Axios: Αποφασισμένος να παραμείνει «με το δάχτυλο στη σκανδάλη» ο Νετανιάχου παρά την επικείμενη συμφωνία ΗΠΑ-Ιράν

Ο Ντόναλντ Τραμπ φέρεται να προχώρησε αιφνιδιαστικά σε μια κίνηση-καμπή για τη Μέση Ανατολή, επιβάλλοντας de facto ειρηνευτική συμφωνία με το Ιράν, ανατρέποντας τους επιχειρησιακούς σχεδιασμούς του Μπενιαμίν Νετανιάχου και προκαλώντας ισχυρό στρατηγικό σοκ στο Τελ Αβίβ.

Axios: Αποφασισμένος να παραμείνει «με το δάχτυλο στη σκανδάλη» ο Νετανιάχου παρά την επικείμενη συμφωνία ΗΠΑ-Ιράν

Το γεωπολιτικό σκηνικό στην περιοχή μοιάζει να μεταβάλλεται με ιλιγγιώδη ταχύτητα, καθώς η Ουάσιγκτον επανεμφανίζεται ως απόλυτος ρυθμιστής των εξελίξεων, επιβάλλοντας τους δικούς της όρους και φέρνοντας την ισραηλινή ηγεσία αντιμέτωπη με τετελεσμένα που δεν είχε προεξοφλήσει.

Σύμφωνα με αποκαλύψεις του δικτύου Axios, ο Αμερικανός Πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ, σε τηλεφωνική επικοινωνία με τον Μπενιαμίν Νετανιάχου, φέρεται να ξεκαθάρισε ότι η συμφωνία με το Ιράν βρίσκεται στο τελικό της στάδιο, υπογραμμίζοντας πως «ήρθε η ώρα να τερματιστεί αυτός ο πόλεμος».

Η δήλωση αυτή, όπως μεταδίδεται, λειτούργησε ως πολιτικός και στρατηγικός σεισμός για τον Ισραηλινό Πρωθυπουργό. Η Ιερουσαλήμ, κατά την έναρξη της σύρραξης, είχε επενδύσει σε μια πιο ενεργή αμερικανική εμπλοκή, με ορισμένους κύκλους να φτάνουν μέχρι και να συζητούν σενάρια ανατροπής του καθεστώτος στην Τεχεράνη. Ωστόσο, η πραγματικότητα σήμερα είναι αντιστραμμένη: λίγους μήνες πριν από τις ισραηλινές εκλογές, ο Νετανιάχου βρίσκεται στο επίκεντρο έντονης εσωτερικής κριτικής, με αντιπάλους του να τον κατηγορούν ότι μετατρέπει τη χώρα σε «υποτελές κράτος» των ΗΠΑ.

Στο διπλωματικό παρασκήνιο της Ουάσιγκτον ήδη διατυπώνονται ανησυχίες ότι το Ισραήλ θα μπορούσε, ανοιχτά ή έμμεσα, να επιχειρήσει να υπονομεύσει τη συμφωνία ακόμη και μετά την υπογραφή της. Κατά την ίδια τηλεφωνική συνομιλία, ο Νετανιάχου απέφυγε την ευθεία ρήξη, δηλώνοντας ότι εμπιστεύεται τον Τραμπ για τη διασφάλιση των κοινών ανησυχιών γύρω από το πυρηνικό πρόγραμμα του Ιράν. Παρ’ όλα αυτά, στο ισραηλινό στρατιωτικό και πολιτικό επιτελείο επικρατεί η αίσθηση ότι η εξέλιξη αυτή τους αιφνιδίασε πλήρως

Axios: Αποφασισμένος να παραμείνει «με το δάχτυλο στη σκανδάλη» ο Νετανιάχου παρά την επικείμενη συμφωνία ΗΠΑ-Ιράν

Οι βασικές ανησυχίες του Ισραήλ διαμορφώνονται γύρω από τρεις κρίσιμους άξονες:

Πυρηνικό πρόγραμμα: Έντονη είναι η εκτίμηση ότι το Ιράν θα αξιοποιήσει τη συμφωνία ως «ανάσα χρόνου», καθυστερώντας ουσιαστικές δεσμεύσεις και κερδίζοντας έδαφος στις διαπραγματεύσεις χωρίς πραγματικές παραχωρήσεις.

Οικονομική σταθεροποίηση: Η άρση των στρατιωτικών πιέσεων και η επανεκκίνηση της εξαγωγής πετρελαίου ενδέχεται να επιτρέψουν στην Τεχεράνη να ανακτήσει σημαντικό μέρος της οικονομικής της ισχύος και να ανασυγκροτηθεί.

Μέτωπο Λιβάνου: Μια πιθανή επέκταση της εκεχειρίας στον Λίβανο εκτιμάται ότι θα περιορίσει το επιχειρησιακό εύρος δράσης του Ισραήλ έναντι της Χεζμπολάχ, μεταβάλλοντας τις ισορροπίες στο βόρειο μέτωπο.

Η απάντηση της Ουάσιγκτον και ο παράγοντας αστάθειας

Από την πλευρά του, ο Ισραηλινός Υπουργός Άμυνας, Ισραήλ Κατζ, έσπευσε να διαμηνύσει ότι το Ισραήλ διατηρεί ακέραιη την επιχειρησιακή του ικανότητα να αποτρέψει το Ιράν από την απόκτηση πυρηνικού όπλου, ανεξαρτήτως διεθνών συμφωνιών. Παράλληλα, ο Λευκός Οίκος επιχειρεί να αποσυμπιέσει την ένταση, διαψεύδοντας ιρανικές αναφορές περί άμεσης αποδέσμευσης δισεκατομμυρίων δολαρίων, επιμένοντας ότι οποιοδήποτε οικονομικό όφελος θα εξαρτηθεί από πλήρη και επαληθεύσιμη συμμόρφωση της Τεχεράνης.

Η κατάσταση παραμένει εξαιρετικά ρευστή, με τον Λίβανο να αναδεικνύεται σε πιθανό σημείο ανάφλεξης που θα μπορούσε να ανατρέψει εκ νέου τις ισορροπίες. Οι Ηνωμένες Πολιτείες έχουν καταστήσει σαφές ότι εάν η Χεζμπολάχ συνεχίσει τις επιθέσεις με ρουκέτες και το Ιράν δεν ανακόψει τον εξοπλισμό της, τότε η συμφωνία θα θεωρηθεί αυτομάτως ανενεργή.

Για τον Νετανιάχου, η προοπτική μιας ειρήνης που δεν συνοδεύεται από την επίτευξη των αρχικών στρατιωτικών στόχων μεταφράζεται σε μια ιδιαίτερα βαριά πολιτική δοκιμασία, με συνέπειες που ενδέχεται να επηρεάσουν καθοριστικά το εσωτερικό πολιτικό τοπίο στο Ισραήλ.