Ανοίγει ο δρόμος για τον τερματισμό του πολέμου στην Ουκρανία – Σχέδιο των ΗΠΑ για την κατάπαυση του πυρός – Ντονέτσκ, Λουγκάνσκ, Ζαπορίζια και Χερσώνα παραμένουν στους Ρώσους

Όλα δείχνουν ότι έχει ανοίξει ο δρόμος για την επίτευξη μιας συμφωνίας κατάπαυσης του πυρός μεταξύ Ρωσίας και Ουκρανίας, με βάση το αμερικανικό σχέδιο, για το οποίο ενημερώθηκαν ήδη οι ηγεσίες Γαλλίας, Γερμανίας και Μ. Βρετανίας, αλλά και η Ιταλίδα Τζόρτζια Μελόνι, που βρέθηκε στην Ουάσινγκτον.

Το σχέδιο αυτό δεν έχει γίνει επισήμως αποδεκτό από τον Ζελένσκι, αλλά οι πιέσεις που του ασκούνται από τις ΗΠΑ είναι μεγάλες. Άλλωστε, ο Αμερικανός ΥΠΕΞ Μάρκο Ρούμπιο ξεκαθάρισε ότι, αν δεν βρεθεί τώρα λύση, οι ΗΠΑ θα αποσυρθούν, υπονοώντας σαφώς ότι θα σταματήσει και κάθε είδους βοήθεια από την Ουάσινγκτον προς το Κίεβο.

Το «αγκάθι» της όλης προσπάθειας έγκειται στο να αποδεχθεί ο Ζελένσκι ότι οι καταληφθείσες από τους Ρώσους περιοχές της Ανατολικής Ουκρανίας θα παραμείνουν υπό τον έλεγχο του Πούτιν, χωρίς βεβαίως να αναγνωριστεί η κατοχή τους από τους Ευρωπαίους.

Πιο αναλυτικά, σύμφωνα με το Bloomberg:

Η πρόταση παρουσιάστηκε κατά τη διάρκεια συναντήσεων στο Παρίσι, όπου συμμετείχαν εκπρόσωποι από ΗΠΑ, Γαλλία, Γερμανία, Ηνωμένο Βασίλειο και Ουκρανία. Παράλληλα, πραγματοποιήθηκε συνάντηση ανάμεσα στον Γάλλο πρόεδρο Εμανουέλ Μακρόν και τον Αμερικανό απεσταλμένο Στιβ Γουίτκοφ. Σύμφωνα με ευρωπαϊκές διπλωματικές πηγές, το σχέδιο επιδιώκει την «παγίωση» της παρούσας κατάστασης στο πεδίο, θέτοντας προσωρινά στο περιθώριο το ουκρανικό αίτημα για ένταξη στο ΝΑΤΟ.

Το εν λόγω σχέδιο δεν συνιστά μια πλήρη συμφωνία ειρήνης και δεν προβλέπεται αναγνώριση της ρωσικής κυριαρχίας στις κατεχόμενες περιοχές από ευρωπαϊκά κράτη. Η αποτελεσματικότητα του σχεδίου εξαρτάται πλήρως από τη διάθεση του Κρεμλίνου να σταματήσει τις πολεμικές επιχειρήσεις.

Αντίδραση Κιέβου: Ενόχληση για διαπραγματεύσεις επί εδαφών

Ο Ουκρανός πρόεδρος Βολοντίμιρ Ζελένσκι δήλωσε ενοχλημένος από τις δηλώσεις Γουίτκοφ, υπογραμμίζοντας ότι ο Αμερικανός αξιωματούχος δεν έχει την εξουσιοδότηση να διαπραγματεύεται για ζητήματα που αφορούν την ουκρανική εδαφική ακεραιότητα. «Η κυριαρχία μας δεν τίθεται σε διαπραγμάτευση», δήλωσε χαρακτηριστικά, τονίζοντας ότι κάθε διάλογος θα πρέπει να ξεκινήσει μόνο αφού επιτευχθεί κατάπαυση του πυρός.

Παρότι το Κίεβο έχει εκφράσει προθυμία να εξετάσει το ενδεχόμενο παύσης των εχθροπραξιών, ξεκαθαρίζει ότι η Μόσχα πρέπει να συμφωνήσει σε βασικές αρχές πριν προχωρήσει οποιαδήποτε διαπραγμάτευση. Οι Ουκρανοί εκπρόσωποι εστίασαν κυρίως στα μέτρα εποπτείας της κατάπαυσης του πυρός και στην πιθανή σύσταση ειρηνευτικής αποστολής.

Πίεση από Ουάσινγκτον για ταχεία πρόοδο

Ο Αμερικανός υπουργός Εξωτερικών, Μάρκο Ρούμπιο, σημείωσε ότι οι ΗΠΑ δεν σκοπεύουν να παρατείνουν επ’ αόριστον τη διπλωματική τους πρωτοβουλία. «Θα πρέπει να διαπιστώσουμε άμεσα αν υπάρχει έδαφος για πρόοδο. Αν όχι, θα στραφούμε σε άλλες προτεραιότητες», είπε.

Αντίθετα, ο Αμερικανός αντιπρόεδρος, Τζέι Ντι Βανς, εμφανίστηκε περισσότερο αισιόδοξος, δηλώνοντας από τη Ρώμη ότι υπάρχουν βάσιμες ελπίδες για τον τερματισμό της σύγκρουσης.

Το Στέιτ Ντιπάρτμεντ επιβεβαίωσε την υποβολή ενός επίσημου πλαισίου για «ανθεκτική και διαρκή ειρήνη», χωρίς όμως να διευκρινίσει αν αυτό συνεπάγεται σταδιακή άρση των κυρώσεων κατά της Ρωσίας — ένα ζήτημα ιδιαίτερα ευαίσθητο για τις χώρες της Ε.Ε., δεδομένων των απαιτούμενων αποφάσεων με ομοφωνία.

Ανταλλάγματα από Μόσχα και «αγκάθια» της πρότασης

Η ρωσική πλευρά, όπως μεταδίδεται, θέτει ως όρους για την κατάπαυση του πυρός την πλήρη άρση των κυρώσεων και τη διακοπή της στρατιωτικής βοήθειας προς την Ουκρανία. Επιπλέον, ζητά αναγνώριση της προσάρτησης της Κριμαίας και των τεσσάρων περιοχών: Ντονέτσκ, Λουγκάνσκ, Ζαπορίζια και Χερσώνας.

Σε συνέντευξή του στο Fox News, ο Γουίτκοφ αναφέρθηκε σε «συμφωνία που αφορά πέντε περιοχές», χωρίς να μπει σε λεπτομέρειες.

Παρά τις διεργασίες, οι ρωσικές επιθέσεις συνεχίστηκαν, με πυραυλική επίθεση στην πόλη Σούμι να προκαλεί τον θάνατο τουλάχιστον 35 αμάχων. Παράλληλα, η Ρωσία διέκοψε μονομερώς μια προσωρινή εκεχειρία για ενεργειακές εγκαταστάσεις και απέρριψε αίτημα για αναστολή των επιχειρήσεων στη Μαύρη Θάλασσα.

Οι ευρωπαίοι εταίροι χαρακτήρισαν τις διαβουλεύσεις στο Παρίσι εποικοδομητικές, διατηρώντας όμως επιφυλάξεις. Προωθούν προτάσεις για τη μεταπολεμική ασφάλεια της Ουκρανίας, όπως η δημιουργία ευρωπαϊκής «δύναμης διαβεβαίωσης» και η περαιτέρω ενίσχυση των ουκρανικών ενόπλων δυνάμεων.