Διπλωματικός σεισμός στην Ευρώπη: Ο Τραμπ πιέζει τον Μερτς να τηλεφωνήσει στον Πούτιν – Ποιος είναι ο άνθρωπος που τον συμβούλεψε να εγκαταλείψει την αδιάλλακτη στάση απέναντι στη Μόσχα την ώρα που η Ευρώπη κινδυνεύει να μείνει εκτός των μεγάλων αποφάσεων;

Μια παρέμβαση του Ντόναλντ Τραμπ προκαλεί ισχυρούς κραδασμούς στο Βερολίνο και αποκαλύπτει το διπλωματικό αδιέξοδο της Ευρώπης στο ουκρανικό ζήτημα. Ο Αμερικανός πρόεδρος απηύθυνε μια ξεκάθαρη προτροπή στον Γερμανό καγκελάριο Φρίντριχ Μερτς: να σηκώσει το τηλέφωνο και να επικοινωνήσει απευθείας με τον Βλαντίμιρ Πούτιν.

Η φράση «Friedrich, call him!» συμπύκνωσε την πίεση της Ουάσιγκτον προς τη γερμανική ηγεσία, την ώρα που η Ευρώπη κινδυνεύει να βρεθεί στο περιθώριο των κρίσιμων διαπραγματεύσεων για τον τερματισμό του πολέμου στην Ουκρανία.

Η προτροπή Τραμπ που αιφνιδίασε το Βερολίνο

Η παρέμβαση του Αμερικανού προέδρου δεν ήταν μια τυπική διπλωματική σύσταση. Ήταν ένα σαφές μήνυμα προς τον Μερτς ότι η Γερμανία δεν μπορεί να διεκδικεί πρωταγωνιστικό ρόλο στις ευρωπαϊκές εξελίξεις και ταυτόχρονα να αποφεύγει κάθε απευθείας επαφή με τη Μόσχα.

Ο Τραμπ, μάλιστα, εμφανίστηκε πεπεισμένος ότι ο Ρώσος πρόεδρος επιθυμεί τον τερματισμό της σύγκρουσης και κάλεσε τους Ευρωπαίους να αναλάβουν πρωτοβουλίες αντί να παρακολουθούν τις εξελίξεις από απόσταση.

Η συγκεκριμένη τοποθέτηση έφερε τον Γερμανό καγκελάριο σε δύσκολη θέση, καθώς η μέχρι τώρα πολιτική του βασιζόταν στην αποφυγή μιας απευθείας συνομιλίας με τον Πούτιν.

Ο άνθρωπος που έστειλε το μήνυμα στον Μερτς ήταν ο ίδιος ο Τραμπ

Η χαρακτηριστική παρέμβαση έγινε κατά την επικοινωνία του Αμερικανού προέδρου με τη σύνοδο που πραγματοποιούνταν στο Βερολίνο για την Ουκρανία.

Ο Τραμπ δεν περιορίστηκε σε γενικές αναφορές περί ειρήνης, αλλά απευθύνθηκε προσωπικά στον Μερτς, προτρέποντάς τον να επικοινωνήσει με τον Ρώσο ηγέτη.

Το μήνυμα ήταν ουσιαστικά ότι η Γερμανία πρέπει να εξετάσει με μεγαλύτερο ρεαλισμό τα συμφέροντά της και να μην εγκλωβίζεται σε μια πολιτική που μπορεί να την απομακρύνει από τις πραγματικές διπλωματικές εξελίξεις.

Η παρέμβαση αυτή αναδεικνύει και μια σημαντική αλλαγή στην αμερικανική προσέγγιση: η Ουάσιγκτον επιδιώκει να πιέσει τους Ευρωπαίους να συμμετάσχουν ενεργότερα στις επαφές με τη Ρωσία.

Η Ευρώπη κινδυνεύει να μείνει εκτός των μεγάλων αποφάσεων

Το μεγαλύτερο πρόβλημα για τη Γερμανία και συνολικά την Ευρωπαϊκή Ένωση είναι ότι οι καθοριστικές γεωπολιτικές συνομιλίες φαίνεται να πραγματοποιούνται χωρίς ουσιαστική ευρωπαϊκή συμμετοχή.

