Η Ειρήνη Παπά ψάλλει «Τη Υπερμάχω» μέσα στην Αγία Σοφία – Το συγκλονιστικό βίντεο ντοκουμέντο από το 1983 που «ανατριχιάζει».
Η Ειρήνη Παππά ψάλλει το «Τη Υπερμάχω» μέσα στην Αγιά Σοφιά στην Κωνσταντινούπολη.
Το απόσπασμα είναι από την εκπομπή «Ρεπόρτερς» του 1983.
Η ζωή της
Γεννήθηκε στις 3 Σεπτεμβρίου 1926 στο Χιλιομόδι Κορινθίας ως Ειρήνη Λελέκου.
Γεννήθηκε σε οικογένεια δασκάλων, όπως ο παππούς της, οι γονείς της και η θεία της που την επηρέασαν στη μόρφωσή της.Η μητέρα της Ελένη Λελέκου, από το γένος Πρεβεζάνου, ήταν δασκάλα, από την οποία είχε ακούσει πολλά παραμύθια και ιστορίες.
Ο πατέρας της Σταύρος Λελέκος ήταν καθηγητής κλασικού δράματος, υπήρξε διευθυντής στο σχολείο του Σοφικού Κορινθίας και την έμαθε να διαβάζει αρχαίους Έλληνες.
Οι γονείς της είχαν τέσσερα κορίτσια. Αδελφές της είναι η Ευαγγελία Λελέκου-Μανθοπούλου (1925-), ιατρός ακτινολόγος, πρώην διευθύντρια του νοσοκομείου Άγιος Σάββας και η λογοτέχνιδα και ποιήτρια Δέσποινα Λελέκου-Τατάκη (1926- 2009).
Ο προπάππος της Σταύρος Λελέκος, γύρω στα τέλη του 19ου αιώνα, έγραψε το πρώτο συντακτικό της ελληνικής γλώσσας (1881), όπως και άλλα βιβλία για την δευτεροβάθμια εκπαίδευση. Οι γονείς της είχαν αντιρρήσεις όταν στην εφηβεία της τους είπε ότι ήθελε να γίνει ηθοποιός.
Ανιψιός της ήταν ο σκηνοθέτης και σεναριογράφος Μανούσος Μανουσάκης, γιός τής αδελφής της Δέσποινας. Επίσης ανιψιός της ήταν και ο ηθοποιός Αίαντας Μανθόπουλος, γιος της αδελφής της Ευαγγελίας.
Δεν απέκτησε δικά της παιδιά
Το 1947 παντρεύτηκε τον σκηνοθέτη και ηθοποιό Άλκη Παππά (1922-2018), με τον οποίο χώρισαν το 1951, αλλά διατήρησε μέχρι και σήμερα το επίθετό του. Η ίδια προτιμούσε να γράφει το επίθετο με ένα «π», δηλαδή «Παπά» (όπως στα αγγλικά «Irene Papas»). Σύμφωνα με άλλες πληροφορίες ο γάμος τους διήρκεσε από το 1943 έως το 1947.
Η ίδια είχε αποκαλύψει το 2004 στην ιταλική εφημερίδα Corriere della Sera, μετά τον θάνατο του Μάρλον Μπράντο, ότι υπήρξε μεταξύ τους μια μακρά και «μυστική αγάπη». Η ίδια είχε πει ότι είχαν συναντηθεί το 1954 στη Ρώμη. Όπως είπε τον εκτιμούσε πολύ, ήταν το «μεγάλο πάθος της ζωής της» και συναντήθηκαν για τελευταία φορά το 1999 στην Αθήνα
Η καριέρα της
Ξεκίνησε από την ηλικία των 15 ετών ως ραδιοφωνική παραγωγός, τραγουδίστρια και χορεύτρια σε διάφορες εκδηλώσεις. Παρακολούθησε μαθήματα υποκριτικής στη Δραματική Σχολή του Εθνικού Θεάτρου, που τότε ονομαζόταν Εθνική Σχολή Κλασικού Θεάτρου με σπουδαίους δασκάλους όπως τους Γιώργο Γληνό, Νικόλαο Παρασκευά, Λουκά Καρυντινό, Πέλο Κατσέλη, Δημήτρη Ροντήρη, κλπ.
