Έντι Ράμα: Ο ανθέλληνας «Εσκομπάρ των Βαλκανίων» που ηγείται του μεγαλύτερου «πλυντηρίου» της Ευρώπης, ράβει κοστούμι και προσεχώς θα…«ποζάρει» σαν ισότιμος ευρωπαϊκός εταίρος των Βρυξελλών!

Την ώρα που ο Έντι Ράμα επιλέγει να «τρολάρει» τους Έλληνες για την Ιστορία τους, μεγάλα διεθνή μέσα ενημέρωσης σκιαγραφούν μια πολύ διαφορετική εικόνα για την Αλβανία: ένα κράτος βαθιά διαβρωμένο από το οργανωμένο έγκλημα, με έναν πρωθυπουργό που εμφανίζεται ως ο πολιτικός του προστάτης.

Έντι Ράμα: Ο ανθέλληνας «Εσκομπάρ των Βαλκανίων» που ηγείται του μεγαλύτερου «πλυντηρίου» της Ευρώπης, ράβει κοστούμι και προσεχώς θα…«ποζάρει» σαν ισότιμος ευρωπαϊκός εταίρος των Βρυξελλών!

Ο Αλβανός πρωθυπουργός, που επανήλθε πρόσφατα στη διεθνή επικαιρότητα για λόγους περισσότερο επικοινωνιακούς παρά πολιτικούς, εξακολουθεί να θεωρείται «αγαπημένο παιδί» της ευρωπαϊκής ελίτ και αξιόπιστος συνομιλητής της Ουάσιγκτον.

Η Δύση, σύμφωνα με πληθώρα δημοσιευμάτων, δείχνει πρόθυμη να αγνοεί συστηματικά τη διάχυτη διαφθορά και τις κατηγορίες περί ναρκο-κρατικού μοντέλου διακυβέρνησης, αρκεί ο Ράμα να προσφέρει πολιτική σταθερότητα στα εύθραυστα Βαλκάνια.

Υψηλόβαθμοι αξιωματούχοι τον περιφέρουν σε διεθνή φόρα ως «τρόπαιο»: από τα συνέδρια των Βαυαρών Χριστιανοδημοκρατών, μέχρι χαμογελαστές φωτογραφίες με Ευρωπαίους αξιωματούχους και ιδιωτικές φιλοξενίες ηγετών στη βίλα του στην Αδριατική. Για τη Δύση, ο Ράμα είναι το κοσμοπολίτικο πρόσωπο μιας χώρας που θέλει να αφήσει πίσω της το βαρύ παρελθόν της.

Ο ίδιος καλλιεργεί προσεκτικά αυτό το προφίλ: πρώην διεθνής μπασκετμπολίστας, εικαστικός, πολύγλωσσος, χαλαρός στις δημόσιες εμφανίσεις του, ακόμη και ξυπόλυτος μπροστά σε δημοσιογράφους. Όλα συνθέτουν την εικόνα ενός «μοντέρνου» ηγέτη, που έρχεται σε πλήρη αντίθεση με τις καταγγελίες που τον βαραίνουν.

Δύο εικόνες, μία χώρα

Ακόμη και ο πρώην ΥΠΕΞ των ΗΠΑ, Άντονι Μπλίνκεν, είχε εξυμνήσει δημοσίως τον Ράμα για τη δικαστική μεταρρύθμιση στην Αλβανία, υποστηρίζοντας ότι «οι διεφθαρμένοι αξιωματούχοι λογοδοτούν». Ωστόσο, η ίδια η ετήσια έκθεση του αμερικανικού Υπουργείου Εξωτερικών για το 2023 περιγράφει μια εντελώς διαφορετική πραγματικότητα: διαφθορά σε όλα τα επίπεδα της κρατικής μηχανής, από τη βάση έως την κορυφή.

Οι πολιτικοί του αντίπαλοι μιλούν για ένα καθεστώς που αγγίζει τα όρια της απολυταρχίας, με την οικονομία να διαβρώνεται από χρήμα προερχόμενο από το εμπόριο ναρκωτικών. Οι πιο μετριοπαθείς αποδίδουν στον Ράμα «σκόπιμη ανοχή» απέναντι στην εκτίναξη του οργανωμένου εγκλήματος.

