«Αλαλούμ» με την ένταξη της Αιγύπτου στη «Συμφωνία της Μέκκας» – Παραμένει ανυπόγραφη από την τουρκική εθνοσυνέλευση

Οι τελευταίες εξελίξεις στη Σαουδική Αραβία καταδεικνύουν την κλιμάκωση της έντασης με τους Χούθι της Υεμένης, καθώς οι επιθέσεις με πυραύλους και drones απειλούν το Ριάντ και κρίσιμες πετρελαϊκές εγκαταστάσεις.

«Αλαλούμ» με την ένταξη της Αιγύπτου στη «Συμφωνία της Μέκκας»

Παράλληλα, οι απειλές για νέες επιθέσεις εντείνουν την ανησυχία για περαιτέρω επιδείνωση της κατάστασης ασφαλείας στην περιοχή.

Την ίδια στιγμή, η Αίγυπτος αποτελεί «αντικείμενο πόθου» για τις τρεις χώρες της συμφωνίας της Μέκκας, καθώς η συμμετοχή της θα ενίσχυε το σχήμα, ενώ η ίδια εξακολουθεί να εκπέμπει διφορούμενα μηνύματα ως προς την ένταξή της, ενώ η συμφωνία παραμένει χωρίς επικύρωση από την τουρκική Εθνοσυνέλευση.

Ο επικεφαλής της αιγυπτιακής διπλωματίας, Μπαντρ Αμπντελατί, δήλωσε προ δύο 24ώρων, ότι το Κάιρο θα ανταποκριθεί σε κάθε αίτημα του Ριάντ ενώ υπό «σοβαρή εξέταση» παραμένει η ένταξη της Αιγύπτου στη Συμφωνία της Μέκκας.

«Η Αίγυπτος είναι έτοιμη να παράσχει στη Σαουδική Αραβία κάθε είδους υποστήριξη, καθώς το βασίλειο αντιμετωπίζει εντεινόμενες επιθέσεις από τους Χούθι», δήλωσε την Τρίτη ο υπουργός Εξωτερικών της Αιγύπτου. «Ό,τι κι αν ζητήσουν οι Σαουδάραβες, φυσικά και θα ανταποκριθούμε», τόνισε χαρακτηριστικά απαντώντας σε ερώτηση σχετικά με το ενδεχόμενο παροχής στρατιωτικής υποστήριξης από την Αίγυπτο προς τη Σαουδική Αραβία.

Πρόσθεσε, δε, ότι η Αίγυπτος εξετάζει σοβαρά το ενδεχόμενο ένταξής της στη Συμφωνία υπογραμμίζοντας ότι «το ζήτημα βρίσκεται υπό σοβαρή εξέταση από την αιγυπτιακή πλευρά».

Το Κάιρο «δεν ενδιαφέρεται σοβαρά»

Από την άλλη, ειδικοί εκτιμούν ότι το Κάιρο δεν έχει πραγματική πρόθεση να ενταχθεί στη Συμφωνία της Μέκκας, ενώ η προσφορά του να παράσχει υποστήριξη στο Ριάντ, αν και σημαντική, έχει συμβολικό χαρακτήρα και είναι απίθανο να αξιοποιηθεί στην πράξη.

Ο Τζόναθαν Χέσεν, ανώτερος ερευνητής στο Ινστιτούτο Στρατηγικής και Ασφάλειας της Ιερουσαλήμ (JISS), επισήμανε ότι την ίδια ημέρα που το Κάιρο ανακοίνωσε πως εξετάζει τη συμφωνία, οι υπουργοί Άμυνας της Κύπρου και της Ελλάδας πραγματοποίησαν στο Κάιρο τριμερή συνάντηση με τον Αιγύπτιο ομόλογό τους. Η εξέλιξη αυτή, όπως είπε, «δεν προμηνύει απαραίτητα θετικές εξελίξεις για την τουρκική αφήγηση ότι η Αίγυπτος πρόκειται σύντομα να ενταχθεί» στη συμφωνία.

Κατά την εκτίμηση του Χέσεν, κάθε μέλος «της Μέκκας» έχει ως βασική προτεραιότητα την αντιμετώπιση μιας συγκεκριμένης δύναμης, γεγονός που επηρεάζει τη συμμετοχή του στη συμφωνία.

Για τη Σαουδική Αραβία η βασική απειλή είναι οι Χούθι, για το Πακιστάν η Ινδία και το Ιράν, και για την Τουρκία το Ισραήλ.

Η Συνθήκη Ειρήνης Αιγύπτου–Ισραήλ του 1979
Ειδικότερα, το Άρθρο 6 της Συνθήκης Ειρήνης Αιγύπτου–Ισραήλ του 1979 προβλέπει ότι το Κάιρο οφείλει να εφαρμόζει τους όρους της ειρήνης χωρίς όρους, ανεξάρτητα από εξωτερικές πολιτικές πιέσεις ή διεθνείς συμφωνίες. Παράλληλα, περιορίζει τη δυνατότητα σύναψης μελλοντικών διεθνών συμφωνιών που θα αντιβαίνουν στη συνθήκη ειρήνης ή θα υπονομεύουν την εφαρμογή της.

