Κατέρρευσε το “απόλυτο αφεντικό” του Νταβός: Ο Κλάους Σβάμπ στην καρδιά έρευνας για σκάνδαλα, κακοδιαχείριση και κατάχρηση εξουσίας

Για δεκαετίες, ο Κλάους Σβάμπ ήταν κάτι περισσότερο από ο ιδρυτής και επικεφαλής του Παγκόσμιου Οικονομικού Φόρουμ: ήταν ο αδιαμφισβήτητος κυρίαρχος ενός από τους πιο ισχυρούς θεσμούς στον κόσμο. Το Νταβός, οι ετήσιες συναντήσεις με ηγέτες κρατών, μεγιστάνες, τραπεζίτες, διασημότητες και think tankers, ήταν η αυλή του. Ο ίδιος αποφάσιζε, όριζε, απέλυε και διαμόρφωνε την παγκόσμια ατζέντα με μοναδική επιρροή.

Κατέρρευσε το “απόλυτο αφεντικό” του Νταβός: Ο Κλάους Σβάμπ στην καρδιά έρευνας για σκάνδαλα, κακοδιαχείριση και κατάχρηση εξουσίας

Τώρα, στα 87 του, ο Γερμανός οικονομολόγος και ιδεολόγος του “stakeholder capitalism” βρίσκεται στο επίκεντρο ενός θεσμικού σεισμού που απειλεί να γκρεμίσει όχι μόνο τη φήμη του αλλά και να ανασχηματίσει εκ βάθρων το Παγκόσμιο Οικονομικό Φόρουμ. Η «πτώση του αυτοκράτορα του Νταβός» ξεκίνησε με ένα email – αλλά το υπόβαθρο είναι πολύ βαθύτερο.

Σύμφωνα με πληροφορίες από την Wall Street Journal, στις 18 Απριλίου 2025, η ελεγκτική επιτροπή του Φόρουμ ειδοποίησε τον Schwab ότι ξεκινά ανεξάρτητη έρευνα εις βάρος του, ύστερα από νέο κύμα καταγγελιών από πληροφοριοδότες. Οι κατηγορίες δεν αφορούν απλώς δυσλειτουργίες: αναφέρονται προσωπικές οικονομικές δοσοληψίες με χρήματα του οργανισμού, τοξικό εργασιακό περιβάλλον – ιδιαίτερα για γυναίκες και μαύρους εργαζομένους – και κατάχρηση εξουσίας.

Η αντίδραση του Schwab ήταν εκρηκτική. Έστειλε ένα οργισμένο email δύο παραγράφων στο ΔΣ, με σαφείς απειλές: «Έχετε 24 ώρες να ανακαλέσετε την επιστολή και να ζητήσετε συγγνώμη για την προσβολή στη φήμη μου». Πρόσθεσε μάλιστα πως θα ήταν «χρήσιμο» να σημειωθεί ότι προτίθεται να καταθέσει ποινική μήνυση.

Το mail, ωστόσο, δεν προκάλεσε την αναδίπλωση που επιδίωκε. Αντιθέτως, λειτούργησε ως καταλύτης.

Κατέρρευσε το “απόλυτο αφεντικό” του Νταβός: Ο Κλάους Σβάμπ στην καρδιά έρευνας για σκάνδαλα, κακοδιαχείριση και κατάχρηση εξουσίας

Η αντίδραση του Φόρουμ ήταν άμεση και σαφής: απαγορεύθηκε στον Schwab η πρόσβαση στα υπολογιστικά συστήματα του οργανισμού, του ζητήθηκε να μην διαγράψει ή πειράξει κανένα email, οικονομικό αρχείο ή άλλο ντοκουμέντο, και κόπηκε κάθε επαφή με το προσωπικό.

Ο άλλοτε πανίσχυρος ιδρυτής απομονώνεται πλήρως από τον ίδιο του τον οργανισμό. Οι νομικοί του Φόρουμ τον έχουν πλέον “στο μικροσκόπιο”, και το Διοικητικό Συμβούλιο αποφάσισε ομόφωνα την έναρξη ανεξάρτητης έρευνας. Μάλιστα, η απόφαση αυτή εγκρίθηκε και από τη σχετική ελβετική ρυθμιστική αρχή, προσδίδοντας θεσμική βαρύτητα στην υπόθεση.

Αξίζει να σημειωθεί ότι μέχρι πρότινος, ο Schwab διόριζε προσωπικά τα μέλη του ΔΣ. Επέλεγε τους συνεργάτες του ανάμεσα σε γαλαζοαίματους, ηγέτες και ισχυρούς CEOs, ενώ η σύζυγός του, Hilde, είχε αναλάβει σημαντικό ρόλο ως “η πιο προβεβλημένη εθελόντρια” – ουσιαστικά συνδιοικώντας με ανεπίσημο ρόλο.

Η αίσθηση στους διαδρόμους του οργανισμού ήταν για δεκαετίες μία: τίποτα δεν κινούνταν χωρίς το “ναι” του Klaus. Τώρα όμως, η κατάσταση έχει αλλάξει άρδην. Ο ίδιος βρίσκεται σε νομική και ηθική αντιπαράθεση με το ίδιο το δημιούργημά του.

Ο Schwab και η Hilde αρνούνται όλες τις κατηγορίες. «Για 55 χρόνια υπηρετήσαμε το δημόσιο συμφέρον με απόλυτο σεβασμό σε επαγγελματικά και ηθικά πρότυπα», αναφέρουν σε κοινή δήλωση. Κατηγορούν την επιτροπή ότι ενήργησε βεβιασμένα και δίχως προηγούμενη ουσιαστική συζήτηση.

Το Φόρουμ, από την άλλη, επιχειρεί damage control, δηλώνοντας πως η ανεξάρτητη έρευνα θα προχωρήσει με διαφάνεια, επιμέλεια και εντός εύλογου χρονικού πλαισίου. Τονίζει δε πως «η αποστολή και οι αξίες του WEF παραμένουν αμετακίνητες».

Η υπόθεση Schwab δεν αφορά μόνο ένα πρόσωπο. Θίγει τον πυρήνα του τρόπου με τον οποίο δομείται η “παγκόσμια ελίτ” – ένα οικοσύστημα επιρροής που πολλές φορές λειτουργεί χωρίς λογοδοσία. Η καθαίρεση, ουσιαστικά, του “πατέρα του WEF” μπορεί να σηματοδοτεί μια νέα εποχή, με μεγαλύτερη διαφάνεια αλλά και με νέες ισορροπίες ισχύος σε παγκόσμιο επίπεδο.

Για κάποιους, είναι το τέλος μιας αυτοκρατορίας. Για άλλους, είναι απλώς η αρχή μιας μάχης ελέγχου για το μέλλον της παγκόσμιας συζήτησης.