Η Ειρήνη Παπά ψάλλει «Τη Υπερμάχω» μέσα στην Αγία Σοφία – Το συγκλονιστικό βίντεο ντοκουμέντο από το 1983 που «ανατριχιάζει».
Η Ειρήνη Παππά ψάλλει το «Τη Υπερμάχω» μέσα στην Αγιά Σοφιά στην Κωνσταντινούπολη.
Το απόσπασμα είναι από την εκπομπή «Ρεπόρτερς» του 1983.
Η ζωή της
Γεννήθηκε στις 3 Σεπτεμβρίου 1926 στο Χιλιομόδι Κορινθίας ως Ειρήνη Λελέκου.
Γεννήθηκε σε οικογένεια δασκάλων, όπως ο παππούς της, οι γονείς της και η θεία της που την επηρέασαν στη μόρφωσή της.Η μητέρα της Ελένη Λελέκου, από το γένος Πρεβεζάνου, ήταν δασκάλα, από την οποία είχε ακούσει πολλά παραμύθια και ιστορίες.
Ο πατέρας της Σταύρος Λελέκος ήταν καθηγητής κλασικού δράματος, υπήρξε διευθυντής στο σχολείο του Σοφικού Κορινθίας και την έμαθε να διαβάζει αρχαίους Έλληνες.
Οι γονείς της είχαν τέσσερα κορίτσια. Αδελφές της είναι η Ευαγγελία Λελέκου-Μανθοπούλου (1925-), ιατρός ακτινολόγος, πρώην διευθύντρια του νοσοκομείου Άγιος Σάββας και η λογοτέχνιδα και ποιήτρια Δέσποινα Λελέκου-Τατάκη (1926- 2009).
Ο προπάππος της Σταύρος Λελέκος, γύρω στα τέλη του 19ου αιώνα, έγραψε το πρώτο συντακτικό της ελληνικής γλώσσας (1881), όπως και άλλα βιβλία για την δευτεροβάθμια εκπαίδευση. Οι γονείς της είχαν αντιρρήσεις όταν στην εφηβεία της τους είπε ότι ήθελε να γίνει ηθοποιός.
Ανιψιός της ήταν ο σκηνοθέτης και σεναριογράφος Μανούσος Μανουσάκης, γιός τής αδελφής της Δέσποινας. Επίσης ανιψιός της ήταν και ο ηθοποιός Αίαντας Μανθόπουλος, γιος της αδελφής της Ευαγγελίας.
Δεν απέκτησε δικά της παιδιά
Το 1947 παντρεύτηκε τον σκηνοθέτη και ηθοποιό Άλκη Παππά (1922-2018), με τον οποίο χώρισαν το 1951, αλλά διατήρησε μέχρι και σήμερα το επίθετό του. Η ίδια προτιμούσε να γράφει το επίθετο με ένα «π», δηλαδή «Παπά» (όπως στα αγγλικά «Irene Papas»). Σύμφωνα με άλλες πληροφορίες ο γάμος τους διήρκεσε από το 1943 έως το 1947.
Η ίδια είχε αποκαλύψει το 2004 στην ιταλική εφημερίδα Corriere della Sera, μετά τον θάνατο του Μάρλον Μπράντο, ότι υπήρξε μεταξύ τους μια μακρά και «μυστική αγάπη». Η ίδια είχε πει ότι είχαν συναντηθεί το 1954 στη Ρώμη. Όπως είπε τον εκτιμούσε πολύ, ήταν το «μεγάλο πάθος της ζωής της» και συναντήθηκαν για τελευταία φορά το 1999 στην Αθήνα
Η καριέρα της
Ξεκίνησε από την ηλικία των 15 ετών ως ραδιοφωνική παραγωγός, τραγουδίστρια και χορεύτρια σε διάφορες εκδηλώσεις. Παρακολούθησε μαθήματα υποκριτικής στη Δραματική Σχολή του Εθνικού Θεάτρου, που τότε ονομαζόταν Εθνική Σχολή Κλασικού Θεάτρου με σπουδαίους δασκάλους όπως τους Γιώργο Γληνό, Νικόλαο Παρασκευά, Λουκά Καρυντινό, Πέλο Κατσέλη, Δημήτρη Ροντήρη, κλπ.
