1 Οκτωβρίου: Σαν σήμερα η Κύπρος κηρύσσει επίσημα την ανεξαρτησία της

Σαν σήμερα, την 1η Οκτωβρίου 1960, η Κύπρος κηρύσσει και επίσημα την ανεξαρτησία της από τη Μεγάλη Βρετανία, βάζοντας τέλος σε μια περίοδο δεκαετιών αποικιοκρατίας και αγώνων για ελευθερία. Η μέρα αυτή καθιερώνεται έκτοτε ως εθνική εορτή της χώρας, με τη σημαία της νεοσύστατης Κυπριακής Δημοκρατίας να κυματίζει περήφανα στο Προεδρικό Μέγαρο της Λευκωσίας για πρώτη φορά.

Παρά την ανακήρυξη της ανεξαρτησίας την 16η Αυγούστου του 1960, όταν και τέθηκε σε ισχύ η Συμφωνία Ζυρίχης-Λονδίνου, οι πολιτικοί ηγέτες της εποχής αποφάσισαν να τιμούν ως εθνική γιορτή την 1η Οκτωβρίου, δίνοντας στη μέρα αυτή μια βαρύτητα που σηματοδοτούσε όχι μόνο το τέλος της βρετανικής κυριαρχίας, αλλά και την έναρξη της νέας πορείας της χώρας. Η επιλογή αυτή είχε περισσότερο συμβολικό χαρακτήρα, μιας και η 16η Αυγούστου παρέμενε ως ημερολογιακή ανάμνηση, χωρίς ποτέ να αποκτήσει το κύρος που της αναλογούσε.

Η πρώτη δεκαετία της ανεξάρτητης Κύπρου θα σφραγιστεί από πολιτικές εντάσεις, εθνοτικές συγκρούσεις και τη δυσκολία εύρεσης ισορροπιών μεταξύ των Ελληνοκυπρίων και Τουρκοκυπρίων. Η Συνταγματική Δομή, η παρουσία των Εγγυητριών Δυνάμεων και οι αμφιλεγόμενοι όροι της Συμφωνίας θα οδηγήσουν τη χώρα στα πρώτα πολιτικά αδιέξοδα, με αποκορύφωμα την τουρκική εισβολή του 1974.