατηγικών, οικονομικών και διπλωματικών υπολογισμών.

Εκσυγχρονισμός και αποδέσμευση παλαιού υλικού: Η Τουρκία βρίσκεται εδώ και χρόνια σε πορεία ανανέωσης του οπλοστασίου της και ενίσχυσης της εγχώριας αμυντικής βιομηχανίας. Η σταδιακή αντικατάσταση παλαιότερων αμερικανικών συστημάτων M270 από σύγχρονα εγχώρια μέσα πυροβολικού και πυραυλικών συστημάτων, μεταξύ άλλων από την τουρκική ROKETSAN, επιτρέπει στην Άγκυρα να απελευθερώσει αποθέματα που πλέον δεν αποτελούν την αιχμή του δόρατός της.

Πόλεμος στην Ουκρανία: «Πισώπλατη μαχαιριά» στον Πούτιν από τον Ερντογάν!- Οι Τούρκοι πουλάνε ATACMS και M270 στο Κίεβο αναβαθμίζοντας την ουκρανική ισχύ

Έτσι, ένα παλαιότερο οπλοστάσιο μπορεί να μετατραπεί σε οικονομικό και διπλωματικό κεφάλαιο, αντί να παραμένει δεσμευμένο σε ένα ακριβό πρόγραμμα συντήρησης.

Επαναπροσέγγιση με την Ουάσινγκτον και το ΝΑΤΟ: Η μεταβίβαση αμερικανικής προέλευσης οπλικών συστημάτων δεν είναι μια διαδικασία που μπορεί να πραγματοποιηθεί χωρίς τις απαραίτητες εγκρίσεις. Η εμπλοκή των ΗΠΑ δημιουργεί επομένως ένα πεδίο στενού συντονισμού μεταξύ Άγκυρας και Ουάσινγκτον.

Η Τουρκία, αξιοποιώντας παράλληλα τη θέση της στο ΝΑΤΟ, στέλνει το μήνυμα ότι, παρά τις κατά καιρούς έντονες διαφωνίες της με τους δυτικούς συμμάχους, εξακολουθεί να αποτελεί κρίσιμο τμήμα της ευρωατλαντικής αρχιτεκτονικής ασφαλείας.

Στρατηγικός ανταγωνισμός με τη Ρωσία στη Μαύρη Θάλασσα: Για την Άγκυρα, η πλήρης ρωσική κυριαρχία στη Μαύρη Θάλασσα ουδέποτε αποτέλεσε μια επιθυμητή εξέλιξη. Η Τουρκία έχει τα δικά της ζωτικά συμφέροντα στην περιοχή και αντιμετωπίζει την ισορροπία δυνάμεων ως κρίσιμο παράγοντα για τη διατήρηση της γεωπολιτικής της επιρροής.

Μια Ουκρανία που εξακολουθεί να διαθέτει τη δυνατότητα να πλήττει ρωσικές δυνάμεις και υποδομές λειτουργεί, από αυτή την άποψη, ως αντίβαρο στην επέκταση της ρωσικής ισχύος.

Βαθιές αμυντικές σχέσεις με το Κίεβο: Η στρατιωτική συνεργασία Τουρκίας και Ουκρανίας δεν ξεκίνησε με τον πόλεμο. Αντίθετα, έχει οικοδομηθεί εδώ και χρόνια, από τα περίφημα drones Bayraktar TB2 έως τη συνεργασία στην ανάπτυξη και συμπαραγωγή κινητήρων και ναυτικών συστημάτων.

Η περαιτέρω ενίσχυση του Κιέβου εξυπηρετεί, συνεπώς, όχι μόνο γεωπολιτικούς αλλά και βιομηχανικούς στόχους της Άγκυρας, καθώς η τουρκική αμυντική βιομηχανία έχει κάθε συμφέρον να διατηρεί και να διευρύνει τους δεσμούς της με την ουκρανική.

Ελεγχόμενη κλιμάκωση: Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζει και το είδος των ATACMS που φέρεται να επιλέγεται. Η επιλογή των M39 με βεληνεκές περίπου 165 χιλιομέτρων, αντί των νεότερων εκδόσεων με εμβέλεια έως περίπου 300 χιλιόμετρα, μπορεί να ερμηνευθεί ως προσπάθεια διατήρησης μιας λεπτής ισορροπίας.

Η Άγκυρα ενισχύει έτσι τη δυνατότητα του Κιέβου να προσβάλλει στόχους στο μέτωπο και στις κατεχόμενες περιοχές, χωρίς να του παρέχει κατ’ ανάγκην τα μέσα για ακόμη βαθύτερα πλήγματα στην καρδιά της ρωσικής επικράτειας.

Με άλλα λόγια, η Τουρκία φαίνεται να αυξάνει το κόστος για τη Ρωσία, επιχειρώντας ταυτόχρονα να αποφύγει μια εξέλιξη που θα μπορούσε να οδηγήσει σε ανεξέλεγκτη κλιμάκωση.

Το μήνυμα προς τη Μόσχα και το επικίνδυνο προηγούμενο

Για το Κρεμλίνο, η εξέλιξη αυτή έχει ξεχωριστή βαρύτητα. Η Τουρκία δεν περιορίζεται στην παροχή ελαφρύτερου ή αμιγώς αμυντικού εξοπλισμού, αλλά προχωρά στη μεταβίβαση βαρέων αμερικανικής προέλευσης οπλικών συστημάτων προς την Ουκρανία.

Αυτό ακριβώς είναι που καθιστά την κίνηση της Άγκυρας περισσότερο από συμβολική.

Το ακόμη σημαντικότερο, όμως, είναι το προηγούμενο που δημιουργείται. Εάν η Τουρκία —μια χώρα που επί χρόνια διατηρούσε στενούς οικονομικούς, ενεργειακούς και διπλωματικούς δεσμούς με τη Ρωσία— μπορεί, με την έγκριση των ΗΠΑ, να μεταβιβάζει αμερικανικό οπλικό υλικό στο Κίεβο, τότε ανοίγει ένας δρόμος που θα μπορούσε να ακολουθηθεί και από άλλες χώρες.

Κράτη που διαθέτουν παλαιότερα αμερικανικά συστήματα και τα οποία βρίσκονται σήμερα σε διαδικασία εκσυγχρονισμού των ενόπλων δυνάμεών τους θα μπορούσαν να εξετάσουν αντίστοιχες μεταβιβάσεις προς την Ουκρανία.

Και εδώ βρίσκεται ίσως η μεγαλύτερη γεωπολιτική σημασία της τουρκικής κίνησης.

Η Άγκυρα δεν στέλνει απλώς πυραύλους και εκτοξευτές στο ουκρανικό μέτωπο. Στέλνει ένα πολιτικό μήνυμα στη Μόσχα και ταυτόχρονα ένα σήμα προς τη Δύση: ότι η Τουρκία, παρά την ιδιόμορφη και πολυδιάστατη σχέση της με τη Ρωσία, είναι διατεθειμένη να κινηθεί πιο κοντά στη δυτική αμυντική αρχιτεκτονική όταν θεωρεί ότι αυτό εξυπηρετεί τα στρατηγικά της συμφέροντα.

Για τον Πούτιν, η «χατζάρα» αυτή δεν έρχεται μόνο από έναν ακόμη προμηθευτή της Ουκρανίας. Έρχεται από μια χώρα που μέχρι σήμερα προσπαθούσε να κρατά ανοιχτές τις γέφυρες με το Κρεμλίνο.