Διπλωματικό θρίλερ ανάμεσα σε Ιράν και ΗΠΑ με αμετακίνητες θέσεις, κυρώσεις από την Ουάσινγκτον και με το δάχτυλο στη σκανδάλη

Την ώρα που το Ιράν έθεσε ως την «σημαντικότερη απαίτηση» στις διαπραγματεύσεις με τη μεσολάβηση του Ομάν την «αποτελεσματική και επαληθεύσιμη άρση των οικονομικών και χρηματοπιστωτικών κυρώσεων», οι ΗΠΑ απάντησαν με νέες κυρώσεις και οι δύο πλευρές παρέμειναν αμετακίνητες στις θέσεις τους. Οι διαπραγματεύσεις έγιναν με την διαμεσολάβηση των διπλωματών του Ομάν, χωρίς απευθείας συνομιλίες.

Το Ιράν ζήτησε να εξεταστεί το «νόμιμο δικαίωμα στον εμπλουτισμό ουρανίου στο έδαφός του», αποκαλώντας το ως «κόκκινη γραμμή». Οποιαδήποτε συζήτηση θα γίνονταν σε αυτή τη βάση, με τεχνικά μέτρα που να διαφυλάσσουν τα συμφέροντα των ΗΠΑ. Η Τεχεράνη επιδίωξε και κράτησε το πρόγραμμα βαλλιστικών πυραύλων και τις περιφερειακές δραστηριότητές της εκτός διαπραγματεύσεων.

Η Τεχεράνη επικροτεί την έναρξη ενός νέου γύρου συνομιλιών με τις ΗΠΑ, χωρίς όμως αυτό να «σημαίνει ότι έχει επιλυθεί η βαθιά δυσπιστία» που απορρέει από την επίθεση των ΗΠΑ στις πυρηνικές εγκαταστάσεις του Ιράν.

Οι νέες κυρώσεις των ΗΠΑ αφορούν 15 οντότητες, δύο άτομα και 14 τάνκερ του «σκιώδους στόλου» του Ιράν.

Αμετακίνητο το Ιράν – Αμετακίνητες και οι ΗΠΑ

Το Ιράν αρνήθηκε να τερματίσει τον εμπλουτισμό ουρανίου κατά τη διάρκεια των συνομιλιών με αξιωματούχους των ΗΠΑ στη Μουσκάτ, διατηρώντας ένα βασικό σημείο διαφωνίας. Καμία από τις δύο πλευρές δεν μετακινήθηκε από την αρχική της θέση, με την Τεχεράνη να απορρίπτει το αίτημα της Ουάσιγκτον να σταματήσει τον εμπλουτισμό ή να μεταφέρει το εμπλουτισμένο ουράνιο στο εξωτερικό.

Ο Αραγκτσί, ωστόσο, δήλωσε στα μέσα της Τεχεράνης ότι ήταν μια «καλή αρχή», και τόσο ο ίδιος όσο και ο υπουργός Εξωτερικών του Ομάν ανέφεραν ότι οι δύο πλευρές σκοπεύουν να συναντηθούν ξανά. Οι δύο πλευρές δεν συναντήθηκαν πρόσωπο με πρόσωπο, αλλά πραγματοποίησαν εναλλασσόμενες συζητήσεις με διπλωμάτες του Ομάν. Κανείς από τους δύο δεν απομακρύνθηκε πολύ από την αρχική του θέση, σύμφωνα με πηγές της Wall Street Journal.

Οι περιφερειακοί αξιωματούχοι και πολλοί αναλυτές είχαν χαμηλές προσδοκίες από τις συνομιλίες, δεδομένης της απροθυμίας του Ιράν να τερματίσει τον εμπλουτισμό ουρανίου και της επιμονής των ΗΠΑ να συμπεριλάβουν στις διαπραγματεύσεις το πρόγραμμα βαλλιστικών πυραύλων του Ιράν και την υποστήριξή του προς τις περιφερειακές πολιτοφυλακές.

