Εθνικό έγκλημα η εγκατάλειψη του λιγνίτη από την Κυβέρνηση, όταν μαζί με την υπόλοιπη Ευρώπη δεν ξέρουμε πως θα βγάλουμε τον χειμώνα – Αφού κατέστρεψαν με δυναμίτη όλες τις βασικές υποδομές εξόρυξης τώρα δίνουν το δίκτυο υδροδότησης στην Αmazon για να κάνει data center για ΑΙ – Εν τω μεταξύ εξακολουθούμε να αγοράζουμε φυσικό αέριο από τον TurkStream πληρώνοντας τέλη διέλευσης στον Ερντογάν ο οποίος θα μας κόψει την τροφοδοσία σε καιρό πολέμου

Του Αλκιβιάδη Χανιώτη*

Σε Εθνικό έγκλημα εξελίσσεται η εγκατάλειψη του λιγνίτη από την Κυβέρνηση , ως βασικό Εθνικό εφόδιο της χώρας για την κάλυψη των βασικών αναγκών της σε ενέργεια, σε μια στιγμή όπου και η Ελλάδα και η υπόλοιπη Ευρώπη δεν ξέρουμε πως θα βάλουμε τον χειμώνα που έχουμε μπροστά μας

Υπενθυμίζουμε ότι, με ένα πρωτοφανές μίσος οι αρμόδιοι κυβερνητικοί αξιωματούχοι κατέστρεψαν τους καδοφόρους εκσκαφείς της ΔΕΗ , οι οποίοι έβγαζαν τον λιγνίτη από τα έγκατα της γης, χρησιμοποιώντας τόνους δυναμίτιδας λες και έκαναν σαμποτάζ σε υποδομές τη Τουρκίας!

Δύο μήνες μετά ανακοινώθηκε και η παράδοση του δικτύου υδροδότησης  των εγκαταστάσεων της ΔΕΗ στην  εταιρεία Amazon , με την υπόσχεση ότι η τελευταία θα δημιουργήσει εκεί Data Center για ΑΙ.

Έτσι η χώρα μας αντιμετωπίζει από ενεργειακής πλευράς έναν από τους δυσκολότερους χειμώνες των τελευταίων δεκαετιών, ενώ την ίδια στιγμή υποχρεωνόμαστε να καλύπτουμε ένα σημαντικό μέρος των αναγκών μας εισάγοντας φυσικό αέριο από το Αζερμπαϊτζάν, που φτάνει στην Ελλάδα μέσω του αγωγού Turk Stream . Εννοείται ότι ο αγωγός περνάει από την Τουρκία και σε περίπτωση πολέμου είναι βέβαιον ότι η Τουρκική ηγεσία θα μας κόψει την τροφοδοσία. Επί του παρόντος πάντως, για να μην ξεχνιόμαστε, πληρώνουμε τον Ερντογάν για τα τέλη διέλευσης και ο Τούρκος Πρόεδρος το… ευχαριστιέται δεόντως!

Υπό αυτές τις συνθήκες δικαιούται ο κάθε Πατριώτης Έλληνας πολίτης να αναρωτηθεί, ακόμη κι αν η Κυβέρνηση θέλει να εγκαταλείψει τον λιγνίτη, γιατί καταστρέφει τις υποδομές εξόρυξης και παραγωγής του και ενταφιάζει κάθε προοπτική επιστροφής στο συγκεκριμένο ορυκτό , το οποίο τροφοδότησε την ανάπτυξη της χώρας μας σχεδόν για έναν αιώνα και στο κάτω-κάτω αποτελεί Εθνική μας περιουσία;

Τι τους πείραζε να κρατήσουν τον λιγνίτη για “Εθνική εφεδρεία”, για Εθνικό απόθεμα, ώστε σε περίπτωση οξύτατης κρίσης , που περιλαμβάνει και την πιθανότητα πολέμου, να μπορέσουμε να τον χρησιμοποιήσουμε;

Είναι ή δεν είναι λοιπόν Εθνικό έγκλημα αυτό που έγινε;

Τα σκοτεινά παιχνίδια στη Δυτική Μακεδονία

Αλλά ας πάρουμε τα πράγματα με τη σειρά τους:

Μια σημαντική ανατροπή στη συζήτηση για το ενεργειακό μέλλον της χώρας φέρνει στο προσκήνιο ξανά την «Πτολεμαΐδα 5» και τον ρόλο του λιγνίτη.

Η νεότερη λιγνιτική μονάδα της ΔΕΗ βρίσκεται πλέον στο επίκεντρο μιας έντονης συζήτησης για το κατά πόσο το ελληνικό ηλεκτρικό σύστημα μπορεί να διαθέτει επαρκή ισχύ σε περιόδους αυξημένης ζήτησης, ιδιαίτερα όταν οι διεθνείς αγορές ενέργειας παρουσιάζουν μεγάλη μεταβλητότητα.

Η ΡΑΑΕΥ αποδέχθηκε το αίτημα του ΑΔΜΗΕ για παράταση της διαθεσιμότητας της μονάδας ως εφεδρείας έως τα τέλη Μαρτίου 2027. Την ίδια στιγμή, όμως, η ΔΕΗ επισημαίνει ότι η λιγνιτική λειτουργία έχει προγραμματιστεί να ολοκληρωθεί έως το τέλος του 2026, καθώς προχωρούν οι εργασίες για τη μετατροπή της μονάδας σε μονάδα φυσικού αερίου.

