Ευρωπαϊκή Ένωση: Δεν θέλουν με τίποτα να τελειώσει ο πόλεμος στην Ουκρανία!- Μετά τη ρήξη με το Βέλγιο, οι Ευρωπαίοι ψάχνουν «σχέδιο- γέφυρα» για την ενίσχυση του Ζελένσκι

Σε μια κρίσιμη στιγμή για το Κίεβο, η συζήτηση γύρω από το δάνειο επανορθώσεων συμπίπτει με το ταχύτατα εξελισσόμενο σκάνδαλο διαφθοράς, που οδήγησε στην παραίτηση του Αντρίι Γερμάκ, κορυφαίου συνεργάτη του προέδρου Ζελένσκι.

Ευρωπαϊκή Ένωση: Δεν θέλουν με τίποτα να τελειώσει ο πόλεμος στην Ουκρανία!- Μετά τη ρήξη με το Βέλγιο, οι Ευρωπαίοι ψάχνουν «σχέδιο- γέφυρα» για την ενίσχυση του Ζελένσκι

Παράλληλα, οι ηγέτες της Ευρωπαϊκής Ένωσης αρχίζουν να εξετάζουν σοβαρά μια έκτακτη χρηματοδοτική λύση για να διασφαλιστεί η βιωσιμότητα της ουκρανικής οικονομίας, μετά την απόφαση του Βελγίου να αυξήσει σημαντικά τις απαιτήσεις του για την έγκριση του δανείου.

Η ενδεχόμενη λύση περιλαμβάνει τη δυνατότητα η ΕΕ να αντλήσει κεφάλαια από τις αγορές και να τα χορηγήσει στην Ουκρανία ως μη επιστρεπτέα επιχορήγηση, καλύπτοντας άμεσα τόσο τις οικονομικές όσο και τις στρατιωτικές ανάγκες της χώρας για το 2026. Παράλληλα, θα δώσει χρόνο στους Ευρωπαίους ηγέτες να διαχειριστούν το αδιέξοδο γύρω από το δάνειο επανορθώσεων, που προέβλεπε τη χρήση παγωμένων ρωσικών περιουσιακών στοιχείων μέσω της Κεντρικής Τράπεζας της Ρωσίας.

Το μεγαλύτερο μέρος των περιουσιακών στοιχείων, περίπου 185 δισεκατομμύρια ευρώ, βρίσκεται στο Euroclear στις Βρυξέλλες, καθιστώντας το Βέλγιο καθοριστικό παίκτη στις διαπραγματεύσεις. Αρχικά, η ΕΕ είχε προγραμματίσει να κατευνάσει τις βελγικές ανησυχίες και να εγκρίνει το σχέδιο στη σύνοδο της 18ης Δεκεμβρίου. Ωστόσο, ο Βέλγος πρωθυπουργός Μπαρτ ντε Βέβερ προκάλεσε νέα ανατροπή, χαρακτηρίζοντας το δάνειο «θεμελιωδώς λανθασμένο» και επικίνδυνο τόσο νομικά όσο και οικονομικά.

Στην επιστολή του προς την πρόεδρο της Κομισιόν, Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν, ο ντε Βέβερ υπογραμμίζει ότι το Βέλγιο δεν πρόκειται να αναλάβει μόνο του τους κινδύνους και ζητά νομικά δεσμευτικές, άνευ όρων εγγυήσεις για την πλήρη κάλυψη των 185 δισεκατομμυρίων ευρώ, καθώς και κάθε πιθανής συνέπειας, από δικαστικά έξοδα μέχρι απώλεια επενδυτικών ευκαιριών και οικονομικό αντίκτυπο στην πιστοληπτική ικανότητα της Κεντρικής Τράπεζας της Ρωσίας. Επιπλέον, απαιτεί προστασία για τα περιουσιακά στοιχεία του Euroclear σε χώρες με φιλορωσική πολιτική, προειδοποιώντας ότι οι κίνδυνοι είναι πραγματικοί και όχι θεωρητικοί.

Η αυστηρή στάση του Βέλγου πρωθυπουργού καθιστά εξαιρετικά δύσκολη την έγκριση του δανείου στη σύνοδο του Δεκεμβρίου, καθώς οι υπόλοιποι ηγέτες είναι απίθανο να προσφέρουν εγγυήσεις δισεκατομμυρίων ευρώ βασισμένες σε υποθετικούς υπολογισμούς. Σε αρκετές χώρες, μάλιστα, η έγκριση μιας τέτοιας περίπλοκης δομής θα απαιτούσε και την επικύρωση από τα εθνικά κοινοβούλια.

