Αυτά αλλάζουν τα πάντα: Τα λάθη που κάνουμε όλοι και αρρωσταίνουμε από το κλιματιστικό

Καλοκαίρι και, με τη ζέστη να είναι έντονη, θα θέλουμε σίγουρα να μετατρέψουμε το σπίτι μας σε Βόρειο Πόλο με το κλιματιστικό, κάτι που όμως μπορεί να έχει συνέπειες, είτε μένοντας άρρωστοι είτε πληρώνοντας πιο πολύ ρεύμα.

Πρέπει να δώσεις ιδιαίτερη προσοχή κατά την χρήση κλιματιστικού, αν πάσχεις από αλλεργίες, ρινίτιδα, ξηροφθαλμία, μυαλγία και άλλα προβλήματα υγείας. Στην ουσία δεν κινδυνεύεις από το κλιματιστικό σου, αλλά από την κακή χρήση του, ενώ και στο αυτοκίνητο εγκυμονούν κίνδυνοι για την υγεία. Παράλληλα δείτε το έξυπνο κόλπο για να περιορίσετε τη δαπάνη του κλιματιστικού έως 50%.

Αυτά λοιπόν είναι τα λάθη που πρέπει να αποφύγεις, ώστε η χρήση του κλιματιστικού να μην έχει επιπτώσεις στην υγεία σου:

Τα λάθη που κάνουμε όλοι και αρρωσταίνουμε από το κλιματιστικό

Ο καθαρισμός και γενικά η συντήρηση του κλιματιστικού γίνονται για λόγους οικονομίας και (κυρίως) υγείας. Το ακάθαρτο κλιματιστικό δεν λειτουργεί σωστά, αυξάνοντας το λειτουργικό κόστος, ενώ παράλληλα συσσωρεύει μικρόβια, μούχλα και ακάρεα που απειλούν την υγεία σου. Καλό λοιπόν είναι να πλένεις τα φίλτρα μία φορά το μήνα και να καθαρίζεις συχνά τις γρίλιες και τα πτερύγια του κλιματιστικού για να μην συσσωρεύεται σκόνη σε εκείνα τα σημεία, η οποία θα επιστρέφει έτσι στο χώρο σου για να καταλήξει τελικά στο αναπνευστικό σου σύστημα. Επίσης, η συντήρηση του κλιματιστικού πρέπει να γίνεται από εξειδικευμένο τεχνικό πριν πιάσουν οι ζέστες. Ο τεχνικός θα καθαρίσει τους εναλλάκτες θερμότητας και τους ανεμιστήρες (σε εσωτερική και εξωτερική μονάδα), ενώ θα ελέγξει τη γενική κατάσταση του κλιματιστικού.

Ρυθμίζεις το κλιματιστικό σου σε ακραίες θερμοκρασίες
Η μυαλγία (η κοινή ψύξη δηλαδή) αλλά και οι καλοκαιρινές ιώσεις είναι συνηθισμένα φαινόμενα από την κακή χρήση του κλιματιστικού και προκαλούνται από τις απότομες αλλαγές θερμοκρασίας. Ρύθμιζε το κλιματιστικό σε μια άνετη αλλά όχι υπερβολικά χαμηλή θερμοκρασία. Κατά τους καλοκαιρινούς μήνες το προτεινόμενο εύρος επιθυμητής θερμοκρασίας είναι μεταξύ 26°C – 29°C. Έτσι δε θα αντιμετωπίζεις πρόβλημα ξηρότητας του αέρα του χώρου, ενώ όταν βγαίνεις από το σπίτι ο οργανισμός σου δε θα παθαίνει «σοκ» από την αλλαγή της θερμοκρασίας και θα μπορεί να προσαρμόσει πιο εύκολα τις λειτουργίες του.

Λάθος ρυθμίσεις στη ροή του αέρα
Νομίζοντας ότι έτσι θα δροσιστείς περισσότερο, ρυθμίζεις τις περσίδες με τέτοιο τρόπο, ώστε ο κλιματιζόμενος αέρας να «πέφτει» απευθείας επάνω σου. Πολλοί μάλιστα επιλέγουν και τη δυνατή ταχύτητα ανεμιστήρα. Αν συνηθίζεις να το κάνεις αυτό, ειδικά όταν είσαι ιδρωμένος ή και το βράδυ όταν κοιμάσαι, μην απορείς γιατί σηκώνεσαι συνέχεια πιασμένος. Το καλοκαίρι ρυθμίζεις τις περσίδες ώστε ο αέρας να κατευθύνεται όσο το δυνατόν ψηλότερα, για να πετυχαίνεις σωστή διανομή αέρα στο χώρο, αλλά και για να μην… πλευριτώνεις!

