Ελληνοτουρκικά: Σύμβουλος της Ρωσικής κυβέρνησης προειδοποιεί ότι ο Ερντογάν «θα ξεσαλώσει στο Αιγαίο» ειδικά εάν αποχωρήσουν οι Αμερικανοί από το ΝΑΤΟ!

Σύμβουλος της ρωσικής κυβέρνησης προκαλεί έντονες αντιδράσεις με δηλώσεις που, σύμφωνα με όσα αναφέρονται, αγγίζουν και την Ελλάδα, σε ένα υποθετικό σενάριο αποχώρησης των ΗΠΑ από το ΝΑΤΟ και τις πιθανές γεωπολιτικές ανακατατάξεις που θα ακολουθούσαν.

Ελληνοτουρκικά: Σύμβουλος της Ρωσικής κυβέρνησης προειδοποιεί ότι ο Ερντογάν «θα ξεσαλώσει στο Αιγαίο» ειδικά εάν αποχωρήσουν οι Αμερικανοί από το ΝΑΤΟ!

Ο ίδιος εκτιμά ότι σε μια τέτοια περίπτωση η Τουρκία θα μπορούσε να κινηθεί πιο επιθετικά στην ευρύτερη περιοχή του Αιγαίου και της Ανατολικής Μεσογείου, αξιοποιώντας το κενό ισχύος και τις ενδεχόμενες αδυναμίες της Συμμαχίας. Κάνει λόγο για πιθανές εντάσεις γύρω από τη λεγόμενη «Γαλάζια Πατρίδα», καθώς και για ζώνες νοτίως της Κρήτης, όπου –όπως υποστηρίζει– θα μπορούσαν να τεθούν ζητήματα σχετιζόμενα με ενεργειακούς πόρους, θαλάσσιες ζώνες και κυριαρχικά δικαιώματα.

Σε δημόσιες τοποθετήσεις του, ο πολιτικός επιστήμονας Βσέβολοντ Σίμοφ, σύμβουλος του προέδρου της Ρωσικής Ένωσης Βαλτικών Σπουδών και ανώτερος ερευνητής στο Κέντρο Λευκορωσικών Σπουδών στο Ινστιτούτο για την Ευρώπη, εμφανίζεται επιφυλακτικός ως προς το ενδεχόμενο αποχώρησης των ΗΠΑ από το ΝΑΤΟ, τονίζοντας ότι μια τέτοια εξέλιξη δεν θα εξυπηρετούσε ούτε την Ευρώπη ούτε τις ίδιες τις Ηνωμένες Πολιτείες.

Απαντώντας σε ερωτήσεις δημοσιογράφων, υποστηρίζει ότι ακόμη και αν η Συμμαχία επιβιώσει χωρίς τις ΗΠΑ, θα πρόκειται για έναν οργανισμό σαφώς αποδυναμωμένο, με περιορισμένες δυνατότητες και μειωμένη συνοχή. Κατά την άποψή του, η αμερικανική παρουσία λειτουργεί ως βασικός παράγοντας συνοχής, ενώ η απουσία της θα μπορούσε να αναδείξει και να εντείνει τις εσωτερικές αντιθέσεις μεταξύ των κρατών-μελών.

Ως χαρακτηριστικό παράδειγμα αναφέρει τις χρόνιες εντάσεις μεταξύ Ελλάδας και Τουρκίας, επισημαίνοντας ότι σε ένα περιβάλλον χωρίς ισχυρό κεντρικό πυλώνα, τέτοιες διαφορές ενδέχεται να αποκτήσουν μεγαλύτερη ένταση. Παράλληλα, θέτει το ερώτημα κατά πόσο η Άγκυρα θα μπορούσε να επιχειρήσει διεκδικήσεις σε θαλάσσιες περιοχές με ενεργειακό ενδιαφέρον.

Αναφέρεται επίσης στις διαφορετικές φιλοδοξίες εντός της Ευρώπης, σημειώνοντας ότι χώρες όπως η Γαλλία επιδιώκουν ηγετικό ρόλο σε στρατιωτικό και πολιτικό επίπεδο, χωρίς όμως αυτό να βρίσκει ευρεία αποδοχή από άλλα κράτη όπως η Γερμανία ή η Πολωνία, γεγονός που –κατά τον ίδιο– ενισχύει την πολυδιάσπαση.

