Ενεργειακή κρίση: Σενάρια τρόμου στο τραπέζι λόγω Ορμούζ και Ουκρανίας – Ο εφιαλτικός χειμώνας και οι παγκόσμιες ελλείψεις

Ενεργειακή κρίση: Η παγκόσμια οικονομία βρίσκεται ξανά μπροστά σε έναν επικίνδυνο ενεργειακό εφιάλτη.

Ουκρανία και Μέση Ανατολή ανοίγουν ταυτόχρονα μέτωπα, οι ενεργειακές υποδομές δέχονται πλήγματα, οι θαλάσσιες οδοί μεταφοράς βρίσκονται υπό πίεση και οι αγορές πετρελαίου και φυσικού αερίου λειτουργούν πλέον μέσα σε ένα εκρηκτικό σύννεφο αβεβαιότητας.

Και πίσω από τους αριθμούς των αγορών βρίσκεται η πραγματική οικονομία: οικογένειες που δυσκολεύονται να γεμίσουν το ρεζερβουάρ, επιχειρήσεις που βλέπουν το κόστος λειτουργίας να εκτοξεύεται και προϊόντα που απειλούνται με νέο κύμα ανατιμήσεων.

Το μεγαλύτερο πρόβλημα είναι ότι η ενεργειακή κρίση δεν τελειώνει όταν σταματούν οι εχθροπραξίες. Οι ζημιές σε διυλιστήρια, αγωγούς, ηλεκτρικά δίκτυα και άλλες κρίσιμες υποδομές μπορούν να αφήσουν πίσω τους ένα τεράστιο κενό στην προσφορά. Και αυτό το κενό μεταφράζεται σε έναν εφιαλτικό οικονομικό λογαριασμό.

Το Ορμούζ κρατά την παγκόσμια αγορά στην κόψη

Στο επίκεντρο βρίσκεται το Στενό του Ορμούζ. Οποιαδήποτε σοβαρή διαταραχή στις ροές πετρελαίου και LNG από την περιοχή μπορεί να προκαλέσει αλυσιδωτές αντιδράσεις στις διεθνείς αγορές.

Την ίδια ώρα, οι απειλές για προβλήματα και στο Μπαμπ ελ Μαντέμπ ενισχύουν τους φόβους για νέες καθυστερήσεις και αυξημένο κόστος στις θαλάσσιες μεταφορές.

Το σενάριο μιας εκτόξευσης του πετρελαίου προς τα 150 δολάρια το βαρέλι παραμένει ένα από τα δυσμενή ενδεχόμενα που συζητούνται στις αγορές.

Και αν συμβεί ένα τέτοιο σοκ, το πρόβλημα δεν θα μείνει στην τιμή του Brent.

Θα περάσει στην αντλία. Στα φορτηγά. Στα πλοία. Στα εργοστάσια. Στα σούπερ μάρκετ. Στους οικογενειακούς προϋπολογισμούς.

Η νέα πληθωριστική φωτιά

Η ενέργεια είναι ο κρίκος που συνδέει ολόκληρη την οικονομία.

Ακριβότερο πετρέλαιο σημαίνει ακριβότερες μεταφορές. Ακριβότερες μεταφορές σημαίνουν ακριβότερη παραγωγή. Ακριβότερη παραγωγή σημαίνει νέες ανατιμήσεις.

Έτσι μπορεί να δημιουργηθεί ένας νέος φαύλος κύκλος πληθωρισμού, την ώρα που νοικοκυριά και επιχειρήσεις προσπαθούν ακόμη να συνέλθουν από το προηγούμενο κύμα ακρίβειας.

Η απειλή δεν είναι θεωρητική. Όσο περισσότερο παραμένουν υπό πίεση οι ενεργειακές αγορές, τόσο μεγαλώνει ο κίνδυνος η ενεργειακή κρίση να μετατραπεί σε γενικευμένη κρίση κόστους.

Η Ευρώπη ψάχνει άμυνα

Στις Βρυξέλλες, οι κυβερνήσεις αναζητούν τρόπους να περιορίσουν το σοκ χωρίς να τινάξουν στον αέρα τα δημόσια οικονομικά.

Ο Εμανουέλ Μακρόν έχει ζητήσει από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή να εξετάσει προσωρινές προσαρμογές σε συγκεκριμένες απαιτήσεις που αφορούν την αγορά ενέργειας και καυσίμων, ενώ η Σλοβακία έχει ζητήσει έκτακτη Σύνοδο Κορυφής για το ενεργειακό.

Το γεγονός ότι οι κυβερνήσεις αναζητούν έκτακτες λύσεις αποτυπώνει το μέγεθος της πίεσης.

Η Ευρώπη δεν φοβάται πλέον μόνο την ακριβή ενέργεια. Φοβάται τις ελλείψεις, τις διαταραχές εφοδιασμού και το νέο κύμα ακρίβειας που μπορεί να ακολουθήσει.

Και η Ελλάδα μπροστά στον λογαριασμό
Στην Ελλάδα, η πίεση μεταφέρεται ήδη στη συζήτηση για το πετρέλαιο θέρμανσης, το πετρέλαιο κίνησης και τα μέτρα στήριξης.

Η κυβέρνηση έχει προαναγγείλει αυξημένο επίδομα θέρμανσης, κρατική παρέμβαση στην τιμή του πετρελαίου θέρμανσης με συμμετοχή των διυλιστηρίων, καθώς και επέκταση της επιδότησης στην αντλία για το πετρέλαιο κίνησης.

Παράλληλα, αποκλείεται η μείωση του ΕΦΚ στα καύσιμα, με την κυβέρνηση να υποστηρίζει ότι απαιτείται ευρωπαϊκή λύση και δημοσιονομικός χώρος για τις παρεμβάσεις.

Το πρόβλημα, όμως, παραμένει: κάθε νέα αύξηση στην ενέργεια ροκανίζει ακόμη περισσότερο το διαθέσιμο εισόδημα.

Και αυτός είναι ο πραγματικός εφιάλτης.

Γιατί όταν ακριβαίνει η ενέργεια, δεν ακριβαίνει μόνο η βενζίνη. Ακριβαίνει η ίδια η καθημερινότητα.

Η παγκόσμια οικονομία βρίσκεται μπροστά σε μια νέα δοκιμασία. Ορμούζ, Ουκρανία, καύσιμα, ελλείψεις και πληθωρισμός συνθέτουν ένα εκρηκτικό παζλ.

Και όσο η ενεργειακή φωτιά παραμένει αναμμένη, ο λογαριασμός συνεχίζει να μεγαλώνει.