Ο ίδιος απορρίπτει τις κατηγορίες, χαρακτηρίζοντάς τες προσβλητικές και επικίνδυνες για τη διεθνή εικόνα της χώρας. Όταν ερωτήθηκε πώς γίνεται στενοί συνεργάτες και υπουργοί του να συλλαμβάνονται για διαφθορά, η απάντησή του ήταν κυνική: «Υπάρχουν γουρούνια σε κάθε δάσος».

Το SPAK και οι «VIP φυλακές»

Η ίδρυση του SPAK –του ειδικού φορέα κατά της διαφθοράς– παρουσιάστηκε ως απόδειξη προόδου. Και πράγματι, πρώην υπουργοί, υφυπουργοί και ανώτεροι αξιωματούχοι κατέληξαν στη φυλακή. Όμως, όπως επισημαίνουν επικριτές του καθεστώτος, πρόκειται για μια επιλεκτική κάθαρση, με όσους πλησιάζουν επικίνδυνα τον στενό πυρήνα της εξουσίας να προλαβαίνουν να διαφύγουν στο εξωτερικό.

Χαρακτηριστική είναι η περίπτωση του Άρμπεν Αχμέταϊ, επί χρόνια κορυφαίου στελέχους και «ταμία» του συστήματος Ράμα. Κατηγορούμενος για διαφθορά και ξέπλυμα χρήματος, εξαφανίστηκε πριν ενεργοποιηθούν τα διεθνή εντάλματα. Από το εξωτερικό, καταγγέλλει ότι ο Ράμα εργαλειοποιεί τη Δικαιοσύνη για να εξουδετερώνει αντιπάλους και πρώην συμμάχους.

Την ίδια στιγμή, η ύπαρξη «VIP φυλακών» με γυμναστήρια και ιδιωτικές παροχές για πρώην αξιωματούχους ενισχύει την αίσθηση ενός συστήματος που τιμωρεί χωρίς να απειλεί πραγματικά την εξουσία.

Έντι Ράμα: Ο ανθέλληνας «Εσκομπάρ των Βαλκανίων» που ηγείται του μεγαλύτερου «πλυντηρίου» της Ευρώπης, ράβει κοστούμι και προσεχώς θα…«ποζάρει» σαν ισότιμος ευρωπαϊκός εταίρος των Βρυξελλών!

Σύμφωνα με ερευνητές και πρώην αξιωματούχους, η μαζική καλλιέργεια κάνναβης την περίοδο 2014–2017 αποτέλεσε τη βάση για μια νέα οικονομία, που στη συνέχεια εξελίχθηκε σε διακίνηση κοκαΐνης σε συνεργασία με διεθνή καρτέλ. Η αλβανική μαφία φέρεται να έχει διεισδύσει σε θεσμούς, δημόσια διοίκηση και ΜΜΕ.

Παρά ταύτα, η ΕΕ και οι ΗΠΑ εμφανίζονται απρόθυμες να συγκρουστούν με τον Ράμα. Όπως επισημαίνουν αναλυτές, η σταθερότητα στα Βαλκάνια και η «διαχειρισιμότητα» του Αλβανού πρωθυπουργού υπερισχύουν των ανησυχιών για το κράτος δικαίου.

Φτώχεια, φυγή και κοινωνική αποσύνθεση

Πίσω από τη βιτρίνα των ουρανοξυστών και των επενδύσεων, τα κοινωνικά δεδομένα είναι αμείλικτα: μαζική μετανάστευση, χαμηλοί μισθοί, ανεργία στους νέους και διάχυτη αίσθηση αδιεξόδου. Περισσότερο από το ένα τρίτο του πληθυσμού έχει εγκαταλείψει τη χώρα τις τελευταίες δεκαετίες.

Ο συγγραφέας και πρώην πολιτικός κρατούμενος Φάτος Λουμπόνια περιγράφει τον Ράμα ως έναν ηγέτη που αλλοιώθηκε από την εξουσία: «Έναν ναρκισσιστή χωρίς αρχές, που χρειάζεται την εξουσία όπως το οξυγόνο».

Το ερώτημα που μένει

Είναι ο Έντι Ράμα ένας ικανός πραγματιστής που κρατά τα Βαλκάνια ήρεμα ή ο πολιτικός διαχειριστής ενός ναρκο-κρατικού συστήματος με δυτική ανοχή;

Για τους επικριτές του, η απάντηση είναι σαφής. Και, όπως προειδοποιούν, η Ευρώπη επιλέγει συνειδητά να βαδίζει «με δεμένα μάτια» προς μια κρίση που αργά ή γρήγορα θα την αγγίξει.