Η «ΠΤΟΛΕΜΑΪΔΑ 5» ΞΑΝΑ ΣΤΟ ΕΠΙΚΕΝΤΡΟ

Η εξέλιξη αυτή φέρνει ξανά στο προσκήνιο ένα ερώτημα που μέχρι πρόσφατα έμοιαζε να έχει κλείσει: πόσο γρήγορα μπορεί η Ελλάδα να απομακρυνθεί από τον λιγνίτη χωρίς να δημιουργήσει κενά στην ενεργειακή επάρκεια;

Η συζήτηση γίνεται ακόμη πιο έντονη καθώς η χώρα καλείται να αντιμετωπίσει ένα περιβάλλον γεωπολιτικής αβεβαιότητας, μεταβολών στις τιμές του φυσικού αερίου και αυξημένων απαιτήσεων για επάρκεια ηλεκτρικής ισχύος.

Η «Πτολεμαΐδα 5», με ισχύ περίπου 660 MW, αποτελεί έτσι ένα από τα βασικά σημεία αναφοράς στη συζήτηση για τις εφεδρείες του συστήματος.

ΑΔΜΗΕ ΚΑΙ ΡΑΑΕΥ ΔΙΝΟΥΝ ΝΕΑ ΔΙΑΣΤΑΣΗ

Η παρέμβαση του ΑΔΜΗΕ και η απόφαση της ΡΑΑΕΥ δείχνουν ότι η ενεργειακή επάρκεια εξακολουθεί να αποτελεί κρίσιμο ζήτημα για τον σχεδιασμό του ηλεκτρικού συστήματος.

Η «Καθημερινή» επισημαίνει ότι γύρω από το μέλλον της μονάδας έχει διαμορφωθεί διάσταση απόψεων μεταξύ των εμπλεκόμενων φορέων, σε μια περίοδο κατά την οποία η ενεργειακή ασφάλεια βρίσκεται ξανά ψηλά στην ευρωπαϊκή ατζέντα.

Το ερώτημα πλέον δεν είναι μόνο πότε θα κλείσει η λιγνιτική μονάδα, αλλά και τι ρόλο θα πρέπει να έχει ως εφεδρεία μέχρι να ολοκληρωθούν οι επόμενες ενεργειακές υποδομές.

Η ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΣΥΓΚΡΟΥΣΗ ΦΟΥΝΤΩΝΕΙ

Η εξέλιξη έχει προκαλέσει και πολιτικές αντιδράσεις.

Το ΠΑΣΟΚ έχει ασκήσει έντονη κριτική στην κυβερνητική ενεργειακή πολιτική, υποστηρίζοντας ότι η παράταση λειτουργίας της Πτολεμαΐδας 5 επιβεβαιώνει τις προηγούμενες προειδοποιήσεις του για τους κινδύνους από την πρόωρη απόσυρση της μονάδας. Πρόκειται για πολιτική θέση του κόμματος και όχι για ανεξάρτητο συμπέρασμα.

Από την άλλη, ο σχεδιασμός της ΔΕΗ παραμένει προσανατολισμένος στη μετάβαση της μονάδας στο φυσικό αέριο, με τις σχετικές εργασίες να έχουν ήδη ξεκινήσει.

ΤΟ ΜΕΓΑΛΟ ΕΡΩΤΗΜΑ ΓΙΑ ΤΟΝ ΧΕΙΜΩΝΑ

Και εδώ βρίσκεται η ουσία της υπόθεσης.

Σε περίπτωση ακραίου ψύχους, χαμηλής παραγωγής από ανανεώσιμες πηγές και αυξημένης ζήτησης, κάθε διαθέσιμη μονάδα παραγωγής μπορεί να αποκτήσει μεγαλύτερη σημασία για τη σταθερότητα του συστήματος.

Η διατήρηση της Πτολεμαΐδας 5 ως εφεδρείας μέχρι την άνοιξη του 2027, όπως προβλέπει η απόφαση της ΡΑΑΕΥ, δείχνει ότι οι αρμόδιοι φορείς θέλουν να υπάρχει ένα πρόσθετο περιθώριο ασφαλείας.

Την ίδια στιγμή, η μετάβαση προς το φυσικό αέριο παραμένει μέρος του ευρύτερου ενεργειακού σχεδιασμού.

ΑΠΟ ΤΗΝ «ΑΠΟΛΙΓΝΙΤΟΠΟΙΗΣΗ» ΣΤΗΝ ΕΦΕΔΡΕΙΑ

Η εικόνα που διαμορφώνεται είναι σαφώς πιο σύνθετη από ένα απλό δίλημμα «λιγνίτης ή φυσικό αέριο».

Η Ελλάδα επιχειρεί να αυξήσει τις ανανεώσιμες πηγές, να ενισχύσει τις διασυνδέσεις και παράλληλα να διατηρήσει επαρκή ισχύ για τις δύσκολες ώρες του συστήματος.

Μέσα σε αυτή τη μεταβατική περίοδο, η «Πτολεμαΐδα 5» αποκτά έναν διαφορετικό ρόλο: από σύμβολο της απολιγνιτοποίησης μετατρέπεται προσωρινά σε πιθανό εργαλείο ενεργειακής εφεδρείας.

Και αυτό από μόνο του αποκαλύπτει πόσο δύσκολη είναι η ενεργειακή μετάβαση όταν η θεωρία συναντά τις πραγματικές ανάγκες του ηλεκτρικού συστήματος.

Το μεγάλο στοίχημα πλέον είναι αν η Ελλάδα θα καταφέρει να ολοκληρώσει τη μετάβαση χωρίς να βρεθεί αντιμέτωπη με ελλείψεις, υψηλό κόστος ή εξάρτηση από εισαγόμενα καύσιμα όταν οι διεθνείς συνθήκες γίνονται δυσμενείς.

Μέλος της Συντακτικής Ομάδος του europost.gr