Την ώρα που ο Μερτς φιλοξενούσε στο Βερολίνο τον Βολοντίμιρ Ζελένσκι και τους Αμερικανούς απεσταλμένους Στιβ Γουίτκοφ και Τζάρεντ Κούσνερ, ο Τραμπ πραγματοποιούσε τις δικές του επαφές με τον Πούτιν και τον Κινέζο πρόεδρο Σι Τζινπίνγκ στη Σενζέν.

Η εικόνα αυτή προκαλεί έντονο προβληματισμό στις ευρωπαϊκές πρωτεύουσες. Οι ηγέτες της ΕΕ θέλουν να έχουν λόγο στις αποφάσεις που θα καθορίσουν την επόμενη ημέρα της Ουκρανίας, αλλά η απουσία απευθείας διαύλων επικοινωνίας με το Κρεμλίνο περιορίζει τις δυνατότητές τους.

Το ερώτημα που τίθεται πλέον είναι αν η Ευρώπη μπορεί να διαδραματίσει ουσιαστικό ρόλο στις ειρηνευτικές διαδικασίες, όταν δεν διαθέτει αποτελεσματικό τρόπο απευθείας συνεννόησης με τη Μόσχα.

Η AfD αξιοποιεί το πολιτικό αδιέξοδο του Μερτς

Την ίδια στιγμή, η γερμανική εσωτερική πολιτική γίνεται ολοένα πιο πιεστική για τον καγκελάριο.

Η Εναλλακτική για τη Γερμανία (AfD) αξιοποιεί τη δυσαρέσκεια γύρω από τη διαχείριση του ουκρανικού πολέμου και τη στάση της κυβέρνησης απέναντι στη Ρωσία.

Η άνοδος της πολιτικής επιρροής του κόμματος δημιουργεί πρόσθετη πίεση στον Μερτς, καθώς ένα σημαντικό τμήμα της γερμανικής κοινωνίας εμφανίζεται κουρασμένο από τη συνεχιζόμενη σύγκρουση και τις οικονομικές και πολιτικές επιπτώσεις της.

Η αντιπολίτευση επιχειρεί να παρουσιάσει την πολιτική της κυβέρνησης ως αδιέξοδη, υποστηρίζοντας ότι η Γερμανία χρειάζεται μια πιο ενεργή διπλωματική προσέγγιση.

Έτσι, ο καγκελάριος βρίσκεται αντιμέτωπος με διπλή πίεση: από την Ουάσιγκτον, που ζητά διάλογο με τη Μόσχα, και από το εσωτερικό της χώρας, όπου η πολιτική αντιπαράθεση για την Ουκρανία εντείνεται.

Το μεγάλο δίλημμα: Θα ανοίξει ξανά το Βερολίνο δίαυλο με το Κρεμλίνο;

Για μεγάλο χρονικό διάστημα, ο Μερτς αντιμετώπιζε με επιφυλακτικότητα την ιδέα μιας απευθείας επικοινωνίας με τον Πούτιν. Είχε μάλιστα ασκήσει κριτική σε προηγούμενες πρωτοβουλίες του Όλαφ Σολτς για τηλεφωνική επαφή με τον Ρώσο πρόεδρο.

Τώρα, όμως, οι διεθνείς ισορροπίες μεταβάλλονται και η αμερικανική κυβέρνηση στέλνει σαφές μήνυμα ότι οι διαπραγματεύσεις δεν μπορούν να προχωρήσουν χωρίς απευθείας επικοινωνία με τη ρωσική πλευρά.

Η Γερμανία καλείται να αποφασίσει εάν θα επιμείνει στην προηγούμενη στάση της ή εάν θα επιχειρήσει να ανακτήσει διπλωματικό έδαφος.

Το διακύβευμα ξεπερνά κατά πολύ μια τηλεφωνική συνομιλία. Αφορά τον ρόλο της Ευρώπης στη νέα αρχιτεκτονική ασφαλείας, το μέλλον της Ουκρανίας και τη δυνατότητα των ευρωπαϊκών κυβερνήσεων να επηρεάσουν τις αποφάσεις των μεγάλων δυνάμεων.

Η προτροπή του Τραμπ προς τον Μερτς αποκτά έτσι ιδιαίτερη βαρύτητα: εάν η Ευρώπη θέλει να έχει θέση στο τραπέζι των αποφάσεων, θα πρέπει να αποφασίσει εάν είναι έτοιμη να μιλήσει και με εκείνους με τους οποίους βρίσκεται σε βαθιά αντιπαράθεση.

↑
Exit mobile version