ΕΦΚΑ: Στα ύψη τα ληξιπρόθεσμα – Ποια χρέη μπαίνουν στο «συρτάρι» και γιατί δεν εισπράττονται

Σε επίπεδα-ρεκόρ έχουν φτάσει τα χρέη προς τον ΕΦΚΑ, καθώς στο τέλος του γ’ τριμήνου του 2025 το συνολικό ληξιπρόθεσμο ποσό ανήλθε στα 50,7 δισ. ευρώ.

Ωστόσο, πίσω από αυτόν τον εντυπωσιακό αριθμό κρύβεται μια διαφορετική πραγματικότητα, αφού σημαντικό μέρος των οφειλών χαρακτηρίζεται πλέον από το Κέντρο Είσπραξης Ασφαλιστικών Οφειλών (ΚΕΑΟ) ως εξαιρετικά δύσκολο ή και αδύνατο να εισπραχθεί.

Μπριζίτ Μπαρντό: Ποιος κληρονομεί το μεγαλύτερο μέρος της περιουσίας της – Όχι ο μοναχογιός της
Σύμφωνα με τη νεότερη τριμηνιαία έκθεση του ΚΕΑΟ, περίπου 10,4 δισ. ευρώ έχουν ήδη ταξινομηθεί ως οφειλές πολύ χαμηλής εισπραξιμότητας. Πρόκειται για χρέη που, παρότι τυπικά παραμένουν καταγεγραμμένα, στην πράξη θεωρούνται «παγωμένα», καθώς έχουν εξαντληθεί όλα τα διαθέσιμα εισπρακτικά μέτρα χωρίς αποτέλεσμα.

Πώς «φούσκωσαν» τα χρέη
Σύμφωνα με τη «Δημοκρατία», η αύξηση του συνολικού ποσού σε σχέση με το προηγούμενο τρίμηνο ήταν περίπου 390 εκατ. ευρώ και δεν οφείλεται σε νέες βασικές οφειλές, αλλά κυρίως στις προσαυξήσεις λόγω καθυστερημένων πληρωμών. Αντίθετα, οι κύριες οφειλές παρουσίασαν οριακή μείωση, γεγονός που δείχνει ότι το «φούσκωμα» προέρχεται κυρίως από τόκους και πρόστιμα. Παρότι θεωρητικά το εισπράξιμο ποσό υπολογίζεται γύρω στα 40 δισ. ευρώ, οι ειδικοί εκτιμούν ότι το πραγματικό νούμερο είναι αισθητά χαμηλότερο, καθώς μεγάλο μέρος των οφειλών έχει ηλικία άνω της δεκαπενταετίας, στοιχείο που μειώνει δραστικά τις πιθανότητες είσπραξης.

Γιατί «μπαίνουν» στο αρχείο

Το ΚΕΑΟ ακολουθεί συγκεκριμένα κριτήρια για να χαρακτηρίσει μια οφειλή ως ανεπίδεκτη είσπραξης. Προηγείται αναλυτικός έλεγχος, κατά τον οποίο εξετάζονται όλα τα πιθανά μέσα αποπληρωμής, όπως κατασχέσεις ή ρυθμίσεις. Μόνο όταν αποδειχθεί ότι δεν υπάρχει καμία ουσιαστική δυνατότητα είσπραξης, η οφειλή περνά στην κατηγορία χαμηλής εισπραξιμότητας. Σε αυτή την ομάδα περιλαμβάνονται, μεταξύ άλλων, χρέη επιχειρήσεων που έχουν πτωχεύσει ή τεθεί σε εκκαθάριση, εργοδότες που δεν υπέβαλαν ποτέ Αναλυτικές Περιοδικές Δηλώσεις, καθώς και οφειλές ασφαλισμένων που έχουν αποβιώσει χωρίς να υπάρχουν κληρονόμοι που να αποδέχθηκαν την κληρονομιά.

Παλαιότητα και πτωχεύσεις «σβήνουν» οφειλές

Στα ύψη οι οφειλές στα ταμεία
Ιδιαίτερα αποκαλυπτικά είναι τα στοιχεία που αφορούν την «ηλικία» των χρεών. Σχεδόν τα δύο τρίτα των συνολικών οφειλών προέρχονται από περιόδους πριν το 2009, ενώ περίπου 35 δισ. ευρώ αφορούν χρέη που δημιουργήθηκαν πριν από το 2015. Όσο παλαιότερη είναι μια οφειλή, τόσο μικρότερη είναι η πιθανότητα να αποπληρωθεί, γεγονός που ενισχύει το ενδεχόμενο να αυξηθεί στο μέλλον το ποσό των χρεών που θα χαρακτηριστούν ανεπίδεκτα είσπραξης.

Αν και οι μικροοφειλέτες είναι αριθμητικά οι περισσότεροι, τα μεγάλα ποσά συγκεντρώνονται σε λίγους. Περισσότεροι από επτά στους δέκα οφειλέτες χρωστούν έως 15.000 ευρώ, ενώ σχεδόν το 90% έχει συνολικές οφειλές κάτω των 30.000 ευρώ. Αντίθετα, ένα μικρό ποσοστό οφειλετών με χρέη άνω του 1 εκατ. ευρώ συγκεντρώνει σχεδόν το ένα τέταρτο του συνολικού ποσού.