Κορωνοϊός – ‘Βόμβα’ από τους Ρώσους: Μιλήσαμε για το εμβόλιο Sputnik V με την Ελλάδα, αλλά… – Ποιοί και γιατί απέρριψαν απαξιωτικά την τεράστια αυτή ευκαιρία για τη χώρα μας;

Μόσχα επιβεβαιώνει με δήλωση καλά ενημερωμένης διπλωματικής πηγής στο kosmodromio.gr ότι συζήτησε με την ελληνική κυβέρνηση την προοπτική κάποιας συνεργασίας για το εμβόλιο Sputnik V για τον κορωνοϊό, χωρίς να φτάσει, όμως, ποτέ η διαβούλευση αυτή την πιθανότητα συμπαραγωγής του σε ελληνικό έδαφος.

Αυτό, άλλωστε, όπως εξηγούν άλλες πηγές θα ήταν αδύνατο να συμβεί, εφόσον η ελληνική πλευρά όχι μόνο δεν αντέδρασε στις νύξεις της ρωσικής πλευράς, όχι μόνο δεν έδειξε κάποιο ενδιαφέρον για προώθηση του σχετικού διαλόγου, αλλά προχώρησε και σε σχόλια γεμάτα καχυποψία και υποτίμηση για το ρωσικό εμβόλιο, το οποίο πλέον θεωρείται ένα από τα τρία παγκοσμίως, που καταγράφουν συστηματικά αποτελεσματικότητα άνω του 90%.

Σύμφωνα με τη ρωσική πηγή: «Ζητήματα παραγωγής του Sputnik V στην Ελλάδα, κατά τη διάρκεια της επίσκεψης Λαβρόφ στην Ελλάδα δεν συζητήθηκαν. Έγινε συζήτηση για το εμβόλιο και την προώθηση της ποικίλων μορφών συνεργασίας της Ρωσίας με ξένα κράτη για το εμβόλιο Sputnik V».

Είχε γίνει γενική συζήτηση για συνεργασία με τα εμβόλια μεταξύ Ελλάδας και Ρωσίας, τουλάχιστον η ρωσική πλευρά το έθεσε επανειλημμένως στην ελληνική ως θέμα, και τον περασμένο Οκτώβριο στη συνάντηση Δένδια-Λαβρόφ και στην τελευταία, του αναπληρωτή του Λαβρόφ, του Αλεξάντρ Γκρουσκό με την ηγεσία του υπουργείου των Εξωτερικών μας (Δένδιας-Βαρβιτσιώτης), αλλά η συζήτηση δεν προχώρησε σε κάτι συγκεκριμένο.

Εν ολίγοις, πολύ πριν παρουσιαστούν τα σημερινά προβλήματα από τους τραγικούς χειρισμούς της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, οι Ρώσοι έχουν διατυπώσει και στην Ελλάδα και σε άλλες ευρωπαϊκές χώρες πρόταση για συνεργασία και η πρόταση αυτή παραμένει έως και σήμερα ανοικτή, αλλά αξιοποιήθηκε από λίγους, που είχαν την πρόνοια να ερευνήσουν την προοπτική λίγο περισσότερο, χωρίς να διακατέχονται από την έπαρση των γραφειοκρατών της ΕΕ.

Αξίζει να υπενθυμίσουμε ότι ενώ άλλες χώρες είχαν πλέον αρχίσει να αναζητούν εναλλακτικές πηγές εμβολίων, ακριβώς γιατί οι αρμόδιοι και οι επιστήμονές τους έβλεπαν ότι η Ευρωπαϊκή Ένωση οδηγείται σε αδιέξοδο, η Πρόεδρος της Εθνικής Επιτροπής Εμβολιασμών, Μαρία Θεοδωρίδου χαρακτήρισε ούτε λίγο, ούτε πολύ «ανασφαλές» το ρωσικό και το κινεζικό εμβόλιο, κάνοντας λόγο για χώρες, που «πήραν το ρίσκο να εφαρμόσουν σε ευρεία κλίμακα εμβόλια, τα οποία δεν είχαν τελειώσει τις κλινικές τους μελέτες που απαιτούνται».

