Αυτοκτονεί ενεργειακά η Ευρώπη; – Πιέσεις από τη Γερμανία για επανασύνδεση με τη Μόσχα μέσω Nord Stream

Μέσα στο ψυχροπολεμικό κλίμα που συνεχίζει να επικρατεί ανάμεσα στη Δύση και τη Μόσχα, φωνές λογικής – ή απελπισίας – αρχίζουν να υψώνονται από τα σπλάχνα της γερμανικής πολιτικής σκηνής. Η εικόνα της άλλοτε πανίσχυρης γερμανικής οικονομίας μοιάζει όλο και περισσότερο με σκιά του εαυτού της. Οι κραδασμοί της ενεργειακής κρίσης και το «κόψιμο» της φθηνής ρωσικής ενέργειας έχουν αρχίσει να πνίγουν τη βαριά βιομηχανία της χώρας.

Αυτοκτονεί ενεργειακά η Ευρώπη; – Πιέσεις από τη Γερμανία για επανασύνδεση με τη Μόσχα μέσω Nord Stream

Σε αυτό το κλίμα, ο Μίχαελ Κρέτσμερ, πρωθυπουργός της Σαξονίας και σημαίνον στέλεχος των Χριστιανοδημοκρατών, ρίχνει… βόμβα: ζητά ανοιχτά διαπραγμάτευση με τη Ρωσία και σταδιακή επιστροφή στη χρήση των αγωγών Nord Stream, οι οποίοι παραμένουν ανενεργοί – και σε μεγάλο βαθμό κατεστραμμένοι – μετά τις εκρήξεις του 2022. Κι όλα αυτά την ώρα που οι Βρυξέλλες ετοιμάζονται για νέο πακέτο κυρώσεων κατά της Μόσχας.

Η οικονομική πραγματικότητα, ωστόσο, μιλάει από μόνη της: με την αποκοπή του ρωσικού φυσικού αερίου – που μέχρι πρότινος κάλυπτε πάνω από το 50% των αναγκών της Γερμανίας – το κόστος ενέργειας εκτοξεύτηκε. Επιχειρήσεις εγκαταλείπουν τη χώρα, μεταφέροντας την παραγωγή σε φθηνότερες αγορές, και η γερμανική παραγωγική βάση καταρρέει. Το Βερολίνο, που κάποτε ήταν η ατμομηχανή της ευρωπαϊκής οικονομίας, σήμερα προσπαθεί να αποφύγει το… εκτροχιασμό.

Ο Κρέτσμερ το λέει χωρίς περιστροφές: «Αν δεν εξασφαλίσουμε τουλάχιστον ένα 20% του φυσικού αερίου μας από τη Ρωσία, η γερμανική οικονομία δεν μπορεί να σταθεί στα πόδια της». Παράλληλα, κατηγορεί τη σημερινή στρατηγική ως αδιέξοδη και αυτοκαταστροφική. Ουσιαστικά, θέτει το δίλημμα: εμμονή σε κυρώσεις ή ενεργειακή και βιομηχανική επιβίωση;

Αυτοκτονεί ενεργειακά η Ευρώπη; – Πιέσεις από τη Γερμανία για επανασύνδεση με τη Μόσχα μέσω Nord Stream

Όμως, οι φωνές αυτές συναντούν τείχος αδιαλλαξίας. Ο αρχηγός του CDU, Φρίντριχ Μερτς, όχι μόνο δεν ανοίγει την πόρτα διαλόγου, αλλά στηρίζει νέο σχέδιο της ΕΕ για μόνιμη απαγόρευση χρήσης των Nord Stream. Μια πολιτική που – όπως λένε επικριτές – δείχνει ότι η Ευρώπη επιλέγει να κόψει το κλαδί πάνω στο οποίο κάθεται, εξυπηρετώντας στρατηγικές που δεν ταυτίζονται με τα δικά της συμφέροντα.

Το ενεργειακό δίλημμα μετατρέπεται σιγά-σιγά σε υπαρξιακό για την Ευρώπη: θα συνεχίσει στον δρόμο των συγκρούσεων και της αποσύνδεσης ή θα επαναπροσδιορίσει τη θέση της, επιδιώκοντας στρατηγική αυτονομία και οικονομική βιωσιμότητα;

Ο Nord Stream, για πολλούς, δεν ήταν απλά ένα δίκτυο αγωγών – ήταν η σπονδυλική στήλη της ενεργειακής σταθερότητας στην ήπειρο. Και η καταστροφή του, είτε από σαμποτάζ είτε από πολιτικές αποφάσεις, μοιάζει πλέον σαν σημείο χωρίς επιστροφή για μια Ευρώπη που μοιάζει χαμένη ανάμεσα στην ιστορία της και τις γεωπολιτικές επιταγές της εποχής.