Αποκάλυψη: Αυτό είναι το πανούργο σχέδιο του Ερντογάν για να επεκτείνει την επιρροή του – Διαγράφει χρέη σε χώρες που έχουν πάρει δάνεια από την Τουρκία και τους πουλάει Τουρκικά όπλα

Η Τουρκία αποπληρώνει ή διαγράφει ολοένα και περισσότερο τα χρέη των χωρών στις οποίες πουλάει όπλα, συμπεριλαμβανομένης της κάλυψης των υποχρεώσεών τους προς διεθνείς οργανισμούς, μια πρακτική που οι επικριτές υποστηρίζουν ότι θολώνει τη γραμμή μεταξύ αναπτυξιακής βοήθειας και γεωπολιτικής χρηματοδότησης όπλων, αποκαλύπτει Διεθνές ΜΜΕ, επισημαίνοντας:

Ένα πρόσφατο παράδειγμα είναι το Κιργιστάν, το οποίο απέκτησε τουρκικό στρατιωτικό εξοπλισμό αξίας άνω των 33 εκατομμυρίων δολαρίων, συμπεριλαμβανομένων drones και τεθωρακισμένων οχημάτων, ενώ ταυτόχρονα επωφελείται από την πλήρη ακύρωση σχεδόν 59 εκατομμυρίων δολαρίων δημόσιου χρέους που οφείλεται στην Άγκυρα.

Η συνολική αξία των στρατιωτικών προμηθειών αναμένεται να αυξηθεί περαιτέρω καθώς τα νεοπαραγγελθέντα οπλισμένα drones Bayraktar TB2, τα οποία βρίσκονται σε παραγωγή σύμφωνα με αξιωματούχους του Κιργιστάν, θα παραδοθούν τους επόμενους μήνες.

Η συμφωνία διαγραφής χρέους, η οποία ολοκληρώθηκε στο Μπισκέκ τον Νοέμβριο του 2024 και στάλθηκε στο Τουρκικό Κοινοβούλιο νωρίτερα αυτόν τον μήνα για επικύρωση, ανακοινώθηκε δημόσια από τον Τούρκο Πρόεδρο Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν ως χειρονομία υποστήριξης για έργα «περιβαλλοντικής και πράσινης οικονομίας».

Ωστόσο, το νομικό κείμενο της συμφωνίας δεν περιέχει καμία αναφορά σε πρωτοβουλίες για το κλίμα ή οικολογικές δεσμεύσεις, εγείροντας ανησυχίες ότι η δηλωμένη αιτιολόγηση δεν είναι τίποτα περισσότερο από μια διπλωματική κάλυψη.

Το δάνειο της Τουρκίας προς το Κιργιστάν

Η επίσημη διαγραφή χρέους, συνολικού ύψους 58,8 εκατομμυρίων δολαρίων, προέρχεται από ένα δάνειο χαμηλού επιτοκίου που έδωσε η Τουρκία στο Κιργιστάν το 2012.

Το δάνειο, που υποστηρίζεται από ένα 20ετές πρόγραμμα αποπληρωμής και ένα συμβολικό επιτόκιο 0,1%, προοριζόταν αρχικά για την υποστήριξη δημόσιων υποδομών.

Το Κιργιστάν αργότερα δυσκολεύτηκε να εκπληρώσει τις υποχρεώσεις του και έλαβε μια συμφωνία αναδιάρθρωσης χρέους το 2021 στο πλαίσιο της Πρωτοβουλίας Αναστολής Εξυπηρέτησης Χρέους της G-20.

Στις 5 Νοεμβρίου 2024, η Τουρκία και το Κιργιστάν υπέγραψαν μια διμερή συμφωνία διαγραφής χρέους, η οποία ακυρώνει πλήρως το ανεξόφλητο υπόλοιπο, συμπεριλαμβανομένων των δεδουλευμένων τόκων.

Η τουρκική κυβέρνηση λέει ότι η κίνηση αυτή αποτελεί μέρος της επίσημης πολιτικής αναπτυξιακής βοήθειας και συμβολίζει την αμοιβαία υποστήριξη μεταξύ των δύο χωρών.

Οι εξαγωγές τουρκικών όπλων στο Κιργιστάν

Ο Kamchybek Tashiev, πρόεδρος της Κρατικής Επιτροπής Εθνικής Ασφάλειας του Κιργιστάν, δήλωσε νωρίτερα ότι η χώρα είχε αγοράσει οπλισμένα μη επανδρωμένα αεροσκάφη Bayraktar TB2 από την Τουρκία, μαζί με 40 τεθωρακισμένα οχήματα, σε μια συμφωνία αξίας 300 εκατομμυρίων σομ Κιργιστάν (περίπου 33,4 εκατομμύρια δολάρια).

