Γιατί η κατανάλωση κουκουτσιού πυρηνόκαρπων μπορεί να αποβεί θανατηφόρα;

Όλοι πιθανόν να έχουμε ακούσει κάποια στιγμή πως η κατάποση ενός κουκουτσιού ή σπόρου όπως του καρπουζιού, μπορεί να έχει ως αποτέλεσμα τη ανάπτυξη του στο στομάχι μας.

Όσο αστείο κι αν ακούγεται, υπάρχουν ακόμη εκείνοι, οι οποίοι μη έχοντας γνώση, θεωρούν κάτι τέτοιο πιθανό, ωστόσο η επιστήμη διαλύει κάθε μύθο περί αυτού. «Τα σώματά μας είναι πολύ εκπληκτικά για να το αφήσουν να συμβεί», είπε ο Έρνεστ Τσιόντο, γιατρός, δικηγόρος, τοξικολόγος, μηχανικός και υγιεινολόγος με έδρα το Σικάγο, στο Medium. «Το οξύ του στομάχου σχεδόν πάντα καταστρέφει κάθε πιθανότητα βλάστησης».

Οι σπόροι των φυτών γενικά φυτρώνουν όταν οι συνθήκες γύρω τους είναι κατάλληλες για ανάπτυξη. Αυτό σημαίνει ότι χρειάζονται την τέλεια ποσότητα υγρασίας, θερμοκρασίας, φωτός και θρεπτικών συστατικών. Το στομάχι σας αποτελείται κυρίως από οξύ που τρώει τα πάντα μέσα του, ένα ακατάλληλο περιβάλλον για να αναπτυχθεί ένα φυτό. Το έδαφος περιέχει τα απαραίτητα υλικά για τη συγκράτηση της υγρασίας, τα οποία είναι κρίσιμη για τη βλάστηση των σπόρων. Οι όξινες ουσίες απαγορεύουν την ανάπτυξη φυτών γιατί αποτρέπουν τη φωτοσύνθεση. «Το περιβάλλον του στομάχου σας θα διασπάσει τους σπόρους προτού αναπτυχθούν», είπε ο Ezra Lee, επικεφαλής του Farm and Program Coordinator της Growing Home Inc, στο Medium. «Αλλά, οι θωρακισμένοι σπόροι βαρέως τύπου μπορούν ακόμα να φτάσουν αρκετά μακριά στο πεπτικό σας σύστημα».

Υπάρχει μια εικασία, πως μπορεί να αναπτύχθηκε αυτός ο μύθος, για να αποτρέψει την κατανάλωση τέτοιου είδους σπόρων, καθώς ορισμένοι είναι πραγματικά επικίνδυνοι. Οι σπόροι των πυρηνόκαρπων φρούτων, όπως τα κεράσια, τα ροδάκινα, τα μάνγκο, τα βερίκοκα, τα λίτσι, οι ελιές και τα δαμάσκηνα, βρίσκονται μέσα στα κουκούτσια τους. Αυτά τα κουκούτσια περιέχουν δηλητηριώδεις ουσίες.

Τα κουκούτσια των πυρηνόκαρπων φρούτων περιέχουν μια ένωση που ονομάζεται αμυγδαλίνη, η οποία διασπάται σε υδροκυάνιο κατά την κατάποση. Το κυάνιο είναι ένα επικίνδυνο δηλητήριο γιατί εμποδίζει την ικανότητα των κυττάρων να λαμβάνουν οξυγόνο, με αποτέλεσμα σπασμό, κώμα ή ακόμα και θάνατο. Το δηλητήριο απελευθερώνεται μόνο όταν αυτοί οι καρποί μασηθούν ή αλεστούν. Σε πολύ σπάνιες περιπτώσεις, η κατάποση μπορεί να προκαλέσει τοξικότητα κυανίου. Αλλά χρειάζεται να φας πολλούς σπόρους για να πεθάνεις.

Σύμφωνα με την Εθνική Βιβλιοθήκη Ιατρικής, η αμυγδαλίνη είναι ένας φυσικός κυανογόνος γλυκοσίδης που εμφανίζεται στους σπόρους ορισμένων βρώσιμων φυτών, όπως τα πικραμύγδαλα και τα ροδάκινα. Είναι μια αμφιλεγόμενη ένωση καθώς έχει αντικαρκινική δράση από τη μία πλευρά και μπορεί να είναι τοξική μέσω ενζυματικής αποδόμησης και παραγωγής υδροκυανίου από την άλλη. Παρά τις πολυάριθμες συνεισφορές σε καρκινικές κυτταρικές σειρές, τα κλινικά στοιχεία για την αντικαρκινική δράση της αμυγδαλίνης δεν έχουν επιβεβαιωθεί πλήρως. Επιπλέον, η έκθεση σε υψηλές δόσεις στην αμυγδαλίνη μπορεί να προκαλέσει τοξικότητα κυανίου.

Τα συμπτώματα της ήπιας δηλητηρίασης περιλαμβάνουν πονοκέφαλο, αυξημένο αναπνευστικό ρυθμό, αίσθημα παλμών, ζάλη και έμετο. Οι κυανογόνες γλυκοσίδες υπάρχουν επίσης στους σπόρους των πορτοκαλιών, των μήλων και των αχλαδιών, αλλά σε πολύ χαμηλότερα επίπεδα, επομένως λίγοι σπόροι την ημέρα δεν θα σας κάνουν κακό. Οι σπόροι άλλων φρούτων, όπως σταφύλια, μούρα και φράουλες, είναι βρώσιμοι.