Στο θέατρο πρωτοεμφανίστηκε το 1948, στην επιθεώρηση των Σακελλάριου-Γιαννακόπουλου «Άνθρωποι… Άνθρωποι», στη Λυρική Σκηνή, με τους σημαντικότερους ηθοποιούς της εποχής. Στην αυτοβιογραφία του ο Αλέκος Σακελλάριος, γράφει ότι την πρωτοείδε στο Σύνταγμα. Λόγω της εμφάνισής της, της ένδυσης και του περπατήματος της του έμοιαζε σαν «ζωντανή Καρυάτιδα». Την παρουσίασε στον Φίνο και έπαιξε στην πρώτη της ταινία το 1948, που ήταν οι Χαμένοι άγγελοι του Νίκου Τσιφόρου.
Το 1951 έγινε γνωστή διεθνώς με την κοινωνική δραματική ταινία Νεκρή Πολιτεία της Φίνος Φιλμ, στον Μυστρά, που προβλήθηκε, αντιπροσωπεύοντας την Ελλάδα, στο Φεστιβάλ των Καννών, του σκηνοθέτη Φρίξου Ηλιάδη και συμπρωταγωνιστή τον Γιώργο Φούντα (ο οποίος εμφανίζεται για πρώτη φορά στον κινηματογράφο) και διαδραματίζεται στον Μυστρά.
Τρεις από τις ταινίες στις οποίες η Ειρήνη Παππά πρωταγωνίστησε προτάθηκαν για Όσκαρ Ξενόγλωσσης Ταινίας, με την γαλλόφωνη Ζ του Κώστα Γαβρά να το κατακτά,[5] ενώ υποψήφιες υπήρξαν επίσης και δύο ελληνικές ταινίες, μεταφορές στην μεγάλη οθόνη αρχαίων τραγωδιών, η Ηλέκτρα και η Ιφιγένεια.
Η Ειρήνη Παππά συμμετείχε σε πολλές χολιγουντιανές παραγωγές, ενώ πρωταγωνίστησε και στο θέατρο Μπρόντγουεϊ το 1967.
Το 1979 στο Ηρώδειο, όταν ήταν να παιχτεί το Αντώνιος και Κλεοπάτρα, βρέθηκε σε διαμάχη με τον Δημήτρη Χορν που είχε εκφραστεί απαξιωτικά εναντίον της.
Σύμφωνα με τον κριτικό Ρότζερ Ίμπερτ, είχε τρία «μειονεκτήματα», το ύψος της, που έκανε πολλούς ηθοποιούς να μην θέλουν να σταθούν δίπλα της, την ομορφιά της που ήταν ανταγωνιστική για τις άλλες ηθοποιούς και τη «βαριά» πελοποννησιακή προφορά της. Ο Πορτογάλος σκηνοθέτης Μανοέλ Ντε Ολιβέιρα, είχε πει ότι είναι «η πανέμορφη και μεγαλοπρεπή φιγούρα που ενσαρκώνει τη γυναικεία ψυχή στη βαθύτερη έκφραση της και η εικόνα της Ελλάδας όλων των εποχών».
Στην Ελλάδα δεν έχει αναγνωριστεί τόσο, όσο διεθνώς. Τιμήθηκε με το Παράσημο του Ταξιάρχη του Τάγματος του Φοίνικος από τον Πρόεδρο της Ελληνικής Δημοκρατίας Κωστή Στεφανόπουλο το 1995.
Το 2008, η Ιταλία την τίμησε με το «Βραβείο Ρώμη» στο αρχαίο θέατρο της «Όστια Αντίκα».
Τότε όταν παρέλαβε το βραβείο είχε πει: «Δεν ξέρω αν πρέπει να γελάσω ή να κλάψω, μπορώ μόνο να πω ότι η Αθήνα θα είναι πάντα η μητέρα μου, αλλά η Ρώμη, παράλληλα, είναι δεύτερη μητέρα μου, από ξεκάθαρη επιλογή μου».
Στην Ιταλία συνεργάστηκε με πολλούς Ιταλούς σκηνοθέτες και οι Ιταλοί την αγάπησαν, λέγοντας Bella Greca και Irene Nostra (δηλ. «η δικιά μας Ειρήνη»). Στην Ιταλία κατέφυγε τα χρόνια της χούντας, δεδομένου ότι ήταν υποστηρίκτρια του κομμουνισμού.
