Έρχεται ο Φιντάν Χακάν στην Αθήνα με το “πιστόλι” του Casus Belli για τις θαλάσσιες ζώνες και όχι μόνο

Του Δημήτρη Διακομιχάλη*

Μετά από εξήντα τέσσερις διερευνητικές συναντήσεις και συζητήσεις με την Τουρκία τα τελευταία 21 χρόνια, για θέματα και ζητήματα χαμηλής έντασης και την υπογραφή του μνημονίου ηρεμίας και ησυχίας το Δεκέμβριο του 2023, ο πρωθυπουργός της χώρας δια του υπουργού των εξωτερικών αποφάσισε ότι έφτασε η ώρα να μπούμε στα βαθιά.

Να συζητήσουμε τα θέματα της υφαλοκρηπίδας και των θαλάσσιων ζωνών, ενώ θα υπάρχει στο τραπέζι των συζητήσεων το πιστόλι του Casus Belli.

Και για πολλοστή φορά θα ρωτήσω ευθέως τώρα που μπαίνουμε στα βαθιά, τώρα που ξεκινά η συζήτηση για την υφαλοκρηπίδα και τις θαλάσσιες ζώνες:

Εμείς τι διεκδικούμε από την Τουρκία; Η απάντηση είναι γνωστή. Απολύτως τίποτα!!

Αντίθετα τι διεκδικεί η Τουρκία από την χώρα μας; Το μισό Αιγαίο, μερικά νησιά στο Αιγαίο, αποστρατικοποίηση των νησιών του ανατολικού Αιγαίου, συρρίκνωση του εναέριου χώρου μας στα 6 ν.μ. και δύο κράτη στη Κύπρο.

Εμείς απλά επικαλούμενοι το Διεθνές Δίκαιο λέμε ότι η μόνη διαφορά μας είναι η οριοθέτηση της υφαλοκρηπίδας (νομικό ζήτημα) και ο ορισμός των θαλάσσιων ζωνών, όταν η Τουρκία έχει βάλει και στα σχολεία της τη Γαλάζια Πατρίδα, υπέγραψε παράνομο Τουρκολυβικό μνημόνιο και οι τουρκικές μηχανότρατες έχουν κάνει κόσκινο τα χωρικά μας ύδατα και ο Ερντογάν στο ελληνικό αφήγημα, απαντά ότι η συζήτηση πρέπει να είναι ολιστική.

Δηλαδή όλες οι διεκδικήσεις της στο τραπέζι.

Τώρα που ξεκινούν οι συζητήσεις για τα σοβαρά ας δούμε όμως ποιες είναι οι θαλάσσιες ζώνες

§ Εσωτερικά Ύδατα

§ Αιγιαλίτιδα ζώνη ή χωρική θάλασσα

§ Συνορεύουσα ζώνη

§ Αποκλειστική οικονομική ζώνη και Ζώνη Αλιείας

§ Ανοιχτή θάλασσα

Επίσης οι υποθαλάσσιες ζώνες είναι οι εξής:

§ βυθός των εσωτερικών υδάτων, της αιγιαλίτιδας ζώνης και τον αρχιπελαγικών υδάτων

§ Υφαλοκρηπίδα

§ Βυθός της ΑΟΖ

Στέκομαι στη χωρική θάλασσα που είναι και η αφετηρία ορισμού επί χαρτών και των υπολοίπων ζωνών

Χωρική θάλασσα

Ξεκινώντας από τη χωρική θάλασσα που σήμερα είναι 6 ναυτικά μίλια ο προσδιορισμός της έκτασης της, προϋποθέτει τον καθορισμό σημείων κατά μήκος της ακτογραμμής από τα οποία θα μετρηθούν τα εξωτερικά όρια της.

Έτσι προκύπτει η αναγκαιότητα ορισμού της γραμμής βάσης μέτρησης της αιγιαλίτιδας ζώνης που δεν είναι τίποτα άλλο, παρά η νοητή ή φυσική γραμμή από την οποία μετράται το εύρος της χωρικής θάλασσας.