«Δεν πιστεύω ότι θα δούμε να αναδύεται μια σημαντική συμμαχία μεταξύ Τουρκίας και Σαουδικής Αραβίας. Θεωρώ ότι πρόκειται για μια μορφή στρατηγικής σύγκλισης με στόχο την αποτροπή, χωρίς πραγματική πρόθεση υλοποίησης μακροπρόθεσμων στρατηγικών στόχων που θα μπορούσαν να περιλαμβάνουν την ανάπτυξη ολόκληρων στρατιωτικών μεραρχιών στο Βασίλειο της Σαουδικής Αραβίας. Απλώς δεν θεωρώ ότι θα συμβεί κάτι τέτοιο», ανέφερε χαρακτηριστικά.

Η Αίγυπτος είναι… απορροφημένη

Παρότι ο Χέσεν αναγνώρισε ότι τέτοιες περιφερειακές συμμαχίες θα μπορούσαν να υλοποιηθούν στο απώτερο μέλλον, επέμεινε ότι η Αίγυπτος είναι υπερβολικά απορροφημένη από άλλες προκλήσεις για να επικεντρωθεί στην υποστήριξη του Ριάντ.

«Δεν πρόκειται να δούμε μια επανάληψη της δεκαετίας του 1950 και του 1960, όταν η Αίγυπτος συμμετείχε στο πλευρό της Σαουδικής Αραβίας στον πόλεμο στην Υεμένη. Σήμερα βρισκόμαστε σε μια νέα πραγματικότητα, στην οποία η Αίγυπτος αντιμετωπίζει ένα ευρύ φάσμα προκλήσεων γύρω της», δήλωσε.

Αναγνώρισε ότι η διατήρηση της ελευθερίας της ναυσιπλοΐας στα Στενά Μπαμπ ελ-Μαντέμπ αποτελεί άμεσο αιγυπτιακό συμφέρον, καθώς τυχόν διαταραχές μπορούν να επηρεάσουν τη Διώρυγα του Σουέζ.

Γίνεται λόγος για καθαρές απώλειες περίπου 20 δισεκατομμυρίων δολαρίων εξαιτίας της επιθετικής δράσης των Χούθι, η οποία έχει διαταράξει την ελευθερία της ναυσιπλοΐας σε αυτό το εξαιρετικά σημαντικό στρατηγικό πέρασμα.

Πρόσθεσε ότι, ενώ η Σαουδική Αραβία έχει ζητήσει αιγυπτιακή υποστήριξη και ο διάδοχος του σαουδαραβικού θρόνου, Μοχάμεντ μπιν Σαλμάν (MBS), ταξίδεψε στο Κάιρο στις 15 Σεπτεμβρίου για να συναντηθεί με τον πρόεδρο Αμπντέλ Φατάχ αλ-Σίσι, η Αίγυπτος δεν έχει ακόμη στείλει ναυτικές δυνάμεις προς αυτή την κατεύθυνση.

Ανυπόγραφη από την τουρκική εθνοσυνέλευση

Ένα άλλο μεγάλο ερωτηματικό είναι για ποιο λόγο η «Συμφωνία της Μέκκας» παραμένει ανυπόγραφη από την τουρκική εθνοσυνέλευση.

Ήδη, ο εκπρόσωπος τύπου του τουρκικού Υπουργείου Άμυνας, υποναύαρχος Ζεκί Ακτούρκ , δήλωσε ότι «θα αξιολογηθεί η έκταση της συνεισφοράς στο πλαίσιο της Συμφωνίας της Μέκκας», ενώ απαντώντας σε ερωτήσεις δημοσιογράφων σχετικά με τη διαδικασία απάντησε ότι «η διαδικασία που αφορά τις στρατιωτικές δυνάμεις και δυνατότητες που θα μπορούσε να διαθέσει η Τουρκία στη Σαουδική Αραβία στο πλαίσιο της Συμφωνίας της Μέκκας θα διεξαχθεί σύμφωνα με το Σύνταγμά μας και τις διατάξεις της σχετικής νομοθεσίας».

Στο πλαίσιο αυτό, όπως τόνισε, απαιτείται η έγκριση της από την Εθνοσυνέλευση της Τουρκίας, καθώς και η ολοκλήρωση των απαραίτητων διαδικασιών εξουσιοδότησης για την αποστολή των Τουρκικών Ενόπλων Δυνάμεων στο εξωτερικό.

Οι βασικές παράμετροι σχετικά με την έκταση της ενδεχόμενης συνεισφοράς θα καθοριστούν κατόπιν αξιολογήσεων από τις αρμόδιες αρχές μας και σύμφωνα με τη συμφωνία που θα επιτευχθεί μεταξύ των δύο πλευρών, λαμβάνοντας υπόψη τις ανάγκες και τα αιτήματα της Σαουδικής Αραβίας, τις εξελίξεις στο πεδίο και τις επιχειρησιακές απαιτήσεις.

Προς το παρόν, τα πιο σαφή εμπόδια είναι η ανάγκη καθορισμού των στρατιωτικών δεσμεύσεων, η εσωτερική συνταγματική διαδικασία και η πολιτική ευαισθησία μιας πιθανής εμπλοκής στην Υεμένη.