Δεν ανανεώνεις τον αέρα στο χώρο που λειτουργεί το κλιματιστικό
Εάν χρησιμοποιείς καθημερινά το κλιματιστικό για πολλές ώρες είναι σημαντικό είναι να ανοίγεις συχνά το παράθυρο ή να το αφήνεις ελάχιστα ανοιχτό ώστε να ανανεώνεται ο εσωτερικός αέρας, ειδικά αν χρησιμοποιείς συμβατικό μηχάνημα (και όχι κλιματιστικό inverter), καθώς αυτό ανακυκλώνει συνεχώς τον ήδη υπάρχοντα αέρα στο δωμάτιο. Ιδιαίτερα σε υπνοδωμάτια κατά τη διάρκεια της νύχτας, καλό θα είναι να υπάρχει πάντα ένα άνοιγμα ανανέωσης του αέρα. Δεν πρέπει φυσικά να το παρακάνεις, αφήνοντας όλα τα παράθυρα ενός χώρου ανοιχτά, καθώς έτσι η λειτουργία του κλιματιστικού καθίσταται πολύ ενεργοβόρα.

Δεν φροντίζεις για την υγιεινή των χώρων που κλιματίζονται
Το κάπνισμα κάνει κακό στην υγεία. Αυτό το γνωρίζουν άπαντες! Εάν δεν μπορείς να το κόψεις «μαχαίρι» τουλάχιστον φρόντιζε να μην καπνίζεις σε χώρους που κλιματίζονται. Η ατμόσφαιρα γίνεται ακόμα πιο αποπνικτική και θα αρρωστήσεις εσύ αλλά και όσοι βρίσκονται στο χώρο (είτε καπνίζουν είτε όχι). Επίσης καλό είναι να μην υπάρχει συσσωρευμένη σκόνη στο δωμάτιο: φρόντιζε να τινάζεις και να πλένεις συχνά τα υφάσματα που υπάρχουν στο σπίτι, όπως κουρτίνες, καλύμματα και να ξεσκονίζεις τις επιφάνειες του σπιτιού. Η οικιακή σκόνη κρύβει αλλεργιογόνους οργανισμούς, όπως είναι τα ακάρεα.

Ο κίνδυνος του «φουσκωμένου» λογαριασμού στο ρεύμα
Γνωρίζεις ότι με κάθε βαθμό Κελσίου που «κατεβάζεις» χαμηλότερα το καλοκαίρι το aircondition, αυξάνεις κατά 7-10% τις απαιτήσεις του σε ρεύμα; Έχεις ακούσει πως αν η εξωτερική μονάδα του μηχανήματος «λούζεται» στον ήλιο, τότε αυξάνεται η κατανάλωσή του – και μάλιστα μέχρι και 10%, σύμφωνα με το αμερικανικό υπουργείο Ενέργειας;

H ενεργειακή συμπεριφορά κάθε κλιματιστικού εξαρτάται πρώτα από όλα από τις εργοστασιακές προδιαγραφές του. Για παράδειγμα ένα σύγχρονο μοντέλο τεχνολογίας Inverter «καίει» κατά μέσο όρο 60% λιγότερο ρεύμα από μία συσκευή παλαιότερου τύπου, τεχνολογίας on/off. Ωστόσο, το κόστος λειτουργίας του, δηλαδή το πόσο επιβαρύνει τους λογαριασμούς του ηλεκτρικού σου, «περνά» και από τον τρόπο που το χρησιμοποιείς.

Αυτό σημαίνει πως η λανθασμένη χρήση του air-condition μπορεί να αυξήσει την κατανάλωση του χωρίς πρακτικά να υπάρχει κάποια βελτίωση στο αποτέλεσμα και στην αίσθηση δροσιάς που αποδίδει.

Δεν γίνεται σωστή μέτρηση της θερμοκρασίας του χώρου
Στην πρώτη φάση λειτουργίας του το κλιματιστικό «καίει» ρεύμα για να «κατεβάσει» τη θερμοκρασία στην τιμή που έχεις επιλέξει και στη συνέχεια για να τη διατηρήσει στα επιθυμητά επίπεδα. Επομένως, είναι σημαντικό να μετρά τις πραγματικές συνθήκες που επικρατούν στον χώρο. Αν κατά λάθος μετράει μεγαλύτερη θερμοκρασία ψύχει υπερβολικά το δωμάτιο κι έχει ως αποτέλεσμα την υπερκατανάλωση ηλεκτρικής ενέργειας.

Το πρόβλημα είναι πως σε όλα τα μοντέλα, παλιά και νέα, ο βασικός τρόπος μέτρησης γίνεται μέσω αισθητήρα που είναι ενσωματωμένος στην εσωτερική μονάδα. Αυτό σημαίνει πως αν δεν έχει επιλεγεί σωστή θέση για την εγκατάστασή δεν «αντιλαμβάνεται» την πραγματική θερμοκρασία στον χώρο.

Χαρακτηριστικά παραδείγματα είναι οι περιπτώσεις όπου η εσωτερική μονάδα εκτίθεται απευθείας στον ήλιο ή βρίσκεται κοντά σε τζαμαρία. Το ίδιο ισχύει αν σε μικρή απόσταση υπάρχει κάποια συσκευή που εκπέμπει θερμότητα (π.χ. πάνω από τη μεγάλη τηλεόραση στο σαλόνι), αφού και πάλι η θερμοκρασία που θα «καταλαβαίνει» θα είναι μεγαλύτερη από αυτήν που πραγματικά επικρατεί στο δωμάτιο.

