Ανάλυση Reuters: Ο πόλεμος του Ιράν θα δώσει τη «χαριστική βολή» στην ευρωπαϊκή βιομηχανία!

Η βιομηχανία της Ευρώπης εισέρχεται σε νέα φάση κρίσης, καθώς οι αναταράξεις στη Μέση Ανατολή επιδεινώνουν τις ήδη τεταμένες πιέσεις σε ενέργεια και πρώτες ύλες, απειλώντας την ανταγωνιστικότητα των επιχειρήσεων, σύμφωνα με ανάλυση του Reuters.

Ανάλυση Reuters: Ο πόλεμος του Ιράν θα δώσει τη «χαριστική βολή» στην ευρωπαϊκή βιομηχανία!

Η σύγκρουση προστίθεται σε έναν μακρύ κατάλογο προκλήσεων: από τις συνέπειες της πανδημίας και τον πόλεμο στην Ουκρανία μέχρι τους εμπορικούς δασμούς, ωθώντας πολλές εταιρείες στα όρια αντοχής τους.

Στα γραφεία της γερμανικής χημικής εταιρείας Gechem, η ιδιοκτήτρια Μαρτίνα Νάιτσβονγκερ βιώνει καθημερινά την πίεση από τις αυξήσεις κόστους. Το εργοστάσιο, με τις λιτές εγκαταστάσεις και τις πλαστικές γλάστρες στους διαδρόμους, έχει μετατραπεί σε χώρο συνεχών συσκέψεων κρίσης.

Η Νάιτσβονγκερ, περιγράφοντας την κατάσταση, λέει: «Δεν υπάρχει καμία ανάπαυλα. Κάθε χρόνο τα κέρδη μειώνονται λίγο ακόμη και στο τέλος εξαφανίζονται». Η ένταση αποφορτίζεται ακόμα και σε σάκο του μποξ, με τη ρουτίνα της καθημερινότητας να έχει πλέον την αίσθηση μάχης.

Η Gechem, που παράγει χημικά για οικιακά καθαριστικά και υγρά φρένων για την αυτοκινητοβιομηχανία, αποτελεί χαρακτηριστικό παράδειγμα επιχειρήσεων που πλήττονται πρώτες από τις αναταράξεις στην αγορά πρώτων υλών. Η κρίση επηρεάζει ευρύ φάσμα κλάδων, από χημικά και πλαστικά έως μέταλλα, υφάσματα και παιχνίδια, ενώ η Ευρώπη πλήττεται ιδιαίτερα λόγω ήδη υψηλού ενεργειακού κόστους σε σύγκριση με άλλες περιοχές του κόσμου.

Η πρόσφατη ένταση στον Περσικό Κόλπο, με επιθέσεις σε εγκαταστάσεις πετρελαίου και φυσικού αερίου στο Ιράν και το Κατάρ, εκτίναξε την τιμή του αργού σχεδόν στα 120 δολάρια το βαρέλι, διπλασιάζοντάς την μέσα σε λίγους μήνες. Η γερμανική οικονομία κινδυνεύει να υποστεί πλήγμα ύψους 40 δισ. ευρώ μέσα σε δύο χρόνια, εάν η τιμή του πετρελαίου παραμείνει σε υψηλά επίπεδα, σύμφωνα με το Ινστιτούτο Οικονομικών Ερευνών IW. Η εξέλιξη αυτή αποκαλύπτει την ευπάθεια των ευρωπαϊκών βιομηχανιών μετά από χρόνια υψηλού κόστους ενέργειας, έντονου ανταγωνισμού από την Κίνα και συρρίκνωσης παραγωγικών δυνατοτήτων.

Η Γερμανία, η μεγαλύτερη οικονομία της Ευρώπης, καταγράφει από τις υψηλότερες τιμές ηλεκτρικής ενέργειας στον κόσμο: 132 δολάρια ανά μεγαβατώρα έναντι 48 δολαρίων στις ΗΠΑ και περίπου 120 δολαρίων κατά μέσο όρο στην ΕΕ, σύμφωνα με τον Διεθνή Οργανισμό Ενέργειας. Η αναλύτρια της Swissquote, Ιπέκ Οζκαρντεσκιάγια, προειδοποιεί: «Η Ευρώπη βρίσκεται στο στόχαστρο και δεν διαθέτει τα περιθώρια να αντέξει ένα δεύτερο ενεργειακό σοκ σε τόσο σύντομο χρονικό διάστημα».

