Απόφαση – “βόμβα” στη Χάγη: Το Μόνιμο Διαιτητικό Δικαστήριο αναγνώρισε την Ρωσική δικαιοδοσία σε Κριμαία και Θάλασσα του Αζόφ

Μία απόφαση που αναμένεται να προκαλέσει έντονες πολιτικές και διπλωματικές αντιδράσεις ήρθε στο φως από το Μόνιμο Διαιτητικό Δικαστήριο της Χάγης, ύστερα από μια δεκαετή νομική διαμάχη ανάμεσα στη Ρωσία και την Ουκρανία.

Σύμφωνα με όσα μετέδωσε το Reuters, το Δικαστήριο απέρριψε τους βασικούς ισχυρισμούς του Κιέβου ότι η Μόσχα επιδίωκε να διατηρήσει παράνομα τον αποκλειστικό έλεγχο στο Στενό του Κερτς. Η απόφαση, η οποία φέρει ημερομηνία 22 Απριλίου αλλά δημοσιοποιήθηκε τη Δευτέρα 15 Ιουνίου, θεωρείται από τη ρωσική πλευρά ως ιδιαίτερα σημαντική εξέλιξη υπέρ των θέσεών της.

Το ρωσικό πρακτορείο Tass υποστήριξε ότι η ετυμηγορία συνιστά έμμεση αναγνώριση της ρωσικής δικαιοδοσίας στα ύδατα γύρω από την Κριμαία, στο Στενό του Κερτς και στην Αζοφική Θάλασσα, έπειτα από δέκα χρόνια δικαστικών συγκρούσεων μεταξύ των δύο χωρών.

Το ρωσικό υπουργείο Εξωτερικών έκανε λόγο για μια «σημαντική ήττα» της Ουκρανίας και των δυτικών συμμάχων της στον λεγόμενο «νομικό πόλεμο», υποστηρίζοντας ότι οι προσπάθειες του Κιέβου να αμφισβητήσει τη ρωσική κυριαρχία στην Κριμαία και στις παρακείμενες θαλάσσιες ζώνες δεν ευδοκίμησαν.

Παράλληλα, η Μόσχα τόνισε ότι η απόφαση κατοχυρώνει το καθεστώς του Στενού του Κερτς και της Αζοφικής Θάλασσας ως εσωτερικών υδάτων που υπάγονται σε κυρίαρχο κρατικό έλεγχο. Κατά τη ρωσική ερμηνεία, απορρίφθηκε η ουκρανική θέση ότι το Στενό θα έπρεπε να θεωρείται διεθνής θαλάσσιος διάδρομος, ανοικτός στη διέλευση πλοίων κάθε κράτους, συμπεριλαμβανομένων πολεμικών σκαφών.

Η συγκεκριμένη διαδικασία ενώπιον του διακυβερνητικού διαιτητικού οργάνου ξεκίνησε το 2016, μετά την έναρξη της κατασκευής της γέφυρας της Κριμαίας, ενός έργου μήκους 19 χιλιομέτρων που συνδέει τη ρωσική ενδοχώρα με τη χερσόνησο.

Ωστόσο, το Δικαστήριο δεν δικαίωσε πλήρως τη ρωσική πλευρά. Στην απόφασή του διαπίστωσε ότι η Ρωσία παραβίασε ορισμένες υποχρεώσεις του ναυτικού δικαίου, καθώς δεν προχώρησε σε επαρκείς περιβαλλοντικές αξιολογήσεις κατά την κατασκευή της γέφυρας.

Η πενταμελής διαιτητική επιτροπή δεν επιδίκασε αποζημιώσεις σε καμία από τις δύο πλευρές, ενώ αποφάσισε ότι τόσο η Ρωσία όσο και η Ουκρανία θα αναλάβουν τα δικά τους δικαστικά έξοδα για τη δεκαετή αυτή δικαστική μάχη.

Η υπόθεση αποτελεί μία μόνο από τις πολλές προσφυγές που έχει καταθέσει η Ουκρανία σε διεθνή δικαστήρια και θεσμούς, αναφορικά με την προσάρτηση της Κριμαίας το 2014 και τη ρωσική εισβολή του 2022.

Την ίδια στιγμή, η γέφυρα του Κερτς εξακολουθεί να έχει κομβική σημασία για τη μεταφορά καυσίμων, τροφίμων και εφοδίων προς την Κριμαία, ενώ η Σεβαστούπολη παραμένει το ιστορικό ορμητήριο του ρωσικού στόλου στη Μαύρη Θάλασσα, προσδίδοντας ακόμη μεγαλύτερη γεωπολιτική βαρύτητα στην υπόθεση.