Αυτή είναι η «βόμβα-θηρίο» των Αμερικάνων που θέλει να ρίξει στο Φορντό το Ισραήλ

Η Μέση Ανατολή βρίσκεται και πάλι στο επίκεντρο μιας εν δυνάμει μεγάλης κλιμάκωσης, καθώς η σύγκρουση μεταξύ Ισραήλ και Ιράν έχει ήδη φτάσει στην πέμπτη ημέρα εχθροπραξιών.

Αυτή είναι η «βόμβα-θηρίο» των Αμερικάνων που θέλει να ρίξει στο Φορντό το Ισραήλ

Το βλέμμα στρέφεται στην Ουάσινγκτον και ιδιαίτερα στον Ντόναλντ Τραμπ, ο οποίος καλείται να λάβει μια από τις πλέον καθοριστικές αποφάσεις της προεδρίας του: αν θα επιτρέψει τη χρήση της πανίσχυρης αμερικανικής βόμβας GBU-57/B, ικανής να διαπεράσει οχυρωμένες εγκαταστάσεις, όπως αυτή του Φορντό στο Ιράν.

Το υπόγειο πυρηνικό συγκρότημα στο Φορντό, κρυμμένο βαθιά στα βουνά κοντά στην ιρανική πόλη Κομ, αποτελεί έναν από τους πιο προστατευμένους στόχους στο Ιράν. Εκτιμάται ότι βρίσκεται 80-90 μέτρα κάτω από την επιφάνεια της γης – βάθος που το καθιστά σχεδόν απρόσβλητο από συμβατικά όπλα. Η ύπαρξή του και μόνο αποτελεί κόκκινη γραμμή για το Ισραήλ, που θεωρεί την πυρηνική πρόοδο του Ιράν υπαρξιακή απειλή.

Η GBU-57/B, γνωστή ως Massive Ordnance Penetrator (MOP), είναι ένα από τα πλέον καταστρεπτικά μη πυρηνικά όπλα που διαθέτουν οι ΗΠΑ. Με βάρος 13,6 τόνων και εκρηκτική κεφαλή 2,6 τόνων, έχει σχεδιαστεί για να καταστρέφει βαθιά ενισχυμένους στόχους – όπως υπόγεια καταφύγια και πυρηνικές εγκαταστάσεις. Μόνο τα στρατηγικά βομβαρδιστικά B-2 Spirit μπορούν να τη μεταφέρουν, γεγονός που καθιστά τις ΗΠΑ τη μόνη χώρα στον κόσμο με τη δυνατότητα να πλήξει ένα στόχο σαν το Φορντό από αέρος.

Ο Τραμπ αντιμετωπίζει ένα στρατηγικό δίλημμα: από τη μία, δηλώνει πως επιθυμεί μια νέα συμφωνία με το Ιράν για τον περιορισμό του πυρηνικού του προγράμματος – μια υπόσχεση που συχνά επικαλείται. Από την άλλη, οι εμπρηστικές του δηλώσεις – όπως το πρόσφατο μήνυμα να «εκκενώσουν όλοι την Τεχεράνη» – κινούνται στην αντίθετη κατεύθυνση, αυξάνοντας την ένταση και αποδυναμώνοντας κάθε πιθανότητα διπλωματικής λύσης.

Αυτή είναι η «βόμβα-θηρίο» των Αμερικάνων που θέλει να ρίξει στο Φορντό το Ισραήλ

Παράλληλα, Ιρανοί αξιωματούχοι προειδοποιούν ότι ενδεχόμενη αμερικανική εμπλοκή σε επίθεση κατά των πυρηνικών εγκαταστάσεων θα σημάνει το οριστικό τέλος κάθε πιθανότητας συμφωνίας αφοπλισμού.

Το Ισραήλ ζητά επίμονα πρόσβαση στη GBU-57, χωρίς ωστόσο να διαθέτει τα αεροσκάφη για τη ρίψη της. Ο Ισραηλινός πρέσβης στις ΗΠΑ, Γεχιέλ Λάιτερ, ξεκαθάρισε ότι μόνο η Αμερική μπορεί να καταστρέψει τη συγκεκριμένη εγκατάσταση. Ωστόσο, η αποτελεσματικότητα της βόμβας αμφισβητείται: εκθέσεις, όπως εκείνη του Royal United Services Institute, υποστηρίζουν πως η MOP μπορεί να διεισδύσει έως 61 μέτρα – λιγότερα απ’ όσα χρειάζονται για να εξουδετερωθεί το Φορντό πλήρως. Επαναλαμβανόμενα πλήγματα θα ήταν απαραίτητα, χωρίς ωστόσο καμία εγγύηση επιτυχίας.

Παρά τις φαινομενικές κινήσεις για διπλωματία – όπως οι επαφές του Αμερικανού απεσταλμένου Στιβ Γουίτκοφ και του αντιπροέδρου Τζέι Ντι Βανς – η πραγματικότητα παραμένει ζοφερή. Η ισορροπία μεταξύ πίεσης και διαλόγου που επιχειρεί ο Τραμπ μοιάζει εύθραυστη και ενδεχομένως παραπλανητική.

Ο ανταποκριτής του Sky News, Τζέιμς Μάθιους, σχολιάζει πως ο Τραμπ έχει τοποθετήσει τον εαυτό του σε στρατηγικό πλεονέκτημα, αναγκάζοντας το Ιράν να επιστρέψει στο τραπέζι των διαπραγματεύσεων υπό την απειλή στρατιωτικής ισχύος. Όμως η καχυποψία τόσο από την Τεχεράνη όσο και από το Τελ Αβίβ είναι διάχυτη.

Ο Ντόναλντ Τραμπ καλείται να ισορροπήσει σε ένα επικίνδυνο γεωπολιτικό τεντωμένο σκοινί: μεταξύ της στρατηγικής αποτροπής και της άμεσης στρατιωτικής εμπλοκής. Η απόφασή του για το εάν θα παραδώσει στο Ισραήλ την αμερικανική «βόμβα-θηρίο» μπορεί να καθορίσει όχι μόνο το μέλλον του πυρηνικού προγράμματος του Ιράν, αλλά και την πορεία της αμερικανικής εξωτερικής πολιτικής στη Μέση Ανατολή για τα επόμενα χρόνια.