Αν έχεις σύγχρονο κλιματιστικό που υποστηρίζει τη λειτουργία Follow Me η λύση είναι απλή. Το μόνο που πρέπει να κάνεις είναι να την ενεργοποιήσεις. Έτσι, το μηχάνημα θα προσαρμόζει τη λειτουργία του βάσει της θερμοκρασίας που μετρά με τον αισθητήρα που είναι ενσωματωμένος στο τηλεχειριστήριό του. Επομένως, αρκεί να βάλεις το τηλεχειριστήριο σε μία κεντρική θέση στο δωμάτιο, για να είσαι σίγουρος πως το air-condition «καταλαβαίνει» αξιόπιστα τη θερμοκρασία του δωματίου.

Αν όμως το κλιματιστικό δεν διαθέτει αυτή τη λειτουργία τότε μπορείς απλά να αγοράσεις ένα θερμόμετρο χώρου και να το τοποθετήσεις σε ένα κεντρικό σημείο. Αν η θερμοκρασία που προκύψει δεν είναι η επιθυμητή τότε θα πρέπει να προσαρμόσεις ανάλογα τη ρύθμιση του μηχανήματος.

«Προσθέτεις» θερμότητα στον χώρο
Η λειτουργία του κλιματιστικού (και η κατανάλωσή του) επιβαρύνεται αν στον ίδιο χώρο υπάρχουν συσκευές που εκπέμπουν θερμότητα. Αν δηλαδή βρίσκεται κοντά σε πλυντήριο πιάτων ή πλυντήριο ρούχων ανεβαίνουν τα επίπεδα υγρασίας και αυξάνεται η αίσθηση ζέστης. Όπως είναι φυσικό, ακόμη μεγαλύτερη είναι επιβάρυνση από τον φούρνο και την κουζίνα.

Επομένως, θα πρέπει να «μεταφέρεις» το μαγείρεμα και το πλύσιμο μετά το απόγευμα που θα κάνει περισσότερη δροσιά. Έτσι μπορείς να αξιοποιήσεις αυτό το χρονικό διάστημα για να απενεργοποιήσεις το κλιματιστικό και να αερίσεις καλά τον χώρο σου.

Η εξωτερική μονάδα εκτίθεται στον ήλιο
Στην περίπτωση που η εξωτερική μονάδα εκτίθεται στον ήλιο, και πολύ περισσότερο αν αυτό συμβαίνει τις μεσημβρινές ώρες που επικρατεί η μεγαλύτερη ζέστη, τότε το μηχάνημα θα «ζορίζεται» για να αποβάλει τη θερμότητα από το δωμάτιο στο περιβάλλον, ώστε να το δροσίσει. Οι κατασκευαστές συστήνουν σε αυτή την περίπτωση να εγκατασταθεί ένα σκίαστρο, που να «κόβει» τον ήλιο από την εξωτερική μονάδα, με τέτοιο τρόπο όμως ώστε να μην παρεμποδίζει την εκπομπή θερμότητας από τον συμπυκνωτή.

Εκτός από την έκθεση στον ήλιο, η λειτουργία της εξωτερικής μονάδας επιβαρύνεται όταν εμποδίζεται η εξαγωγή αέρα. Επομένως, θα πρέπει να φροντίσεις να μην υπάρχουν εμπόδια (όπως π.χ. πέργκολες ή φυτά) σε μία ακτίνα τουλάχιστον 35 εκατοστών γύρω της.

Ρυθμίζεις τη θερμοκρασία σε συνθήκες… πολικού ψύχους
Κάθε ειδικός μπορεί να επιβεβαιώσει πως δεν υπάρχει κανένας λόγος να ρυθμίζεις τη θερμοκρασία κάτω από τους 26°C. Σκοπός του κλιματισμού είναι να νιώθεις δροσιά και όχι κρύο, καταλήγοντας να φοράς μακρυμάνικα μέσα στο σπίτι. Πέρα από την εξοικονόμηση ενέργειας, με αυτό τον τρόπο θα μειώσεις την καταπόνηση του οργανισμού σου, κάθε φορά που θα μεταβαίνεις από τον κλιματιζόμενο χώρο στη ζέστη.

Μάλιστα, μπορείς να δοκιμάσεις να «ανεβάσεις» ακόμη ψηλότερα τη θερμοκρασία, στους 27 ή και τους 28 βαθμούς Κελσίου.

Ελλιπής καθαρισμός των φίλτρων
Εκτός από τις αρνητικές επιπτώσεις στην ποιότητα του αέρα που αναπνέεις, τα βρώμικα φίλτρα αυξάνουν τα ποσοστά ενέργειας που καταναλώνει η συσκευή σου. Έτσι, αν δεν φροντίζεις να αφαιρείς συχνά τη σκόνη ή τα χνούδια που έχουν συσσωρευθεί στα φίλτρα, ένα μέρος τους θα καταλήξει στον συμπυκνωτή, με συνέπεια το μηχάνημα να «καίει» πλέον από 5% έως 15% περισσότερο ρεύμα.