Το Mittelstand σε κατάσταση συναγερμού

Η Gechem, με έτος ίδρυσης το 1861, είναι ένα ζωντανό παράδειγμα του γερμανικού «Mittelstand» – των 3,4 εκατομμυρίων μικρομεσαίων επιχειρήσεων που απασχολούν πάνω από 33 εκατομμύρια εργαζόμενους και συνιστούν τη ραχοκοκαλιά της γερμανικής οικονομίας.

Η εταιρεία κατέγραψε πωλήσεις 46 εκατ. ευρώ πέρυσι και απασχολεί 165 εργαζόμενους, ωστόσο έχει παγώσει τις προσλήψεις και δεν αποκλείει, για πρώτη φορά μετά από δύο δεκαετίες, πιθανές απολύσεις.

Ανάλυση Reuters: Ο πόλεμος του Ιράν θα δώσει τη «χαριστική βολή» στην ευρωπαϊκή βιομηχανία!

Σχέδια επενδύσεων, όπως η επέκταση φωτοβολταϊκής μονάδας και η εγκατάσταση νέας γραμμής εμφιάλωσης, έχουν αναβληθεί, ενώ οι αυξήσεις στις τιμές πρώτων υλών – π.χ. 20% για το σουλφαμικό οξύ – έχουν ήδη επιβαρύνει το κόστος κατά 300.000 έως 400.000 ευρώ φέτος. Η κατάσταση επιδεινώνεται από τις αναταράξεις στις προμήθειες λιπασμάτων, θείου, ηλίου, αλουμινίου και πολυαιθυλενίου, καθώς ο έλεγχος των Στενών του Ορμούζ από το Ιράν αυξάνει το κόστος μεταφοράς.

Ο γενικός διευθυντής της Ένωσης Χημικής Βιομηχανίας Γερμανίας (VCI), Βόλφγκανγκ Γκρόσε Έντρουπ, προειδοποιεί ότι οι μικρομεσαίες επιχειρήσεις είναι ιδιαίτερα εκτεθειμένες: «Πολλές δεν έχουν τη δυνατότητα να αλλάξουν άμεσα προμηθευτές πρώτων υλών». Το 2025, 24.064 γερμανικές επιχειρήσεις, κυρίως μικρές και μεσαίες, υπέβαλαν αίτηση πτώχευσης, ο υψηλότερος αριθμός από το 2014.

Η κρίση αγγίζει ολόκληρη την αλυσίδα αξίας του ευρωπαϊκού κλάδου χημικών, αξίας 635 δισ. ευρώ. Η Lanxess, με έσοδα 5,7 δισ. ευρώ πέρυσι, ανακοίνωσε περικοπή 550 θέσεων και αυξήσεις τιμών, ενώ η Evonik προσπαθεί να μετακυλίσει μέρος του αυξημένου κόστους στους πελάτες. Η Henkel και η BASF έχουν ήδη εφαρμόσει αυξήσεις τιμών έως και 30%, με τις επιχειρήσεις να λειτουργούν σε πλήρη κατάσταση κρίσης, όπως επιβεβαιώνει ο Γκρόσε Έντρουπ.

Αλυσιδωτές επιπτώσεις και αυξημένος κίνδυνος αθετήσεων

Παρόμοιες πιέσεις παρατηρούνται σε όλη τη βιομηχανική Ευρώπη. Ο Πίτερ Βόζερ, πρόεδρος της ABB, προειδοποιεί ότι ένας παρατεταμένος πόλεμος στον Περσικό Κόλπο μπορεί να πλήξει σοβαρά την παγκόσμια οικονομία, λόγω ελλείψεων ενέργειας και αυξήσεων κόστους. Στη Γαλλία, η Elydan αντιμετωπίζει αδυναμία προμηθευτών από την Ασία να στείλουν πρώτες ύλες επικαλούμενοι «ανωτέρα βία», ενώ στη Δανία η LEGO επενδύει σε ανακυκλωμένα και βιολογικά πλαστικά για να μειώσει την εξάρτηση από ορυκτά καύσιμα.

Οι συνέπειες γίνονται ήδη αισθητές: η Lanxess ανέστειλε πώληση συμμετοχής σε κοινοπραξία, η Dometic απέσυρε το μέρισμά της, ενώ η Thyssenkrupp προειδοποιεί για αύξηση του κόστους παραγωγής λόγω φυσικού αερίου. Οι ευρωπαϊκές κυβερνήσεις, με περιορισμένα δημοσιονομικά περιθώρια, παρακολουθούν με ανησυχία την πορεία των τιμών πετρελαίου, ενώ ο Καρλ Πέτερσεν από τη Scope Ratings υπενθυμίζει: «Η ανταγωνιστικότητα της Ευρώπης εξαρτάται από τη διασφάλιση επαρκούς και προσιτής ενέργειας».