Αποκάλυψη: Τα Bell 214ST που συγκρούστηκαν στον αέρα είχαν καταγγελθεί από το 2024 ως ακατάλληλα για πυρόσβεση- Ξανά στο το επίκεντρο οι…επιλογές του προγράμματος ΑΙΓΙΣ

Ο προσαρμοσμένος κάδος, οι περιορισμοί του ελικοπτέρου και η έλλειψη εναέριου συντονισμού που οδήγησαν στην τραγωδία.

Αποκάλυψη: Τα Bell 214ST που συγκρούστηκαν στον αέρα είχαν καταγγελθεί από το 2024 ως ακατάλληλα για πυρόσβεση- Ξανά στο το επίκεντρο οι…επιλογές του προγράμματος ΑΙΓΙΣ

Τα ελικόπτερα τύπου Bell 214ST της McDermott Aviation που ενεπλάκησαν στη σημερινή αεροπορική τραγωδία είχαν ήδη βρεθεί στο στόχαστρο σοβαρών καταγγελιών από το 2024, όταν είχε αναδειχθεί το ζήτημα της καταλληλότητάς τους για αποστολές αεροπυρόσβεσης στο πλαίσιο του προγράμματος ΑΙΓΙΣ.

Ήδη από τον Ιούλιο του 2024 αναλυτές διατύπωναν σοβαρά ερωτήματα σχετικά με τις επιλογές που αφορούσαν τα εναέρια μέσα δασοπυρόσβεσης, επισημαίνοντας προβληματισμούς σχετικά με τη χρήση συγκεκριμένων τύπων ελικοπτέρων σε ρόλους για τους οποίους δεν είχαν σχεδιαστεί αρχικά.

Η βασική ένσταση ήταν ξεκάθαρη: χρησιμοποιήθηκε ένα ελικόπτερο που είχε κατασκευαστεί ως μεταφορικό μέσο και επιχειρήθηκε να μετατραπεί σε πυροσβεστικό αεροσκάφος με την προσθήκη ειδικού κάδου.

Μια τέτοια επέμβαση, σύμφωνα με τις τότε επισημάνσεις, επηρεάζει την αεροδυναμική συμπεριφορά και την ισορροπία του ελικοπτέρου. Στο βίντεο από το τραγικό περιστατικό, μάλιστα, φαίνεται ο κάδος του δεύτερου ελικοπτέρου να προσκρούει πάνω στο πρώτο, γεγονός που αναδεικνύει τα κρίσιμα ζητήματα ασφαλείας που μπορεί να δημιουργηθούν κατά την επιχειρησιακή χρήση.

Αναμφίβολα, υπάρχουν αποστολές στις οποίες απαιτούνται ελικόπτερα ικανά να μεταφέρουν δασοπυροσβέστες σε δύσβατες και απομονωμένες περιοχές. Ωστόσο, η επιλογή να διαθέτουν όλα τα ελικόπτερα αυτή τη δυνατότητα δημιουργεί σοβαρά ερωτήματα ως προς την επιχειρησιακή σκοπιμότητα και το κόστος.

Όταν ένα σύνολο εναέριων μέσων σχεδιάζεται ώστε να μεταφέρει 10 δασοπυροσβέστες, συν δύο μέλη πληρώματος, ενώ στην πραγματικότητα αυτή η δυνατότητα αξιοποιείται σε λιγότερο από το 20% των αποστολών —και κυρίως σε ιδιαίτερα δύσβατες περιοχές— τότε τίθεται ζήτημα ορθολογικής διαχείρισης των διαθέσιμων πόρων.

Γιατί σε ένα εναέριο μέσο δεν υπάρχει πιο επικίνδυνη παρέμβαση από την αλλαγή των χαρακτηριστικών της αεροδυναμικής του συμπεριφοράς.

Παράλληλα, παραμένει το ερώτημα για τις πραγματικές επιχειρησιακές δυνατότητες των συγκεκριμένων ελικοπτέρων: Πόσο νερό μπορούν τελικά να μεταφέρουν;

Η απάντηση είναι περίπου δύο τόνοι, και μάλιστα υπό συγκεκριμένες καιρικές συνθήκες, καθώς η πλήρωση του κάδου πραγματοποιείται μέσω σωλήνα.

Παρά τις καταγγελίες που είχαν διατυπωθεί, τότε δεν υπήρξε ουσιαστική διερεύνηση από τις αρμόδιες αρχές. Σήμερα, τα αποτελέσματα αυτών των επιλογών βρίσκονται ξανά στο επίκεντρο.

Αποκάλυψη: Τα Bell 214ST που συγκρούστηκαν στον αέρα είχαν καταγγελθεί από το 2024 ως ακατάλληλα για πυρόσβεση- Ξανά στο το επίκεντρο οι…επιλογές του προγράμματος ΑΙΓΙΣ

Ο κρίσιμος παράγοντας του εναέριου συντονισμού

Πέρα από τα χαρακτηριστικά των ελικοπτέρων, το άλλο μεγάλο ζήτημα που τίθεται αφορά τον τρόπο με τον οποίο πραγματοποιήθηκε η επιχείρηση και ειδικότερα τον εναέριο συντονισμό.

Η συνύπαρξη δύο ελικοπτέρων σε τόσο μικρή απόσταση, με περιορισμένες δυνατότητες ελιγμών εξαιτίας των προσαρμοσμένων κάδων, προκαλεί εύλογα ερωτήματα.

Ιδιαίτερα αν επιβεβαιωθούν οι πληροφορίες ότι το δεύτερο ελικόπτερο εκτελούσε ρόλο συντονισμού, τότε η ανάγκη διερεύνησης των διαδικασιών που ακολουθήθηκαν γίνεται ακόμη πιο επιτακτική.

Ο σωστός συντονισμός στον αέρα αποτελεί έναν από τους σημαντικότερους παράγοντες ασφάλειας σε επιχειρήσεις πυρόσβεσης, όπου τα εναέρια μέσα επιχειρούν συχνά σε εξαιρετικά δύσκολες συνθήκες, με περιορισμένη ορατότητα και έντονη πίεση χρόνου.

Και η υπόθεση των Air Tractor AT-802

Αξίζει να σημειωθεί ότι το  2024 είχαν τεθεί ερωτήματα και για την προμήθεια των Air Tractor AT-802 μέσω του προγράμματος ΑΙΓΙΣ.

Η συγκεκριμένη υπόθεση, σύμφωνα με τις καταγγελίες που είχαν διατυπωθεί, απέκτησε νέα διάσταση μετά τα προβλήματα που προέκυψαν με τον ιδιοκτήτη της εταιρείας που τα προμήθευε.

Την ίδια στιγμή, το σημερινό περιστατικό έρχεται να προστεθεί σε ένα ήδη βαρύ ιστορικό: Πρόκειται για το δεύτερο ατύχημα μέσα στη φετινή χρονιά με ελικόπτερο του ίδιου τύπου.

Το πρώτο είχε σημειωθεί στην τεχνητή λίμνη Αώου στα Γρεβενά, όταν ελικόπτερο Bell 214ST κατέπεσε κατά τη διάρκεια επιχείρησης αεροπυρόσβεσης στη θέση «Αβγό».