Ο Τασίεφ επιβεβαίωσε επίσης ότι τα drones Bayraktar Akinci και Aksungur είχαν ήδη παραδοθεί το 2023 και είναι πλέον λειτουργικά, κυρίως για τις δυνάμεις ασφαλείας των συνόρων.

Το παράδειγμα της “ανθρωπιστικής βοήθειας” προς την Σομαλία

Οι αναλυτές έχουν παρατηρήσει ότι παρόμοια οικονομικά μοτίβα έχουν παρατηρηθεί στη συνεργασία της Τουρκίας με αφρικανικές χώρες, ιδίως με τη Σομαλία.

Από το 2011, η Τουρκία έχει παράσχει περισσότερα από 1 δισεκατομμύριο δολάρια σε βοήθεια στη Σομαλία, συμπεριλαμβανομένων άμεσων πληρωμών για την κάλυψη του χρέους της Σομαλίας προς το Διεθνές Νομισματικό Ταμείο.

Μία από αυτές τις πληρωμές ανήλθε σε 3,5 εκατομμύρια δολάρια, σύμφωνα με επίσημες δηλώσεις του τουρκικού Υπουργείου Εξωτερικών.

Τα τουρκικά μέσα ενημέρωσης υποστηρίζουν ότι ένα σημαντικό μέρος της τουρκικής βοήθειας προς τη Σομαλία καταλήγει σε συμβάσεις που ανατίθενται σε επιχειρήσεις κοντά στον Ερντογάν.

Οι επικριτές λένε ότι η περίπτωση της Σομαλίας αποτελεί παράδειγμα του πώς η αναπτυξιακή βοήθεια μπορεί να χρησιμοποιηθεί ως εργαλείο οικονομικής προστασίας.

«Πίσω από τους τίτλους της ανθρωπιστικής βοήθειας βρίσκεται ένα σύνθετο δίκτυο στρατιωτικής εφοδιαστικής, συμβάσεων κατασκευής και οικοδόμησης επιρροής», δήλωσε ένας διεθνής ειδικός στην ανάπτυξη που γνωρίζει τις επιχειρήσεις της Τουρκίας στο Κέρας της Αφρικής. «Πολλοί από τους δικαιούχους είναι τουρκικές εταιρείες με στενούς δεσμούς με την κυβέρνηση».

Οι παρατηρητές λένε ότι το μοντέλο της Τουρκίας αποκλίνει από την παραδοσιακή δυτική αναπτυξιακή βοήθεια, η οποία τείνει να προορίζεται για συγκεκριμένους κοινωνικούς δείκτες.

Η προσέγγιση της Άγκυρας συχνά συνδυάζει τη στρατιωτική συνεργασία, την ελάφρυνση του χρέους και την ανάπτυξη υποδομών σε ένα ενιαίο γεωπολιτικό πλαίσιο.

Η στρατηγική επέκτασης της τουρκικής επιρροής

Οι εξαγωγές όπλων της Τουρκίας έχουν αυξηθεί τα τελευταία χρόνια. Τα μη επανδρωμένα αεροσκάφη της, συμπεριλαμβανομένων των Bayraktar TB2, Akinci και Aksungur, έχουν γίνει σύμβολα της τουρκικής αμυντικής βιομηχανίας.

Η ικανότητα της Άγκυρας να διαγράφει το δημόσιο χρέος, ενώ ταυτόχρονα ενισχύει τις πωλήσεις στον τομέα της άμυνας, υποδηλώνει μια σκόπιμη στρατηγική επέκτασης της επιρροής σε περιοχές όπου οι παραδοσιακές δυνάμεις υποχωρούν ή αντιμετωπίζουν προκλήσεις αξιοπιστίας.

Μόνο το 2023, οι εξαγωγές αμυντικού εξοπλισμού της Τουρκίας έφτασαν τα 5,5 δισεκατομμύρια δολάρια, αύξηση 31% σε σχέση με το προηγούμενο έτος, σύμφωνα με στοιχεία του Συλλόγου Τούρκων Εξαγωγέων.

Ενώ στελέχη της αντιπολίτευσης αμφισβητούν αυτά τα μονομερή πακέτα οικονομικής βοήθειας σε μια εποχή που η οικονομία της Τουρκίας δέχεται ολοένα και περισσότερες πιέσεις, το τουρκικό Υπουργείο Εξωτερικών τα θεωρεί ως μέσα που ενισχύουν τη διεθνή επιρροή της χώρας.