Η Πορτογαλία έδειξε την εκτίμησή της με την υποστήριξη στο θέατρο που ίδρυσε εκεί για να παίζονται αρχαίες τραγωδίες. Γι’ αυτό το θέατρο η Ειρήνη Παππά διέμενε στην Πορτογαλία τα τελευταία ενεργά χρόνια της.
Το 2000 τιμήθηκε με τον τίτλο «Γυναίκα της Ευρώπης» και το 2009 με τον Χρυσό Λέοντα Μπιενάλε του Θεάτρου της Βενετίας, από τα χέρια του σκηνοθέτη Μαουρίτσιο Σκαπάρο.
Τα τελευταία χρόνια είχε τιμηθεί και με τον τίτλο του επίτιμου διδάκτορα στο Πανεπιστήμιο Τορ Βεργκάτα της Ρώμης στην Ιταλία. Συνολικά έλαβε περισσότερες από 24 τιμητικές διακρίσεις και βραβεία.
Ο κρυφός έρωτας με τον Μάρλον Μπράντο
ο 1954 ο 30χρονος τότε σταρ Μάρλον Μπράντο συναντά στη Ρώμη την 24χρονη Ειρήνη Παππά. Γοητεύεται από την ομορφιά της και ένας έρωτας γεννιέται, μακριά όμως από τα φλας της δημοσιότητας.
Όταν το 2004 ο Αμερικανός ηθοποιός πεθαίνει η Ειρήνη Παππά μιλάει για πρώτη φορά για τον έρωτά τους στην ιταλική Corriere della Sera.
«Δεν θέλαμε να μοιραστούμε με κανέναν αυτή την αγάπη που ήταν ιδιωτική. Δεν αγάπησα κανέναν άντρα όπως τον Μάρλον. Ήταν το μεγάλο πάθος της ζωής μου, ο άντρας για τον οποίο νοιάστηκα περισσότερο από οποιονδήποτε και εκείνος που εκτιμούσα περισσότερο, δύο πράγματα που δύσκολα συνυπάρχουν».
Η τελευταία φορά που συναντήθηκαν ήταν το 1999 όταν ο Μάρλον Μπράντο είχε επισκεφτεί την Ελλάδα.



“Χείμαρρος” ο Αντώνης Σαμαράς: Κατηγορεί τον Κυριάκο Μητσοτάκη ως πηγή πολιτικού χάους, μιλά για ηθική και εθνική παρακμή και στέλνει μήνυμα ότι «η πατρίδα κινδυνεύει»! – Θα προχωρήσει στην ίδρυση νέου πολιτικού φορέα ο πρώην Πρωθυπουργός; – Όλα όσα είπε ο Μεσσήνιος πολιτικός στο κεντρικό δελτίο ειδήσεων της τηλεόρασης BEST από την Καλαμάτα
«Βιολάντα» – Έκρηξη οργής από τον γιο της Σταυρούλας Μπουκουβάλα: «Ήταν επικίνδυνο έγκλημα, όχι ατύχημα… Οι ίδιοι οι φορείς δεν τιμώρησαν τις παραβάσεις… Δεν υπάρχει κάποια προθυμία από το ίδιο το κράτος να “πέσει” φως σε αυτή την υπόθεση!»
Σοκ στις Ηνωμένες Πολιτείες και βαριά σκιά πάνω από το παρελθόν της πρώην Πρώτης Κυρίας: Ο πρώην σύζυγος της Τζιλ Μπάιντεν συλλαμβάνεται για ανθρωποκτονία πρώτου βαθμού – Κατηγορείται ότι σκότωσε τη νυν σύζυγό του μετά από ενδοοικογενειακό επεισόδιο
Ασφυκτική πίεση στα Ελληνικά νοικοκυριά: «Δεν βγαίνει» ο μήνας-Το μηνιαίο εισόδημα επαρκεί για μόλις 18 ημέρες!