Σε ό,τι αφορά την προοπτική δημιουργίας ενός «ευρωπαϊκού στρατού», ο Σίμοφ εκφράζει σκεπτικισμό, υποστηρίζοντας ότι η Ευρώπη δεν διαθέτει ενιαία στρατιωτική ηγεσία ούτε την απαραίτητη βούληση για σημαντική αύξηση αμυντικών δαπανών, κάτι που θα καθιστούσε ένα τέτοιο εγχείρημα γραφειοκρατικό και λιγότερο αποτελεσματικό.

Παράλληλα, εκτιμά ότι οι χώρες του Καυκάσου, οι οποίες διατηρούν προσανατολισμό προς τη Δύση και το ΝΑΤΟ, θα μπορούσαν σε ένα τέτοιο σενάριο να βρεθούν υπό την επιρροή της Τουρκίας, η οποία ήδη διαδραματίζει ενεργό ρόλο στην περιοχή.

Ελληνοτουρκικά: Σύμβουλος της Ρωσικής κυβέρνησης προειδοποιεί ότι ο Ερντογάν «θα ξεσαλώσει στο Αιγαίο» ειδικά εάν αποχωρήσουν οι Αμερικανοί από το ΝΑΤΟ!

Ωστόσο, επισημαίνει ότι η αποδυνάμωση της Συμμαχίας θα άλλαζε τις ισορροπίες και θα καθιστούσε αυτές τις χώρες πιο επιφυλακτικές στις διεθνείς τους σχέσεις.

Από την πλευρά του, ο πολιτικός επιστήμονας Πάβελ Φελντμάν υπογραμμίζει ότι η κρίση στο εσωτερικό της Συμμαχίας είναι βαθύτερη από ό,τι φαίνεται, κάνοντας λόγο για αυξανόμενη απόκλιση συμφερόντων μεταξύ ΗΠΑ και Ευρώπης. Όπως αναφέρει, οι Ηνωμένες Πολιτείες στρέφουν το ενδιαφέρον τους προς την περιοχή Ασίας-Ειρηνικού και την αντιπαράθεση με την Κίνα, ενώ η Ευρώπη επικεντρώνεται κυρίως στην ασφάλεια των ανατολικών της συνόρων.

Αυτή η διαφοροποίηση, σύμφωνα με την ανάλυσή του, έχει ήδη επηρεάσει την εμπιστοσύνη στην αρχή της συλλογικής άμυνας, όπως αυτή αποτυπώνεται στο Άρθρο 5 της Συνθήκης της Ουάσιγκτον. Δεν αποκλείει μάλιστα το ενδεχόμενο σταδιακής αποδυνάμωσης ή ακόμη και κατάρρευσης του ΝΑΤΟ, όχι αιφνίδια, αλλά μέσω μιας μακράς διαδικασίας εσωτερικών πιέσεων και αποχωρήσεων.

Τέλος, επισημαίνει ότι, ανεξάρτητα από πολιτικές δηλώσεις ή ρητορικές τοποθετήσεις, το θεσμικό πλαίσιο της Συμμαχίας προβλέπει συγκεκριμένες διαδικασίες αποχώρησης, ενώ πρακτικά η αποχώρηση των ΗΠΑ θα ήταν ιδιαίτερα σύνθετη λόγω εσωτερικών νομικών και πολιτικών παραμέτρων. Ωστόσο, ακόμη και χωρίς επίσημη αποχώρηση, η λειτουργική αποδυνάμωση της Συμμαχίας θα μπορούσε να προκύψει μέσω περιορισμού συνεργασιών, ασκήσεων και ανταλλαγής πληροφοριών.

Σε κάθε περίπτωση, το σενάριο που περιγράφεται σκιαγραφεί ένα ιδιαίτερα ρευστό γεωπολιτικό περιβάλλον, στο οποίο ενδεχόμενες μεταβολές στις ισορροπίες ισχύος θα μπορούσαν να επηρεάσουν σημαντικά την ευρύτερη περιοχή της Ανατολικής Μεσογείου, με επιπτώσεις που παραμένουν δύσκολο να προβλεφθούν με ακρίβεια.