Διπλωματικός πυρετός στην παγκόσμια σκακιέρα: Ευρωπαϊκή ενότητα για την Ουκρανία ενόψει της συνάντησης Πούτιν–Τραμπ

Με φόντο την επικείμενη συνάντηση κορυφής μεταξύ του Ρώσου προέδρου Βλαντίμιρ Πούτιν και του Αμερικανού προέδρου Ντόναλντ Τραμπ, η Ευρώπη ενισχύει αποφασιστικά τη διπλωματική και στρατιωτική της στήριξη προς την Ουκρανία.

Διπλωματικός πυρετός στην παγκόσμια σκακιέρα: Ευρωπαϊκή ενότητα για την Ουκρανία ενόψει της συνάντησης Πούτιν–Τραμπ

Οι ευρωπαίοι ηγέτες υπογραμμίζουν με έμφαση ότι η επίτευξη της ειρήνης δεν μπορεί να γίνει χωρίς την ενεργό συμμετοχή του Κιέβου, καθώς και με πλήρη σεβασμό στην αρχή της απαραβίαστης εδαφικής ακεραιότητας.

Σε μια ιδιαίτερα κρίσιμη περίοδο για την ουκρανική κρίση, οι ηγέτες της Ευρώπης απηύθυναν κάλεσμα για διατήρηση και ενίσχυση της πίεσης προς τη Ρωσία, επιδιώκοντας μια δίκαιη και βιώσιμη λύση στην πολυετή σύγκρουση. Η πρωτοβουλία αυτή έρχεται λίγες μέρες πριν από τη συνάντηση των δύο ισχυρών ανδρών, η οποία έχει προκαλέσει ανησυχίες στο Κίεβο για πιθανές διμερείς συμφωνίες που ενδέχεται να αγνοήσουν τα ζωτικά ουκρανικά συμφέροντα.

Η συνάντηση είναι προγραμματισμένη για τις 15 Αυγούστου στην Αλάσκα, ως μέρος της αμερικανικής προσπάθειας να βρεθεί διπλωματική διέξοδος στην πολεμική σύγκρουση που ξέσπασε με την ρωσική εισβολή τον Φεβρουάριο του 2022.

Ο Ουκρανός πρόεδρος Βολοντίμιρ Ζελένσκι εξέφρασε τη σταθερή υποστήριξή του στην κοινή ευρωπαϊκή δήλωση, επισημαίνοντας ότι η ειρήνη πρέπει να διασφαλίζει τόσο την ασφάλεια της Ουκρανίας όσο και την ευρωπαϊκή σταθερότητα. Σε πρόσφατη ανάρτησή του στο Twitter (πλέον πλατφόρμα Χ), τόνισε:

«Το τέλος αυτού του πολέμου πρέπει να είναι δίκαιο. Ευχαριστώ όλους όσοι στέκονται στο πλευρό της Ουκρανίας και του λαού μας, αγωνιζόμενοι για μια ειρήνη που διαφυλάσσει τα ζωτικά συμφέροντα ασφαλείας της Ευρώπης.»

Ειδική αναφορά έκανε στους ηγέτες που υπέγραψαν τη δήλωση, όπως ο Εμανουέλ Μακρόν, η Τζόρτζια Μελόνι, ο Φρίντριχ Μερτς, ο Ντόναλντ Τουσκ, ο Κιρ Στάρμερ, η Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν και ο Πέτερ Στουμπ, τονίζοντας τη σημασία της ενότητας και της αλληλεγγύης στην ευρωπαϊκή αντίδραση.

Σύμφωνα με πληροφορίες από τον Λευκό Οίκο, ο Τραμπ εμφανίζεται θετικός στο ενδεχόμενο τριμερούς συνάντησης που θα περιλαμβάνει και τον Ζελένσκι, παρά το γεγονός ότι προς το παρόν σχεδιάζεται διμερής διάλογος με τον Πούτιν. Το NBC News μετέδωσε ότι συζητείται σοβαρά η πρόσκληση προς τον Ουκρανό πρόεδρο να παραστεί στην Αλάσκα, χωρίς όμως να έχει ληφθεί τελική απόφαση.

Κατά τη διάρκεια τηλεφωνικής συνομιλίας με τον Βρετανό πρωθυπουργό Κιρ Στάρμερ, ο Ζελένσκι κάλεσε τους Ευρωπαίους συμμάχους σε ξεκάθαρες και συντονισμένες κινήσεις για την ανάπτυξη μιας κοινής στρατηγικής, υπογραμμίζοντας τη σημασία της ευρωπαϊκής συμμετοχής παρά την απουσία τους από τις άμεσες διαπραγματεύσεις.

