Ευρωπαϊκή Εισαγγελία: Έρευνα ξεκινάει η Κοβέσι για τις λαμογιές στην Ελλάδα με τα Ευρωπαϊκά Προγράμματα Κατάρτισης, που χρηματοδοτούνται κυρίως από τις Βρυξέλλες – «Στα μανταλάκια» μας έχουν κρεμάσει και πάλι οι Ευρωπαίοι με το σκάνδαλο της ΓΣΕΕ

Η Ευρωπαία εισαγγελέας ξεκινά έρευνα σε βάθος για τον τρόπο κατανομής ευρωπαϊκών κονδυλίων προς τη ΓΣΕΕ, εστιάζοντας σε προγράμματα συνεχιζόμενης κατάρτισης που συγχρηματοδοτούνται από το Ευρωπαϊκό Κοινωνικό Ταμείο (ΕΚΤ).

Ευρωπαϊκή Εισαγγελία: Έρευνα ξεκινάει η Κοβέσι για τις λαμογιές στην Ελλάδα με τα Ευρωπαϊκά Προγράμματα Κατάρτισης, που χρηματοδοτούνται κυρίως από τις Βρυξέλλες – «Στα μανταλάκια» μας έχουν κρεμάσει και πάλι οι Ευρωπαίοι με το σκάνδαλο της ΓΣΕΕ

Το ενδιαφέρον της υπόθεσης αυτής πυροδοτήθηκε από τη δέσμευση των τραπεζικών λογαριασμών του προέδρου της ΓΣΕΕ και των σχετιζόμενων εταιρειών, οι οποίες, σύμφωνα με το πόρισμα της Αρχής για το ξέπλυμα βρόμικου χρήματος, είχαν οικονομικές σχέσεις με την τριτοβάθμια συνδικαλιστική οργάνωση και τους φορείς της.

Η υπόθεση φαίνεται να αποτελεί μόνο την κορυφή του παγόβουνου, καθώς η κατανομή των ευρωπαϊκών πόρων προς τη ΓΣΕΕ σχετίζεται άμεσα με πολιτικές επιλογές και ιδιαίτερα με την αλλαγή που εισήγαγε η κυβέρνηση στη διαδικασία των διαγωνισμών για την απορρόφηση των ευρωπαϊκών κονδυλίων. Τα προγράμματα αυτά, με τη μορφή vouchers, κατέληγαν στους τελικούς δικαιούχους, δηλαδή τους ανέργους, μέσω διαφόρων παρόχων. Η αλλαγή αυτή είχε προκαλέσει ενστάσεις ακόμη και από την αρμόδια Γενική Διεύθυνση της Ε.Ε., παρά την τελική έγκριση που δόθηκε.

Στο παρελθόν, οι διαγωνισμοί για τα προγράμματα κατάρτισης προκηρύσσονταν από τα υπουργεία, κυρίως το Υπουργείο Εργασίας. Το σύστημα εκείνο είχε χαρακτηριστεί προβληματικό, καθώς οι όροι των διαγωνισμών διαμορφώνονταν συχνά από τους ίδιους τους συμμετέχοντες φορείς, με οικονομικά ανταλλάγματα. Η δεκαετία του ’90 είχε σημαδευτεί από φήμες για «ταρίφες» προς υπουργούς και γενικούς γραμματείς για την εξασφάλιση συμβάσεων.

Η αλλαγή του τοπίου ήρθε κατά τη διακυβέρνηση ΣΥΡΙΖΑ, όταν, σε συνθήκες υψηλής ανεργίας, δόθηκε έμφαση στα κοινωφελή προγράμματα εργασίας. Το 2019, η κυβέρνηση της Ν.Δ. κλήθηκε να διαχειριστεί μεγάλο απόθεμα αναπορρόφητων κονδυλίων για κατάρτιση και τροποποίησε τη διαδικασία των διαγωνισμών.

Ευρωπαϊκή Εισαγγελία: Έρευνα ξεκινάει η Κοβέσι για τις λαμογιές στην Ελλάδα με τα Ευρωπαϊκά Προγράμματα Κατάρτισης, που χρηματοδοτούνται κυρίως από τις Βρυξέλλες – «Στα μανταλάκια» μας έχουν κρεμάσει και πάλι οι Ευρωπαίοι με το σκάνδαλο της ΓΣΕΕ

Οι λόγοι ήταν πολλαπλοί: αδυναμία των διαχειριστικών αρχών των υπουργείων να διεκπεραιώσουν σωστά τους διαγωνισμούς, αποφυγή άμεσης πολιτικής ευθύνης από τους υπουργούς, αλλά και στρατηγική επιλογή για τη δημιουργία συμμαχιών με κοινωνικούς και επαγγελματικούς φορείς. Το αποτέλεσμα ήταν η ανάθεση της υλοποίησης των προγραμμάτων σε 15 ενδιάμεσους φορείς, όπως τα επιμελητήρια (ΤΕΕ, Οικονομικό, Βιομηχανικό, Επαγγελματικό), τα ινστιτούτα των κοινωνικών εταίρων, ο Σύνδεσμος Επιχειρήσεων Πληροφορικής (ΣΕΠΕ) και ακόμη και η Εκκλησία της Ελλάδος μέσω της «Αποστολής».

Το συνολικό πακέτο κατάρτισης ανέργων από το ΕΣΠΑ 2014-2021 ξεπερνούσε τα 300 εκατ. ευρώ. Το σχήμα με τους πολλούς ενδιάμεσους φορείς ήταν πολύπλοκο, ενώ οι ενστάσεις από την τότε ειδική γραμματέα του ΕΚΤ, Νίκη Δανδόλου, και την Υπηρεσία Κρατικών Ενισχύσεων υπήρξαν σημαντικές. Το ίδιο μοντέλο, με μικρές τροποποιήσεις, εφαρμόστηκε και στην επόμενη προγραμματική περίοδο ΕΣΠΑ 2021-2024.

Ωστόσο, σοβαρές αντιρρήσεις εκφράστηκαν και το 2024 από τη γενική διευθύντρια της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, Μπάρμπαρα Κάουφμαν, η οποία έθεσε θέμα μη χρηστής δημοσιονομικής διαχείρισης, επισημαίνοντας ότι η απευθείας χρηματοδότηση εκπαιδεύσεων θα μπορούσε να μειώσει το κόστος. Ορισμένα προγράμματα κρίθηκαν μη επιλέξιμα και απεντάχθηκαν, ενώ άλλα μεταφέρθηκαν στο νέο ΕΣΠΑ 2021-2027.

Στην ελληνική πλευρά, οι υπουργοί Οικονομικών και Εργασίας υπογράμμισαν ότι η επιλογή των φορέων έγινε μέσω ανοικτών προσκλήσεων και σύμφωνα με τους κανόνες των κρατικών ενισχύσεων, ενώ τα προγράμματα εντάχθηκαν στο ΕΣΠΑ 2021-2027 με πλήρη συμμόρφωση στο εθνικό και ενωσιακό δίκαιο. Παρά ταύτα, μέχρι σήμερα, δεν έχει υλοποιηθεί ούτε ένα από τα έργα που εντάχθηκαν στο Πρόγραμμα Δημοσίων Επενδύσεων (ΠΔΕ).

Οι υπουργοί τόνισαν επίσης ότι η συμμετοχή κοινωνικών εταίρων στην επαγγελματική κατάρτιση αποτελεί πάγια πολιτική της Ε.Ε., ενώ η συνέχιση της χρηματοδότησης κρίθηκε αναγκαία για την αποφυγή νομικών διεκδικήσεων από αναδόχους κατάρτισης.