Στο θέατρο πρωτοεμφανίστηκε το 1948, στην επιθεώρηση των Σακελλάριου-Γιαννακόπουλου «Άνθρωποι… Άνθρωποι», στη Λυρική Σκηνή, με τους σημαντικότερους ηθοποιούς της εποχής. Στην αυτοβιογραφία του ο Αλέκος Σακελλάριος, γράφει ότι την πρωτοείδε στο Σύνταγμα. Λόγω της εμφάνισής της, της ένδυσης και του περπατήματος της του έμοιαζε σαν «ζωντανή Καρυάτιδα». Την παρουσίασε στον Φίνο και έπαιξε στην πρώτη της ταινία το 1948, που ήταν οι Χαμένοι άγγελοι του Νίκου Τσιφόρου.
Το 1951 έγινε γνωστή διεθνώς με την κοινωνική δραματική ταινία Νεκρή Πολιτεία της Φίνος Φιλμ, στον Μυστρά, που προβλήθηκε, αντιπροσωπεύοντας την Ελλάδα, στο Φεστιβάλ των Καννών, του σκηνοθέτη Φρίξου Ηλιάδη και συμπρωταγωνιστή τον Γιώργο Φούντα (ο οποίος εμφανίζεται για πρώτη φορά στον κινηματογράφο) και διαδραματίζεται στον Μυστρά.
Τρεις από τις ταινίες στις οποίες η Ειρήνη Παππά πρωταγωνίστησε προτάθηκαν για Όσκαρ Ξενόγλωσσης Ταινίας, με την γαλλόφωνη Ζ του Κώστα Γαβρά να το κατακτά,[5] ενώ υποψήφιες υπήρξαν επίσης και δύο ελληνικές ταινίες, μεταφορές στην μεγάλη οθόνη αρχαίων τραγωδιών, η Ηλέκτρα και η Ιφιγένεια.
Η Ειρήνη Παππά συμμετείχε σε πολλές χολιγουντιανές παραγωγές, ενώ πρωταγωνίστησε και στο θέατρο Μπρόντγουεϊ το 1967.
Το 1979 στο Ηρώδειο, όταν ήταν να παιχτεί το Αντώνιος και Κλεοπάτρα, βρέθηκε σε διαμάχη με τον Δημήτρη Χορν που είχε εκφραστεί απαξιωτικά εναντίον της.
Σύμφωνα με τον κριτικό Ρότζερ Ίμπερτ, είχε τρία «μειονεκτήματα», το ύψος της, που έκανε πολλούς ηθοποιούς να μην θέλουν να σταθούν δίπλα της, την ομορφιά της που ήταν ανταγωνιστική για τις άλλες ηθοποιούς και τη «βαριά» πελοποννησιακή προφορά της. Ο Πορτογάλος σκηνοθέτης Μανοέλ Ντε Ολιβέιρα, είχε πει ότι είναι «η πανέμορφη και μεγαλοπρεπή φιγούρα που ενσαρκώνει τη γυναικεία ψυχή στη βαθύτερη έκφραση της και η εικόνα της Ελλάδας όλων των εποχών».
Στην Ελλάδα δεν έχει αναγνωριστεί τόσο, όσο διεθνώς. Τιμήθηκε με το Παράσημο του Ταξιάρχη του Τάγματος του Φοίνικος από τον Πρόεδρο της Ελληνικής Δημοκρατίας Κωστή Στεφανόπουλο το 1995.
Το 2008, η Ιταλία την τίμησε με το «Βραβείο Ρώμη» στο αρχαίο θέατρο της «Όστια Αντίκα».