Διπλωματικός πυρετός στην παγκόσμια σκακιέρα: Ευρωπαϊκή ενότητα για την Ουκρανία ενόψει της συνάντησης Πούτιν–Τραμπ

Σε κοινή δήλωση που εκδόθηκε το βράδυ του Σαββάτου, οι Ευρωπαίοι ηγέτες τόνισαν ότι μόνο μια ολοκληρωμένη προσέγγιση, που θα συνδυάζει ενεργή διπλωματία, διαρκή υποστήριξη προς την Ουκρανία και ασφυκτική πίεση προς τη Ρωσία, μπορεί να οδηγήσει στον τερματισμό της πολεμικής σύγκρουσης.

Ταυτόχρονα, οι ευρωπαίοι αξιωματούχοι εξέφρασαν την υποστήριξή τους προς την αμερικανική πρωτοβουλία του Ντόναλντ Τραμπ, τονίζοντας ότι η ευρωπαϊκή βοήθεια θα συνεχιστεί και θα ενταθεί, τόσο σε διπλωματικό επίπεδο, όσο και μέσω ουσιαστικής στρατιωτικής και οικονομικής στήριξης της Ουκρανίας. Συγκεκριμένα, υπογράμμισαν τη δράση της «συμμαχίας των προθύμων» και τη συνέχιση των κυρώσεων κατά της Ρωσίας.

Το κείμενο της κοινής δήλωσης φέρει τις υπογραφές κορυφαίων ευρωπαίων ηγετών: του Εμανουέλ Μακρόν (Γαλλία), της Τζόρτζια Μελόνι (Ιταλία), του Φρίντριχ Μερτς (Γερμανία), του Ντόναλντ Τουσκ (Πολωνία), του Κιρ Στάρμερ (Ηνωμένο Βασίλειο), της Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν (Ευρωπαϊκή Επιτροπή) και του Άλεξ Στουμπ (Φινλανδία).

Υπογράμμισαν ότι «ο δρόμος προς την ειρήνη δεν μπορεί να χαραχθεί χωρίς την Ουκρανία», υπενθυμίζοντας τη σημασία της διατήρησης της εδαφικής ακεραιότητας ως βασικού άξονα των διαπραγματεύσεων.

Η αμερικανική πρωτοβουλία έχει ήδη πυροδοτήσει έντονη διπλωματική δραστηριότητα, με τον Ζελένσκι να πραγματοποιεί τηλεφωνικές συνομιλίες με τον Μακρόν και τον Ισπανό πρωθυπουργό Πέδρο Σάντσεθ. Παράλληλα, στο Λονδίνο συγκλήθηκε υψηλού επιπέδου συνάντηση, με τη συμμετοχή του Βρετανού ΥΠΕΞ Ντέιβιντ Λάμι, του Αμερικανού αντιπροέδρου Τζέι Ντι Βανς, στελεχών της ουκρανικής προεδρίας και ευρωπαίων συμβούλων εθνικής ασφάλειας.

Στο παγκόσμιο αυτό πλαίσιο, ο πρόεδρος της Βραζιλίας Λούλα ντα Σίλβα ενίσχυσε τις διεθνείς επαφές για την ειρηνευτική διαδικασία με τηλεφωνική επικοινωνία με τον Πούτιν.

Ο Τραμπ, σε δηλώσεις του, άφησε ανοικτό το ενδεχόμενο ανταλλαγής εδαφών, «προς όφελος και των δύο πλευρών», χωρίς όμως να αποκαλύψει περισσότερες λεπτομέρειες, αναγνωρίζοντας την πολυπλοκότητα της κατάστασης.

Από την άλλη, η Ρωσία επιμένει σε σκληρές προϋποθέσεις, ζητώντας την επίσημη αναγνώριση των κατεχόμενων περιοχών Ντονέτσκ, Λουγκάνσκ, Ζαπορίζια, Χερσώνα και Κριμαίας, την απόσυρση της Ουκρανίας από το ΝΑΤΟ και τον τερματισμό της δυτικής στρατιωτικής βοήθειας.

Το Κίεβο απορρίπτει κατηγορηματικά αυτές τις απαιτήσεις, διεκδικώντας πλήρη ρωσική αποχώρηση, εγγυήσεις ασφαλείας από τη Δύση, συνεχή στρατιωτική ενίσχυση και ανάπτυξη ευρωπαϊκών δυνάμεων στην περιοχή — απαιτήσεις που προκαλούν έντονη αντίδραση από το Κρεμλίνο.