Ότι είναι μέσα από την νοητή γραμμή βάσης προσδιορίζει το εύρος των εσωτερικών θαλάσσιων υδάτων.

Άρα στο Αιγαίο, τόσο στις Ηπειρωτικές ακτές της χώρας όσο και στα νησιά μας, πριν μπούμε σε οποιαδήποτε συζήτηση με την Τουρκία για υφαλοκρηπίδα και ΑΟΖ πρέπει να οριστούν τα εξωτερικά όρια της χωρικής μας θάλασσας.

Μία διαδικασία που σύμφωνα με τους γνωρίζοντες αυτή θα αυξήσει τουλάχιστον 4% τη σημερινή μας αιγιαλίτιδα ζώνη. Ταυτόχρονα με τις διαδικασίες χάραξης των γραμμών βάσης ώστε να προσδιορίσουμε το εύρος της σημερινής χωρικής μας θάλασσας, τώρα πρέπει να ασκήσουμε το μονομερές δικαίωμα μας σύμφωνα με το Διεθνές Δίκαιο της θάλασσας άρθρο 3 της επέκτασης της χωρικής μας θάλασσας στα 12 ν.μ. γιατί η επίκληση μας ότι αυτό το δικαίωμα θα το ασκήσουμε όταν εμείς κρίνουμε σκόπιμο, έχει πλέον εκφυλιστεί την ώρα μάλιστα που για την Τουρκία το Casus Belli υφίσταται και αυτό παραμένει στο τραπέζι των διαπραγματεύσεων.

Στο σημείο αυτό έχει ξεχωριστό ενδιαφέρον η δήλωση του ανώτατου κυβερνητικού παράγοντα στη Καθημερινή της Κυριακής (13/10/2024), ο οποίος εξήγησε το πλαίσιο εντός του οποίου θα μπορούσε να εκκινήσει ο Ελληνο-Τουρκικός διάλογος για την οριοθέτηση της υφαλοκρηπίδας και της ΑΟΖ , ο οποίος διαψεύδει κατηγορηματικά ότι δήθεν η Ελλάδα προτίθεται να αποδεχθεί χωρικά ύδατα στα 6 ν. μ. παντού προκειμένου να προχωρήσει στην επίλυση του προβλήματος της υφαλοκρηπίδας (νομικό ζήτημα) και της ΑΟΖ στο πλαίσιο του Διεθνούς Δικαστηρίου της Χάγης ή του Αμβούργου.

Αυτή η δήλωση αν αξιολογήσει κανείς τις κατά καιρούς δηλώσεις του υπουργού των εξωτερικών της χώρας μας για τις κόκκινες γραμμές ότι είναι τα 6 ν.μ για τα χωρικά μας ύδατα, παρουσιάζει μία μεγάλη αντίφαση.

Παράλληλα με τις δηλώσεις της κυρίας Μαρίας Γαβουνέλη της Γενικής Διευθύντριας του ΕΛΙΑΜΕΠ στην ΕΡΤ δημιουργούν μεγάλη ανησυχία για το πόσο ξεκάθαρα πηγαίνουμε σε συζήτηση με τον υπουργό εξωτερικών της Τουρκίας ο οποίος σίγουρα μεταφέρει και θα βάλει στο τραπέζι την ολιστική πρόταση Ερντογάν.

Αν δεν γίνει τώρα η επέκταση της χωρικής μας θάλασσας στα 12 ν. μ., αλήθεια πότε θα είναι πιο κατάλληλες οι συνθήκες ώστε να προχωρήσουμε σε ένα νόμιμο δικαίωμα που αποτελεί κυριαρχικό δικαίωμα και τη βάση για τον προσδιορισμό των υπολοίπων θαλάσσιων ζωνών (Συνορεύουσα ζώνη, ΑΟΖ).