Τότε όταν παρέλαβε το βραβείο είχε πει: «Δεν ξέρω αν πρέπει να γελάσω ή να κλάψω, μπορώ μόνο να πω ότι η Αθήνα θα είναι πάντα η μητέρα μου, αλλά η Ρώμη, παράλληλα, είναι δεύτερη μητέρα μου, από ξεκάθαρη επιλογή μου».
Στην Ιταλία συνεργάστηκε με πολλούς Ιταλούς σκηνοθέτες και οι Ιταλοί την αγάπησαν, λέγοντας Bella Greca και Irene Nostra (δηλ. «η δικιά μας Ειρήνη»). Στην Ιταλία κατέφυγε τα χρόνια της χούντας, δεδομένου ότι ήταν υποστηρίκτρια του κομμουνισμού.
Η Πορτογαλία έδειξε την εκτίμησή της με την υποστήριξη στο θέατρο που ίδρυσε εκεί για να παίζονται αρχαίες τραγωδίες. Γι’ αυτό το θέατρο η Ειρήνη Παππά διέμενε στην Πορτογαλία τα τελευταία ενεργά χρόνια της.
Το 2000 τιμήθηκε με τον τίτλο «Γυναίκα της Ευρώπης» και το 2009 με τον Χρυσό Λέοντα Μπιενάλε του Θεάτρου της Βενετίας, από τα χέρια του σκηνοθέτη Μαουρίτσιο Σκαπάρο.
Τα τελευταία χρόνια είχε τιμηθεί και με τον τίτλο του επίτιμου διδάκτορα στο Πανεπιστήμιο Τορ Βεργκάτα της Ρώμης στην Ιταλία. Συνολικά έλαβε περισσότερες από 24 τιμητικές διακρίσεις και βραβεία.
Ο κρυφός έρωτας με τον Μάρλον Μπράντο
ο 1954 ο 30χρονος τότε σταρ Μάρλον Μπράντο συναντά στη Ρώμη την 24χρονη Ειρήνη Παππά. Γοητεύεται από την ομορφιά της και ένας έρωτας γεννιέται, μακριά όμως από τα φλας της δημοσιότητας.
Όταν το 2004 ο Αμερικανός ηθοποιός πεθαίνει η Ειρήνη Παππά μιλάει για πρώτη φορά για τον έρωτά τους στην ιταλική Corriere della Sera.
«Δεν θέλαμε να μοιραστούμε με κανέναν αυτή την αγάπη που ήταν ιδιωτική. Δεν αγάπησα κανέναν άντρα όπως τον Μάρλον. Ήταν το μεγάλο πάθος της ζωής μου, ο άντρας για τον οποίο νοιάστηκα περισσότερο από οποιονδήποτε και εκείνος που εκτιμούσα περισσότερο, δύο πράγματα που δύσκολα συνυπάρχουν».
Η τελευταία φορά που συναντήθηκαν ήταν το 1999 όταν ο Μάρλον Μπράντο είχε επισκεφτεί την Ελλάδα.