Κραυγή αγωνίας από τον Πρόεδρο του χωριού Ωλένη: Ανακοίνωσε χορήγηση 1000 ευρώ σε κάθε γυναίκα που θα γεννήσει και θα μεγαλώσει το παιδιά της εκεί – Μετά το νηπιαγωγείο απιελείται με λουκέτο και το δημοτικό του χωριού – Τι κάνει η κυβέρνηση για να μην πεθάνει η Ελληνική επαρχία;
Χριστίνα Αλεξοπούλου: «Ο τσάμπας τελείωσε» – Κουνά το δάχτυλο στους εκπαιδευτικούς η υφυπουργός των πολυτελών Porsche, των πολλών ακινήτων και των… περίεργων μαθηματικών – Την ώρα, λοιπόν, που οι εκπαιδευτικοί καλούνται να επιβιώσουν με μισθούς που δεν φτάνουν ούτε για το ενοίκιο, το κήρυγμα περί «τσάμπα» από ανθρώπους με ακίνητη περιουσία, καταθέσεις και πολυτελή αυτοκίνητα ακούγεται τουλάχιστον προκλητικό
Βιολάντα – Φόβος, σιωπή και καταγγελίες πάνω στα αποκαΐδια: Εργαζόμενη αποκαλύπτει πιέσεις από τη διοίκηση στο εργοστάσιο μετά τη φονική έκρηξη – «Μας ζητούν να πάμε να καθαρίσουμε, αλλά κανείς δεν μας εγγυάται ότι δεν θα ξανασκάσει»
Όταν ο Τζέφρι Επστάιν αντάλλασσε emails με την κορυφαία των Ρότσιλντ για το δημοψήφισμα Τσίπρα, την απομάκρυνση Βαρουφάκη και το ενδεχόμενο κατάρρευσης της χώρας – Σκιές εξουσίας και παρασκηνιακές συνομιλίες την ώρα που η Ελλάδα κρατούσε την ανάσα της
Στο μικροσκόπιο των Αρχών η φρικιαστική δολοφονία στη Νέα Πέραμο: Γάζωσαν τον 27χρονο και επιχείρησαν να τον κάψουν! – Πιθανή σύνδεση του θύματος με νεκρό επιχειρηματία – Σκοτεινές διαδρομές αίματος και εκτελέσεων στη Δυτική Αττική
Αδιανόητες δηλώσεις από τη Χριστίνα Αλεξοπούλου: “Το τσάμπα πέθανε” – Θύελλα αντιδράσεων, κοινωνική οργή και πολιτική κατακραυγή μετά την κυνική τοποθέτηση της βουλευτού της ΝΔ για το ασήκωτο στεγαστικό βάρος των εκπαιδευτικών
Μελάνια Τραμπ: Η λαμπερή πρεμιέρα του ντοκιμαντέρ στην Αθήνα και όλα όσα αποκαλύπτονται στην ταινία – Ο προσωπικός της αγώνας και η αθέατη ζωή της
Μαρία Καρυστιανού: Ανακοίνωση – κόλαφος για την επίσκεψη Μητσοτάκη στην Άγκυρα και τα Ελληνοτουρκικά – «Ύστατη τεμενάδα πριν από την ανακοίνωση παραχωρήσεων στις Πρέσπες του Αιγαίου» – Στο “στόχαστρο” και τα συστημικά ΜΜΕ
Ο μυστικός φάκελος του Τραμπ για την εξόντωση του Αγιατολάχ Χαμενεΐ – Τα σενάρια χάους στη Μέση Ανατολή και ο τρόμος ενός γενικευμένου πολέμου που παγώνει την Άγκυρα
Σκοτεινές αποκαλύψεις και γεωπολιτικά ρήγματα: Η συνέντευξη- κόλαφος Λαβρόφ σε Τουρκικό μέσο φωτίζει μια… Ρωσο-Τουρκική σύμπραξη από τη Μικρά Ασία μέχρι τη Μεσόγειο και τη Λιβύη – Γιατί η Ελληνική Κυβέρνηση τα “΄έσπασε” με τη Ρωσία;
“Βιολάντα” – Σοκάρει ο Άγγελος, ο γιος της Σταυρούλας Μπουκουβάλα: «Καιγόταν για ώρες στους 1.000 βαθμούς, έφυγε άδικα και βίαια… Δεν θα σταματήσει κανείς μέχρι να πάνε φυλακή όσοι φταίνε»