Η πίεση για λύση αυξάνεται, καθώς η Ουκρανία αναμένει νέα χρηματοδοτική ένεση το δεύτερο τρίμηνο του 2026, ενώ το Διεθνές Νομισματικό Ταμείο έχει δεσμευτεί να προσφέρει 8,1 δισεκατομμύρια δολάρια, υπό τον όρο ότι οι Ευρωπαίοι θα εξασφαλίσουν σαφείς δεσμεύσεις για τη μακροοικονομική σταθερότητα του Κιέβου.

Ευρωπαϊκή Ένωση: Δεν θέλουν με τίποτα να τελειώσει ο πόλεμος στην Ουκρανία!- Μετά τη ρήξη με το Βέλγιο, οι Ευρωπαίοι ψάχνουν «σχέδιο- γέφυρα» για την ενίσχυση του Ζελένσκι

Σε αυτό το πλαίσιο, η πιθανότητα μιας ενδιάμεσης λύσης-γέφυρας μεγαλώνει. Η χρηματοδότηση αυτή θα μπορούσε να βασιστεί είτε σε εθνικές εγγυήσεις είτε στον προϋπολογισμό της ΕΕ, με την προϋπόθεση όμως τροποποίησης των κανόνων που σήμερα απαγορεύουν δανεισμό προς χώρες εκτός Ένωσης — κάτι που απαιτεί ομοφωνία, με την Ουγγαρία να παραμένει κάθετα αντίθετη.

Η επιστολή του ντε Βέβερ ξεφεύγει από τα οικονομικά και νομικά πλαίσια και αγγίζει καθαρά πολιτικά ζητήματα. Ο Βέλγος πρωθυπουργός προειδοποιεί ότι η προώθηση του δανείου αυτή τη στιγμή θα μπορούσε να υπονομεύσει τις προσπάθειες των ΗΠΑ για ειρηνευτική συμφωνία και επισημαίνει ότι τα ρωσικά κρατικά περιουσιακά στοιχεία δεν μπορούν να χρησιμοποιηθούν για πολλαπλούς σκοπούς ταυτόχρονα.

Αν η Ρωσία ανακτηθεί νομικά ως «μη ηττημένη πλευρά», η χρηματοδότηση θα καταρρεύσει και οι Ευρωπαίοι φορολογούμενοι θα κληθούν να πληρώσουν το κόστος. Αντίθετα, άλλοι ηγέτες, όπως ο Γερμανός καγκελάριος Φρίντριχ Μερτς, βλέπουν τα ρωσικά περιουσιακά στοιχεία ως ισχυρό διαπραγματευτικό χαρτί της ΕΕ και ζητούν γρήγορη συμφωνία στη σύνοδο του Δεκεμβρίου.

Η Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν πλαισιώνει την πρόταση με ηθικό επιχείρημα, επισημαίνοντας ότι η Ρωσία πρέπει να πληρώσει για τις ζημιές του πολέμου και ότι κανένα σενάριο δεν είναι αποδεκτό στο οποίο οι Ευρωπαίοι φορολογούμενοι θα επωμιστούν μόνοι τους το κόστος.

Η Ευρωπαϊκή Ένωση, μάλιστα, καλείται να διαχειριστεί εσωτερικές διαφωνίες σε μια περίοδο που αιφνιδιάστηκε από ένα μυστικό ειρηνευτικό σχέδιο 28 σημείων ΗΠΑ-Ρωσίας και προσπαθεί να διατηρήσει την ενότητά της. Ταυτόχρονα, η ρωσική πλευρά προειδοποιεί για πακέτο αντιμέτρων σε περίπτωση κατάσχεσης των παγωμένων περιουσιακών στοιχείων.

Σε αυτή την ευαίσθητη συγκυρία, οι Ευρωπαίοι αξιωματούχοι επισημαίνουν ότι η στήριξη προς την Ουκρανία δεν μπορεί να συνδεθεί με εσωτερικά σκάνδαλα ή πολιτικές αντιπαραθέσεις. Η Κομισιόν, διατηρώντας ψύχραιμη στάση, δηλώνει ότι εξετάζει όλα τα ζητήματα με προσοχή, ώστε κάθε προτεινόμενη λύση να είναι ασφαλής και βιώσιμη για όλα τα εμπλεκόμενα μέρη.