Σκηνές από ταινία θρίλερ με τις Ιρανές ποδοσφαιρίστριες: Το “έσκασαν” από ξενοδοχείο κάτω από τη μύτη των ανδρών που τις φρουρούσαν
Έντι Ράμα: Η πραγματική καταγωγή του Πρωθυπουργού της Αλβανίας – Η καταγωγή του, οι ρίζες από το Βουνό της Χιμάρας, οι ισχυροί συγγενικοί δεσμοί με το καθεστώς Χότζα και τα ιστορικά πρόσωπα της οικογένειας Κολέκα που σημάδεψαν την αλβανική πολιτική σκηνή
Συγκλονίζει ο Youtuber Γιάννης Αεράκης: «Διαγνώστηκα με καρκίνο, αρχίζω χημειοθεραπείες»
Forbes: Αυτοί είναι οι πλουσιότεροι άνθρωποι του κόσμου – Τα ελληνικά ονόματα
«Tης έκαναν τη ζωή μαύρη»: Η καθηγήτρια που πέθανε στη Θεσσαλονίκη είχε καταγγείλει όσα βίωνε, ζητούσε αστυνομική παρουσία στο σχολείο
Πέθανε ο Γιώργος Πανουσόπουλος σπουδαίος σκηνοθέτης και σεναριογράφος – Ήταν σύζυγος της Μπέτυς Λιβανού
Προειδοποίηση σοκ από πρώην πρωθυπουργό του Κατάρ: «Αν ξεσπάσει πόλεμος με το Ιράν, οι ΗΠΑ θα αποσυρθούν και θα μας αφήσουν να αλληλοεξοντωθούμε» – Σκληρές κατηγορίες ότι η Ουάσινγκτον θα πουλά όπλα και στις δύο πλευρές ενώ θα εκμεταλλεύεται τον πλούτο της Μέσης Ανατολής
Πριγκίπισσα Εσμάτ αλ-Ντολέχ: «Η πιο όμορφη γυναίκα της εποχής της» που έσπασε τα στερεότυπα και “χάραξε” την ομορφιά σε όλη την Περσία
Αντώνης Κανάκης κατά Άδωνι Γεωργιάδη για την μήνυση στον Λαζόπουλο: «Στείλε μας μια αγωγή… Νιώθουμε άσχημα, περιμέναμε τα βρακιά μας να πιάσουν τόπο»
Ο Τραμπ κλείνει το εκρηκτικό σκάνδαλο της Halkbank, ικανοποιώντας ένα πάγιο αίτημα της Άγκυρας – Η μυστήρια υπόθεση του Ρεζά Ζαράμπ, τα δισεκατομμύρια που φέρεται να παραβίασαν τις κυρώσεις κατά του Ιράν και η βαριά πολιτική σκιά πάνω από τις σχέσεις ΗΠΑ–Τουρκίας
“Πάγωσε” το Ιράν: Ο Μοτζτάμπα Χαμενεΐ “είναι τραυματισμένος” μεταδίδει η κρατική Ιρανική Τηλεόραση – Εκτοξεύτηκαν πύραυλοι με την υπογραφή του
Σκιές πλούτου και εξουσίας πίσω από τη διαδοχή στην Τεχεράνη: Από πολυτελή ξενοδοχεία στη Φρανκφούρτη έως ακίνητα εκατοντάδων εκατομμυρίων στο Λονδίνο – Το ευρωπαϊκό δίκτυο περιουσιακών στοιχείων που φέρεται να συνδέεται με τον Μοτζτάμπα Χαμενεΐ και εγείρει νέα ερωτήματα για τη σχέση οικονομικής ισχύος και πολιτικής διαδοχής στο Ιράν
Καμπανάκι για το μέλλον της Ελληνικής υπαίθρου από τον Κώστα Καραμανλή: Προειδοποίηση για δημογραφική κατάρρευση στον αγροτικό κόσμο – «Αν δεν αναστρέψουμε τη γήρανση και τη φυγή των νέων από τη γη, η Ελλάδα κινδυνεύει με ερημοποίηση της περιφέρειας και βαθιά κρίση στον πρωτογενή τομέα
«Βόμβα» από τον Ντόναλντ Τραμπ: Αποκαλεί το Ηνωμένο Βασίλειο «πρώην σύμμαχο» και ειρωνεύεται τον Κιρ Στάρμερ για την αποστολή αεροπλανοφόρων στη Μέση Ανατολή – «Δεν χρειαζόμαστε όσους μπαίνουν σε πολέμους αφού εμείς έχουμε ήδη κερδίσει»
Σφοδρή εσωκομματική έκρηξη στον ΣΥΡΙΖΑ μετά από τηλεοπτική εμφάνιση: Ο Παύλος Πολάκης επιτέθηκε στον Κώστα Ζαχαριάδη για τη συνέντευξη στον Νίκο Χατζηνικολάου – «Θλιβερή η εκπροσώπηση» λέει ο πρώτος, «σταμάτα να κρύβεσαι πίσω από το πληκτρολόγιο» απαντά ο δεύτερος σε εκρηκτικό διάλογο στο εσωτερικό chat της Κοινοβουλευτικής Ομάδας