Έρχεται το τέλος του ΝΑΤΟ; – Ο Χέγκσεθ βάζει «ταρίφα» στο ΝΑΤΟ και εκβιάζει τους Ευρωπαίους να βάλουν βαθύτερα το χέρι στην τσέπη για αμερικάνικα όπλα!

Ο Αμερικανός Υπουργός Άμυνας Πιτ Χέγκσεθ δεν μάσησε τα λόγια του απέναντι στους Ευρωπαίους συμμάχους, τους οποίους κατηγόρησε ευθέως ότι επί χρόνια επωφελούνται από την αμερικανική στρατιωτική ομπρέλα χωρίς να αναλαμβάνουν το μερίδιο που τους αναλογεί στο κόστος της συλλογικής άμυνας.

Έρχεται το τέλος του ΝΑΤΟ; – Ο Χέγκσεθ βάζει «ταρίφα» στο ΝΑΤΟ και εκβιάζει τους Ευρωπαίους να βάλουν βαθύτερα το χέρι στην τσέπη για αμερικάνικα όπλα!

Οι αναφορές σε «ισότιμη συμμαχία» και «κοινές αξίες» πέρασαν σε δεύτερη μοίρα κατά τη διάρκεια του διεθνούς φόρουμ «Διάλογος του Σάνγκρι-Λα» στη Σιγκαπούρη. Από το βήμα της διοργάνωσης, ο επικεφαλής του Πενταγώνου έστειλε ένα ξεκάθαρο μήνυμα προς τις ευρωπαϊκές πρωτεύουσες: η εποχή κατά την οποία η Ουάσινγκτον αναλάμβανε το μεγαλύτερο βάρος της δυτικής άμυνας χωρίς ουσιαστικές απαιτήσεις ανταλλαγμάτων φτάνει στο τέλος της.

Με ύφος που περισσότερο θύμιζε σκληρή διαπραγμάτευση παρά διπλωματική τοποθέτηση, ο Χέγκσεθ κατέστησε σαφές ότι η αμερικανική υπομονή εξαντλείται. Κατηγόρησε εμμέσως πολλές ευρωπαϊκές χώρες ότι για δεκαετίες επένδυαν ανεπαρκώς στις ένοπλες δυνάμεις τους, βασιζόμενες στην αμερικανική ισχύ για την ασφάλειά τους, ενώ τώρα καλούνται να αναλάβουν μεγαλύτερο μέρος της ευθύνης.

Το 5% ως νέος πήχης πίεσης

Στο επίκεντρο των αμερικανικών απαιτήσεων βρίσκεται η δραστική αύξηση των αμυντικών δαπανών. Η Ουάσινγκτον εμφανίζεται αποφασισμένη να πιέσει τους συμμάχους της προς τον φιλόδοξο στόχο του 5% του ΑΕΠ, έναν αριθμό που για πολλές ευρωπαϊκές οικονομίες θεωρείται εξαιρετικά δύσκολο να επιτευχθεί χωρίς σημαντικές δημοσιονομικές ανακατατάξεις.

Το μήνυμα που εξέπεμψε ο Αμερικανός Υπουργός ήταν πως η απροθυμία ορισμένων κρατών να κινηθούν προς αυτή την κατεύθυνση δεν μπορεί πλέον να θεωρείται αποδεκτή. Για την αμερικανική πλευρά, η συμμετοχή στη συλλογική άμυνα οφείλει να συνοδεύεται από αντίστοιχες οικονομικές δεσμεύσεις.

Ακόμη και το 2% δεν αρκεί πλέον

Ενδεικτική της νέας αμερικανικής γραμμής ήταν η απάντηση που έδωσε σε εκπρόσωπο της Νέας Ζηλανδίας. Όταν τέθηκε το ερώτημα αν η αύξηση των αμυντικών δαπανών από το 1% στο 2% του ΑΕΠ αποτελεί ικανοποιητική πρόοδο, ο Χέγκσεθ εμφανίστηκε ιδιαίτερα επικριτικός, αφήνοντας να εννοηθεί ότι ακόμη και το επίπεδο του 2% δεν ανταποκρίνεται πλέον στις απαιτήσεις της εποχής.

