Η σπάνια και βαθιά φιλία του τέως βασιλιά της Ελλάδας Κωνσταντίνου με τον Σάχη του Ιράν: Από τα λαμπερά αυτοκρατορικά γκαλά της Τεχεράνης και το θρυλικό «πάρτι των 2.500 ετών» μέχρι τα πικρά χρόνια της εξορίας και το τελευταίο αντίο που ένωσε ξανά δύο βασιλικές οικογένειες

Η ιστορία των βασιλικών οίκων στην Ευρώπη και τη Μέση Ανατολή είναι συχνά γεμάτη συμμαχίες που βασίζονται κυρίως σε διπλωματικά συμφέροντα. Ωστόσο, η σχέση που αναπτύχθηκε ανάμεσα στον τέως βασιλιά της Ελλάδας Κωνσταντίνος Β΄ της Ελλάδας και τον τελευταίο Σάχη του Ιράν Mohammad Reza Pahlavi ξεπέρασε κατά πολύ τα όρια της πολιτικής ή του βασιλικού πρωτοκόλλου.

Οι δύο άνδρες ανέπτυξαν μια πραγματική προσωπική φιλία, η οποία γεννήθηκε την περίοδο που και οι δύο βρίσκονταν στο απόγειο της εξουσίας τους και δοκιμάστηκε αργότερα, όταν οι πολιτικές ανατροπές τους οδήγησαν μακριά από τις χώρες τους.

Η αρχή μιας ξεχωριστής σχέσης

Η στενή επαφή των δύο ηγετών ξεκίνησε τον Οκτώβριο του 1966, όταν ο νεαρός τότε Έλληνας μονάρχης μαζί με τη σύζυγό του Anne-Marie of Denmark επισκέφθηκαν την Tehran.

Το βασιλικό ζεύγος της Ελλάδας έγινε δεκτό με εξαιρετικές τιμές από τον Σάχη και την αυτοκράτειρα Farah Pahlavi, σε μια επίσκεψη που σηματοδότησε την αρχή μιας στενής προσωπικής σχέσης ανάμεσα στις δύο οικογένειες.

Οι δύο ηγέτες φάνηκε να μοιράζονται κοινές αντιλήψεις για τον ρόλο των χωρών τους στη διεθνή σκηνή, κάτι που ενίσχυσε ακόμη περισσότερο τη μεταξύ τους εμπιστοσύνη.

Οι μυθικοί εορτασμοί της Περσικής Αυτοκρατορίας

Η φιλία αυτή επιβεβαιώθηκε με εντυπωσιακό τρόπο το 1971, όταν ο Σάχης διοργάνωσε τις περίφημες εκδηλώσεις για τα 2.500 χρόνια της Περσικής Αυτοκρατορίας.

Στους λαμπερούς αυτούς εορτασμούς παρευρέθηκαν δεκάδες μονάρχες και προσωπικότητες από όλο τον κόσμο, ανάμεσά τους ο αυτοκράτορας Haile Selassie, ο πρίγκιπας Rainier III, Prince of Monaco με τη σύζυγό του Grace Kelly, αλλά και ο τότε πρίγκιπας της Βρετανίας Charles III.

Ο Κωνσταντίνος, η Άννα-Μαρία και ο Prince Michael of Greece and Denmark βρέθηκαν ανάμεσα στους υψηλούς προσκεκλημένους, σε μια εποχή που χαρακτηριζόταν από βασιλική λάμψη και πολιτική ισχύ — λίγο πριν οι εξελίξεις αλλάξουν δραματικά την πορεία της ιστορίας.

Η δοκιμασία της εξορίας

Η πραγματική δύναμη αυτής της φιλίας φάνηκε το 1979, όταν η Ιρανική Επανάσταση ανέτρεψε το καθεστώς του Σάχη και ανάγκασε την αυτοκρατορική οικογένεια να εγκαταλείψει το Ιράν.

Την περίοδο εκείνη πολλές δυτικές κυβερνήσεις απέφυγαν να συνδεθούν με τον έκπτωτο ηγέτη. Ωστόσο, ο Κωνσταντίνος παρέμεινε σταθερός υποστηρικτής του φίλου του.

Ο Σάχης τελικά πέθανε το 1980 στο Cairo, μακριά από την πατρίδα του.

Στην κηδεία του παρευρέθηκαν ελάχιστοι διεθνείς ηγέτες, ανάμεσά τους ο Κωνσταντίνος και η Άννα-Μαρία, καθώς και προσωπικότητες όπως ο πρώην πρόεδρος των ΗΠΑ Richard Nixon και ο πρόεδρος της Αιγύπτου Anwar Sadat.

Η παρουσία του Έλληνα βασιλιά θεωρήθηκε τότε μια ισχυρή ένδειξη της προσωπικής σχέσης που τους ένωνε.

Οι δεσμοί που κράτησαν δεκαετίες

Μετά τον θάνατο του Σάχη, οι δεσμοί ανάμεσα στις οικογένειες δεν χάθηκαν. Η Farah Pahlavi παρέμεινε στενά συνδεδεμένη με την οικογένεια του Κωνσταντίνου.

Οι δύο οικογένειες διατήρησαν επαφή για δεκαετίες, συναντιόνταν συχνά στο London και στο Paris και μοιράζονταν σημαντικές οικογενειακές στιγμές.

Η πρώην αυτοκράτειρα του Ιράν είχε μάλιστα δηλώσει σε παλαιότερη συνέντευξή της ότι ο Κωνσταντίνος και η Άννα-Μαρία ήταν από τους πρώτους ανθρώπους που τη στήριξαν όταν αναγκάστηκε να εγκαταλείψει το Ιράν.

Από τους βασιλικούς γάμους στο τελευταίο αντίο

Η παρουσία της Φαράχ σε σημαντικά γεγονότα της ελληνικής βασιλικής οικογένειας επιβεβαίωσε αυτή τη μακροχρόνια σχέση.

Το 1995 βρέθηκε στο London στον γάμο του Pavlos, Crown Prince of Greece με τη Marie-Chantal Miller, ενώ το 2010 ταξίδεψε στις Σπέτσες για τον γάμο του Prince Nikolaos of Greece and Denmark με την Tatiana Blatnik.

Ο κύκλος αυτής της μακρόχρονης σχέσης έκλεισε συγκινητικά το 2023, όταν η Φαράχ ταξίδεψε στην Αθήνα για την κηδεία του Κωνσταντίνου.

Η παρουσία της στην τελετή, ύστερα από πρόσκληση της Άννας-Μαρίας, θεωρήθηκε από πολλούς ως ένα συμβολικό αντίο σε μια φιλία που άντεξε στον χρόνο, στις πολιτικές ανατροπές και στην κοινή εμπειρία της εξορίας.