Hürriyet: «Οι ΗΠΑ στήνουν αεροπορική βάση στην Κύπρο.» -Η σιωπή Ελλάδας και Κύπρου και ο φόβος του πολέμου

Οι πρόσφατες αποκαλύψεις της τουρκικής εφημερίδας Hürriyet για την πρόθεση των Ηνωμένων Πολιτειών να εγκαταστήσουν αεροσκάφη ανεφοδιασμού στις βρετανικές στρατιωτικές βάσεις στην Κύπρο έρχονται να επιβεβαιώσουν αυτό που πολλοί στην Αθήνα και τη Λευκωσία απεύχονταν: την έμμεση αλλά καθοριστική εμπλοκή Ελλάδας και Κύπρου σε γεωπολιτικούς σχεδιασμούς που ξεπερνούν κατά πολύ τα όρια της περιοχής.

Hürriyet: «Οι ΗΠΑ στήνουν αεροπορική βάση στην Κύπρο.» -Η σιωπή Ελλάδας και Κύπρου και ο φόβος του πολέμου

Σύμφωνα με το ρεπορτάζ, οι ΗΠΑ ετοιμάζονται να χρησιμοποιήσουν τη βάση του Αγγροτούρ ως κεντρικό κόμβο ανεφοδιασμού στο ενδεχόμενο κλιμάκωσης με το Ιράν, επικαλούμενες την ανάγκη προστασίας του Ισραήλ. Ωστόσο, γίνεται ολοένα και πιο σαφές ότι οι υποδομές αυτές δεν αξιοποιούνται για την αποτροπή συγκρούσεων, αλλά για την υποστήριξη επιθετικών επιχειρήσεων μεγάλης εμβέλειας.

Το Ιράν, διαβλέποντας πιθανή απειλή, έχει ήδη διαμηνύσει ότι θα αντιμετωπίσει οποιαδήποτε επίθεση από τρίτο έδαφος ως αιτία πολέμου — με ρητές αναφορές και προς την Κύπρο. Πρόκειται για μια σαφή προειδοποίηση που φέρνει την ευρύτερη περιοχή σε κατάσταση «στοχοποίησης», με άγνωστες συνέπειες για τους λαούς της.

Την ώρα που Ουάσινγκτον και Τελ Αβίβ εντείνουν τις κινήσεις τους στην Ανατολική Μεσόγειο, η Αθήνα και η Λευκωσία επιλέγουν τη σιωπή ή περιορίζονται σε αμήχανες δηλώσεις καθησυχασμού. Η ελληνική κυβέρνηση, ειδικότερα, φέρεται να έχει ήδη δρομολογήσει τη μεταφορά αντιαεροπορικών συστημάτων Patriot προς τη Σούδα, ενισχύοντας την άμυνα της εκεί αμερικανικής βάσης, εις βάρος –πιθανώς– άλλων κρίσιμων γεωγραφικών περιοχών της χώρας.

Η επιλογή αυτή γεννά εύλογα ερωτήματα: σε ποιο βαθμό είναι συμβατή με τα εθνικά συμφέροντα; Και με ποι δημοκρατική νομιμοποίηση λαμβάνονται αποφάσεις που μπορούν να εμπλέξουν τη χώρα σε συγκρούσεις εκτός συνόρων, χωρίς προηγούμενη συζήτηση στη Βουλή ή ενημέρωση της κοινής γνώμης;

Hürriyet: «Οι ΗΠΑ στήνουν αεροπορική βάση στην Κύπρο.» -Η σιωπή Ελλάδας και Κύπρου και ο φόβος του πολέμου

Η βάση της Σούδας, ίσως το σημαντικότερο στρατηγικό ορμητήριο των ΗΠΑ και του ΝΑΤΟ στη ΝΑ Μεσόγειο, δεν είναι πλέον απλώς μια «φιλοξενούμενη» εγκατάσταση. Με τη σταδιακή ενσωμάτωσή της σε πολεμικά σχέδια τρίτων, μετατρέπεται σε κρίσιμο κρίκο μιας επιθετικής αλυσίδας. Καθίσταται, έτσι, και πιθανός στόχος σε περίπτωση ανάφλεξης, ιδίως όταν αντίπαλες δυνάμεις (όπως το Ιράν) δηλώνουν πρόθυμες να απαντήσουν χωρίς διακρίσεις στην προέλευση των επιθέσεων.

Η εικόνα της Ελλάδας ως «πυλώνα σταθερότητας» μοιάζει πλέον όλο και πιο ετεροπροσδιοριζόμενη – μια προβολή που επαναλαμβάνεται από κυβερνητικά χείλη, αλλά δεν συνοδεύεται από ανάλογες πράξεις αυτονομίας ή πρωτοβουλίας.

Σε αυτό το γεωπολιτικό σκηνικό, η απουσία ουσιαστικής δημόσιας συζήτησης για την εξωτερική πολιτική και την αμυντική στρατηγική της χώρας προκαλεί ανησυχία. Οι πρόσφατες δηλώσεις του Πρωθυπουργού Κυριάκου Μητσοτάκη, που χαρακτήρισε ως «ανυπόστατα» τα σενάρια επίθεσης στη Σούδα, δεν φαίνεται να απαντούν στην ουσία: δηλαδή, στο αν και κατά πόσο η Ελλάδα έχει αποδεχθεί να λειτουργεί ως προβολή ισχύος για λογαριασμό άλλων, αναλαμβάνοντας τους αντίστοιχους κινδύνους.

Το ίδιο ισχύει και για τις επιφυλακτικές –αν όχι ελλιπείς– διευκρινίσεις του Υπουργείου Άμυνας, που δεν διαψεύδουν ρητά τη μετακίνηση στρατηγικών όπλων. Η εθνική άμυνα και η γεωπολιτική σταθερότητα δεν μπορούν να βασίζονται σε σκιώδεις συμφωνίες ή τετελεσμένα γεγονότα.