Με την επέκταση των χωρικών μας υδάτων στα 12 ν.μ και στα νησιά μας συμπεριλαμβανομένου του Καστελόριζου, συνδυαστικά και με τη συμφωνία Ελλάδας Αιγύπτου για την ΑΟΖ, ουσιαστικά βάζουμε τέλος ολοκληρωτικά στο παράνομο τουρκολιβυκό μνημόνιο και το αφήγημα της Γαλάζιας Πατρίδας τα οποία η Τουρκία πολύ έξυπνα αποτύπωσε και δημοσιοποίησε με χάρτες, ενημερώνοντας τόσο τον ΟΗΕ όσο και γενικότερα τη διεθνή κοινή γνώμη, με αυτούς.

Μία έξυπνη τακτική του Ερντογάν η οποία παρακάμπτει τις αναφορές στο Διεθνές Δίκαιο, τις Διεθνής Συμβάσεις και το Δίκαιο της θάλασσας και στηρίζεται μόνο στον παράνομο αναθεωρητισμό του, που εξασφαλίζει τα συμφέροντα της χώρας του.

Οι χάρτες έχουν το πλεονέκτημα ότι είναι εικόνα και αυτή εμπεδώνεται πολύ πιο εύκολα από το αφήγημα του Διεθνούς Δικαίου το οποίο εμείς καλώς επικαλούμαστε, αλλά αυτό από μόνο του δεν αρκεί.

Γι’ αυτό ως χώρα στο οπλοστάσιο μας εκτός του Διεθνούς Δικαίου, των Διεθνών Συνθηκών και Συμβάσεων και το Δίκαιο της θάλασσας, πρέπει άμεσα να ενημερώσουμε τον ΟΗΕ, το ΝΑΤΟ, την Ευρωπαϊκή Ένωση, και το Ευρωπαϊκό κοινοβούλιο για τις παράνομες διεκδικήσεις της Τουρκίας, με τα δικά της όπλα, τους δικούς της χάρτες, τους ρωσικούς χάρτες, τους αμερικάνικους, τους αγγλικούς, και τους ιταλικούς, στους οποίους αποτυπώνονται τα θαλάσσια σύνορα Ελλάδας- Τουρκίας στηριγμένοι στις Διεθνής Συνθήκες και Συμβάσεις που έχει υπογράψει και η Τουρκία ώστε να θεμελιώσουμε με τον καλύτερο τρόπο ότι η Τουρκία παρανομεί κατάφορα με το τουρκολιβυκό μνημόνιο και τη Γαλάζια Πατρίδα.

Η ανακήρυξη της ΑΟΖ είναι μονομερές δικαίωμα της χώρας μας και δεν πρέπει να το βάλουμε σε διαπραγμάτευση με την Τουρκία, επειδή αυτή διαπραγματεύεται έχοντας προτεταμένο στο τραπέζι των διαπραγματεύσεων το πιστόλι.

Η απειλή άσκησης βίας από την Τουρκία και το δικό μας φοβικό σύνδρομο την κάνει να μην υποχωρεί από τις παράνομες διεκδικήσεις της στο Αιγαίο, στην Ν.Α Μεσόγειο και στην επίλυση του Κυπριακού σύμφωνα με τις αποφάσεις του ΟΗΕ.

Γι’ αυτό εκτός από τους χάρτες που προαναφέραμε είναι καιρός το Υπουργείο των Εξωτερικών της πατρίδας μας να ανασύρει από την ναφθαλίνη το χάρτη της Σεβίλλης και να τον αξιοποιήσει ο οποίος ανατρέπει όλους τους ισχυρισμούς του αναθεωρητισμού της Τουρκίας και για αυτό άλλωστε αποτελεί ένα πραγματικό εφιάλτη για τον Ερντογάν. Με δύο λόγια ο χάρτης της Σεβίλλης προέκυψε όταν η Ε.Ε ζήτησε από το Πανεπιστήμιο της Σεβίλλης να απεικονίσει τις ΑΟΖ των Ευρωπαϊκών κρατών με βάση το Δίκαιο της Θάλασσας του 1982. Είναι εφιάλτης για τους Τούρκους γιατί η Ελληνική ΑΟΖ συνδέεται με την Κυπριακή.