Η τοποθέτηση αυτή αποτυπώνει τη μετατόπιση της αμερικανικής στρατηγικής. Το όριο που κάποτε παρουσιαζόταν ως βασικός στόχος του ΝΑΤΟ σήμερα θεωρείται από αρκετούς κύκλους στην Ουάσινγκτον ανεπαρκές μπροστά στις αυξανόμενες γεωπολιτικές προκλήσεις. Το μήνυμα προς συμμάχους και εταίρους είναι σαφές: η αμερικανική προστασία δεν μπορεί να θεωρείται δεδομένη χωρίς σημαντικό οικονομικό αντίκρισμα.

Έρχεται το τέλος του ΝΑΤΟ; – Ο Χέγκσεθ βάζει «ταρίφα» στο ΝΑΤΟ και εκβιάζει τους Ευρωπαίους να βάλουν βαθύτερα το χέρι στην τσέπη για αμερικάνικα όπλα!

Οι «καλοί μαθητές» της Ασίας

Την ίδια στιγμή, ο επικεφαλής του Πενταγώνου επιφύλαξε θερμά λόγια για χώρες της Ασίας που έχουν αυξήσει θεαματικά τις αμυντικές τους επενδύσεις. Η Νότια Κορέα, η Ιαπωνία, η Αυστραλία και οι Φιλιππίνες παρουσιάστηκαν ως παραδείγματα κρατών που αντιμετωπίζουν τις περιφερειακές απειλές με ρεαλισμό και προχωρούν σε εκτεταμένα εξοπλιστικά προγράμματα.

Κατά την αμερικανική οπτική, οι συγκεκριμένες χώρες έχουν αντιληφθεί ότι ο ανταγωνισμός με την Κίνα και η αστάθεια στην περιοχή της Ασίας-Ειρηνικού απαιτούν άμεσες και δαπανηρές επενδύσεις στην άμυνα, χωρίς καθυστερήσεις και πολιτικές υπεκφυγές.

Το ευρωπαϊκό δίλημμα και η ελληνική εξαίρεση

Η σκληρή αμερικανική ρητορική αναζωπυρώνει τη συζήτηση για το κατά πόσο η Ευρώπη έχει επαναπαυθεί επί δεκαετίες στην αμερικανική στρατιωτική ισχύ. Πολλές ευρωπαϊκές κυβερνήσεις επικαλούνται δημοσιονομικούς περιορισμούς και κοινωνικές προτεραιότητες για να δικαιολογήσουν τις χαμηλότερες αμυντικές δαπάνες, ωστόσο οι πιέσεις από την άλλη πλευρά του Ατλαντικού γίνονται ολοένα εντονότερες.

Μέσα σε αυτό το περιβάλλον, η Ελλάδα συχνά προβάλλεται ως ιδιαίτερη περίπτωση, καθώς διατηρεί επί μακρόν υψηλά ποσοστά αμυντικών δαπανών σε σχέση με το ΑΕΠ της, εξαιτίας των ιδιαίτερων γεωπολιτικών συνθηκών που αντιμετωπίζει στην περιοχή της Ανατολικής Μεσογείου.

Το βέβαιο είναι ότι το ΝΑΤΟ εισέρχεται σε μια νέα φάση, όπου οι οικονομικές απαιτήσεις τίθενται πλέον με πολύ πιο ωμό και άμεσο τρόπο. Και καθώς οι Ηνωμένες Πολιτείες αυξάνουν την πίεση προς τους συμμάχους τους, οι ευρωπαϊκές πρωτεύουσες καλούνται να αποφασίσουν αν θα ακολουθήσουν τον δρόμο της ενίσχυσης των εξοπλισμών ή αν θα βρεθούν αντιμέτωπες με μια ολοένα πιο απαιτητική Ουάσινγκτον.