Αυξανόμενη ανησυχία στην Ιταλία: Το υπερηφαίστειο Campi Flegrei έτοιμο να «σκάσει» –«Θα βυθίσει τον πλανήτη στο χάος»

Συναγερμό έχει προκαλέσει στην επιστημονική κοινότητα η αυξημένη σεισμική δραστηριότητα στο υπερηφαίστειο Campi Flegrei (Φλεγρέα Πεδία), κοντά στη Νάπολη της Ιταλίας.

Αυξανόμενη ανησυχία στην Ιταλία: Το υπερηφαίστειο Campi Flegrei έτοιμο να «σκάσει» –«Θα βυθίσει τον πλανήτη στο χάος»

Η περιοχή, γνωστή για την ηφαιστειακή της ιστορία και τον ιδιαίτερα επικίνδυνο χαρακτήρα της, δέχεται ισχυρές πιέσεις από το υπέδαφος, ενισχύοντας τους φόβους για μια ενδεχόμενη έκρηξη με καταστροφικές συνέπειες.

Τον Μάιο, η περιοχή ταρακουνήθηκε από σεισμό μεγέθους 4,4 Ρίχτερ — τον ισχυρότερο των τελευταίων τεσσάρων δεκαετιών. Μέσα στους τελευταίους έξι μήνες, οι σεισμολόγοι έχουν καταγράψει πάνω από 3.000 δονήσεις, αριθμός πολλαπλάσιος από τον μέσο όρο της περιοχής, γεγονός που εντείνει το επιστημονικό ενδιαφέρον και την ανησυχία.

Σύμφωνα με τους ειδικούς, η αύξηση της σεισμικής δραστηριότητας αποτελεί συχνά πρόδρομο μιας ηφαιστειακής έκρηξης. Οι συνεχείς μικροσεισμοί ενδέχεται να προκαλέσουν ρωγμές και αποδυνάμωση του πετρώματος πάνω από τον μαγματικό θάλαμο, ανοίγοντας τον δρόμο για την άνοδο του μάγματος στην επιφάνεια.

Τα δεδομένα γίνονται ακόμη πιο ανησυχητικά από την απότομη αύξηση στην εκπομπή ηφαιστειακών αερίων — ιδίως διοξειδίου του άνθρακα. Το Ιταλικό Εθνικό Ινστιτούτο Γεωφυσικής και Ηφαιστειολογίας (INGV) καταγράφει ημερήσιες εκπομπές μεταξύ 4.000 και 5.000 τόνων CO₂, ένδειξη αυξανόμενης υπόγειας πίεσης και πιθανής κίνησης του μάγματος προς την επιφάνεια.

Ακόμη πιο ανησυχητική είναι η εκτίμηση ότι το μάγμα πλέον βρίσκεται σε βάθος μόλις λίγων χιλιομέτρων από την επιφάνεια της Γης. Αυτή η εγγύτητα, σε συνδυασμό με τη συνεχή σεισμική δραστηριότητα και τις υψηλές εκπομπές αερίων, δημιουργεί το ιδανικό μείγμα για μια ενδεχόμενη ηφαιστειακή έκρηξη χωρίς προειδοποίηση.

Αυξανόμενη ανησυχία στην Ιταλία: Το υπερηφαίστειο Campi Flegrei έτοιμο να «σκάσει» –«Θα βυθίσει τον πλανήτη στο χάος»

Ο διακεκριμένος ηφαιστειολόγος Christopher R. J. Kilburn τονίζει τη σημασία της διάκρισης μεταξύ αερίων που προέρχονται από την άνοδο του μάγματος και εκείνων που οφείλονται σε φυσικές χημικές αλληλεπιδράσεις με τα πετρώματα — κάτι που καθιστά την πρόβλεψη ακόμα πιο σύνθετη.

Με πάνω από τέσσερα εκατομμύρια ανθρώπους να ζουν στη Νάπολη και τις γύρω περιοχές, το Campi Flegrei δεν απειλεί απλώς τοπικά, αλλά συνιστά μια δυνητική καταστροφή διεθνούς κλίμακας. Σε περίπτωση έκρηξης, τα καταστροφικά φαινόμενα θα περιλαμβάνουν ροές λάβας, σύννεφα πυρακτωμένης τέφρας και αέρια με τρομακτικές ταχύτητες, ικανά να εξαφανίσουν ολόκληρες συνοικίες και να καταστήσουν αδύνατη κάθε μορφή ζωής στην περιοχή.

Η καθημερινότητα θα μπορούσε να ανατραπεί πλήρως, με τη διακοπή της κυκλοφορίας, της ηλεκτροδότησης και της υδροδότησης, δημιουργώντας συνθήκες απόλυτου χάους.

Πρόσφατη μελέτη υπό την καθοδήγηση του Gianmarco Buono, υποψήφιου διδάκτορα στο Πανεπιστήμιο Federico II της Νάπολης, αποκάλυψε ότι περίπου το 80% των αερίων που εκλύονται από τον κρατήρα Solfatara προέρχεται απευθείας από το μάγμα. Το υπόλοιπο 20% έχει γεωθερμική προέλευση και δεν υποδηλώνει απαραίτητα επικείμενη έκρηξη.

Οι επιστήμονες παρακολουθούν στενά όλους τους δείκτες: εκπομπές αερίων, σεισμική δραστηριότητα και πρήξιμο του εδάφους, καθώς ο συνδυασμός τους συνιστά ένα σαφές σύστημα προειδοποίησης. Παρ’ όλα αυτά, η ακριβής πρόβλεψη μιας ηφαιστειακής έκρηξης παραμένει δύσκολη και γεμάτη αβεβαιότητες.