Κύριοι του ελληνικού πολιτικού συστήματος, αλλά κυρίως της κυβέρνησης επειδή με τις δηλώσεις του Έλληνα Υπουργού των Εξωτερικών διαφαίνεται ότι μπαίνουμε χρονικά σε μία ιδιαίτερα κρίσιμη φάση συζητήσεων για την υφαλοκρηπίδα και την ΑΟΖ, θέματα συνδεδεμένα με τις παράνομες διεκδικήσεις της Τουρκίας σε βάρος των εθνικών κυριαρχικών δικαιωμάτων της χώρας μας, θα πρέπει πριν ξεκινήσουν αυτές οι διαπραγματεύσεις να υπάρξει συνάντηση με τους πολιτικούς αρχηγούς, οι οποίοι πρέπει να ενημερωθούν σε βάθος και με ειλικρίνεια γιατί η στιγμές είναι ιστορικές. Και ασφαλώς μετά από τις επαφές με τους πολιτικούς αρχηγούς θα πρέπει προκειμένου να γίνει τελικά ο διάλογος για την υφαλοκρηπίδα και την ΑΟΖ, ο παμπόνηρος Ερντογάν να αποσύρει το Casus Belli γιατί διαφορετικά δεν ξέρω πως μπορεί να υπάρξει συνέχιση της διαπραγμάτευσης όταν ο συνομιλητής σου, σου λέει εξ’ υπαρχής ότι το πιστόλι είναι γεμάτο και βρίσκεται στο τραπέζι των διαπραγματεύσεων.

Άρα δέξου τις δικές μου θέσεις διαφορετικά…..

Είναι η ώρα να συνειδητοποιήσει ο Ερντογάν και όσοι στη χώρα μας διακατέχονται από το φοβικό σύνδρομο, ότι η Ελλάδα είναι έτοιμη και αποφασισμένη να αντιμετωπίσει τις απειλές άσκησης βίας, υπερασπιζόμενη την εδαφική της ακεραιότητα και τα κυριαρχικά της δικαιώματα, αξιοποιώντας την ισχυρή αποτροπή των Ε.Δ μας μαζί με τη στήριξη του Ελληνικού Λαού ο οποίος όταν ενημερωθεί σωστά τότε θα γίνει πραγματικά φουρτουνιασμένη θάλασσα και θα καταπιεί όσους σκέφτονται να απεμπολήσουν κυριαρχικά δικαιώματα της πατρίδας μας.

Μόνο έτσι μπορεί να γίνει ένας διάλογος βασισμένος στο Διεθνές Δίκαιο, στις Διεθνής Συνθήκες και Συμβάσεις και στο δίκαιο της θάλασσας και όχι με το πιστόλι στον κρόταφο προκειμένου να έχουνε καλή γειτονία όπως θέλουν κάποιοι στην Αθήνα που πάσχουν από το φοβικό σύνδρομο. Όλοι θέλουμε ηρεμία και ησυχία όχι όμως σε βάρος των κυριαρχικών δικαιωμάτων της χώρας μας.

Μόνο εάν καταλάβει η Άγκυρα ότι η Αθήνα είναι αποφασισμένη να αξιοποιήσει την αποτρεπτική της ισχύ θα καθίσει στο τραπέζι των διαπραγματεύσεων για την νομική επίλυση του προβλήματος της υφαλοκρηπίδας και της ΑΟΖ με όρους τέτοιους ώστε το Αιγαίο και η Ν.Α Μεσόγειος να είναι θάλασσες ειρήνης προόδου και ανάπτυξης για την Ελλάδα, για την Τουρκία και για την Κύπρο.

*Ο συγγραφέας του άρθρου είναι Πολιτικός Μηχανικός και έχει διατελέσει για πολλά χρόνια Δήμαρχος Καλύμνου – Ιμίων. Προέρχεται από τον χώρο του πατριωτικού ΠΑΣΟΚ και έχει αναπτύξει έντονη δραστηριότητα γύρω από τα Εθνικά Θέματα