Από πλευράς Ουάσινγκτον συμμετείχαν ο ειδικός απεσταλμένος των ΗΠΑ, Στιβ Γουίτκοφ, ο γαμπρός του Ντόναλντ Τραμπ, Τζάρεντ Κούσνερ και ο Μπράντ Κούπερ διοικητής της Κεντρικής Δύναμης των ΗΠΑ που είναι επιφορτισμένη με την Μέση Ανατολή. Από πλευράς Ιράν συμμετείχαν οι Αμπάς Αραγκτσί και οι αναπληρωτές του, Ματζίντ Ταχτ-Ραβάντσι, Καζέμ Γκαριμπαμπάντι και Χαμίντ Κανμπάρι και ο εκπρόσωπος του υπουργείου Εξωτερικών, Εσμαήλ Μπαγκεΐ.

Θα υπάρξουν διαβουλεύσεις με τις πρωτεύουσες για την συνέχεια των διαπραγματεύσεων

Μιλώντας στο κρατικό ραδιοτηλεοπτικό δίκτυο του Ιράν IRIB στη Μουσκάτ, ο Αμπάς Αραγκτσί χαρακτήρισε τον τελευταίο γύρο των συνομιλιών ως «καλή αρχή» και δήλωσε ότι η διαδικασία θα μπορούσε να συνεχιστεί. «Η απόφαση για το πώς θα προχωρήσουν οι διαπραγματεύσεις θα ληφθεί μετά από διαβουλεύσεις με τις πρωτεύουσες», δήλωσε μετά τις συνομιλίες.

Πρόσθεσε ότι όσον αφορά τη συνέχιση των διαπραγματεύσεων, «φαίνεται ότι υπάρχει συναίνεση», ενώ τόνισε ότι οποιαδήποτε περαιτέρω μέτρα εξαρτώνται από διαβουλεύσεις στην Τεχεράνη και την Ουάσινγκτον και από μια απόφαση για το πώς θα προχωρήσουν.

«Πρέπει πρώτα να ξεπεράσουμε την επικρατούσα ατμόσφαιρα δυσπιστίας και μόνο τότε θα μπορέσουμε να σχεδιάσουμε ένα πλαίσιο για έναν νέο διάλογο, που θα μπορεί να… διασφαλίσει τα συμφέροντα του ιρανικού λαού», επεσήμανε ο Αραγκτσί.

«Οι διαπραγματεύσεις μεταξύ του Ιράν και των Ηνωμένων Πολιτειών στη Μουσκάτ ολοκληρώθηκαν με συμφωνία μεταξύ των δύο πλευρών για τη συνέχιση των συνομιλιών. Τα μέρη, ενώ εξήγησαν τις απόψεις και τα αιτήματά τους, κατέληξαν σε συμφωνία να λάβουν αποφάσεις σχετικά με τον επόμενο γύρο συνομιλιών σε συνεννόηση με τις πρωτεύουσές τους» έγραψε ο Ισμαήλ Μπαγκεΐ στην πλατφόρμα Χ.

Πολύ σοβαρές οι συνομιλίες λέει ο υπουργός Εξωτερικών του Ομάν

Σε μια ανάρτηση στο X, ο υπουργός Εξωτερικών του Ομάν χαρακτήρισε τις συνομιλίες «πολύ σοβαρές».

«Ήταν χρήσιμο να αποσαφηνιστεί η σκέψη τόσο του Ιράν όσο και των ΗΠΑ και να προσδιοριστούν οι τομείς όπου είναι δυνατή η πρόοδος. Στόχος μας είναι να ξανασυναντηθούμε εν εύθετω χρόνο, με τα πρώτα αποτελέσματα να εξεταστούν προσεκτικά στην Τεχεράνη και την Ουάσινγκτον», πρόσθεσε.

«Οι διαβουλεύσεις αυτές επικεντρώθηκαν στη δημιουργία κατάλληλων συνθηκών για την επανέναρξη των διπλωματικών και τεχνικών διαπραγματεύσεων, υπογραμμίζοντας παράλληλα τη σημασία τους ενόψει της δέσμευσης των μερών για την επιτυχία των συνομιλιών αυτών στην προώθηση της βιώσιμης ασφάλειας και σταθερότητας», αναφέρεται σε ανακοίνωση του υπουργείου Εξωτερικών του Ομάν.

Ο Μπάντρ Αλμπουσαϊντι λειτούργησε ως ενδιάμεσος των Αραγκτσί, Γουίτκοφ και Κούσνερ, όπως έγινε σαφές από τις φωτογραφίες.