Στους επιστημονικούς κύκλους είναι «κοινό μυστικό» ότι όλες οι χώρες και όλες οι επιστημονικές ομάδες πήραν ρίσκα και προχώρησαν υπερπηδώντας στάδια της προβλεπόμενης διαδικασίας, γι’ αυτό και τα πολυετή πρωτόκολλα δοκιμών έχουν συμπυκνωθεί σε μερικούς μήνες, είναι επίσης πασίγνωστο ότι όλα σχεδόν τα γνωστά εμβόλια έχουν εξασφαλίσει άδειες για χρήση «εκτάκτου ανάγκης» (emergency use), όμως ο πλέον αρμόδιος εκπρόσωπος της Ελλάδας για το θέμα έσπευσε να επικεντρώσει τις αμφιβολίες του μόνο στο ρωσικό και το κινεζικό εμβόλιο.

Οι δηλώσεις της κυρίας Θεοδωρίδου προκάλεσαν τότε άμεση αντίδραση της Μόσχας, η οποία δια του αναπληρωτή υπουργού Υγείας της Ρωσίας Βίκτορ Φισένκο εκδήλωσε την προφανή ενόχλησή της με την εξής δήλωση:

«Το ρωσικό εμβόλιο Sputnik V επιδεικνύει υψηλή αποτελεσματικότητα και ασφάλεια κατά τη διάρκεια των κλινικών δοκιμών και του μαζικού εμβολιασμού του πληθυσμού. Η απόφαση για την καταχώρηση του εμβολίου ελήφθη με γνώμονα την υψηλή του αποτελεσματικότητα, καθώς και τα δεδομένα για την ασφάλεια της πλατφόρμας των φορέων αδεονοϊών, που χρησιμοποιήθηκε για την ανάπτυξη και άλλων εμβολίων του Ινστιτούτου Γκαμαλέγια.

Στις συνθήκες πανδημίας αυτή η απόφαση ήταν απολύτως δικαιολογημένη, γιατί επιτρέπει να προστατευθεί ο πληθυσμός από τον νέο κορωνοϊό στο συντομότερο δυνατό χρονικό διάστημα. Το ίδιο έπραξαν και οι Αρχές στις ΗΠΑ, στην ΕΕ και στο Ηνωμένο Βασίλειο: η χρήση των εμβολίων της Pfizer, της Moderna και της AstraZeneca γίνεται παράλληλα με τις συνεχιζόμενες κλινικές δοκιμές. Θέλω να επισημάνω επίσης ότι τώρα η ασφάλεια και η αποτελεσματικότητα του εμβολίου Sputnik V ελέγχεται επιπρόσθετα και με χρήση των δεδομένων του Ρωσικού ομοσπονδιακού μητρώου εμβολιασμένων».

Τη δεδομένη στιγμή δεν είχε, βέβαια, πλήρως καταρρεύσει το σενάριο εμβολιασμών της Ευρωπαϊκή Ένωση και δεν είχε αποκαλυφθεί η επιστημονική επάρκεια, ίσως και το προβάδισμα, του ρωσικού Sputnik V από πολλές απόψεις, καθώς έχει υψηλότατους δείκτες αποτελεσματικότητας, είναι πολύ πιο διαχειρίσιμο από άποψη συνθηκών φύλαξης και από άποψη τιμής σε σχέση με τους ανταγωνιστές του, δηλαδή τα εμβόλια mRNA, που συνεχίζουν να προκαλούν συζητήσεις, λόγω του ότι η τεχνολογία τους εφαρμόζεται για πρώτη φορά, επομένως δεν μπορούν να είναι πλήρως γνωστές και αποδεδειγμένες οι τυχόν μακροχρόνιες συνέπειές τους. Πάνω απ’ όλα δεν είχε υπάρξει η δημοσίευση των αποτελεσμάτων της τρίτης φάσης δοκιμών του ρωσικού εμβολίου στο διεθνούς κύρους ιατρικό περιοδικό Lancet, την οποία ακολούθησαν πολυάριθμα εγκώμια του ρωσικού εμβολίου από όλον τον πλανήτη.

Επομένως αποδείχθηκε σοφή η επιλογή της Ουγγαρίας να μην αναμείνει τις σε σημαντικό βαθμό αποτυχημένες επιλογές της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, αλλά να προχωρήσει παρά τις πιέσεις σε έγκριση του ρωσικού εμβολίου για χρήση εντός του ουγγρικού εδάφους και ήδη άρχισε τις εισαγωγές και τους εμβολιασμούς με Sputnik V, όπως και η επιλογή του Γάλλου προέδρου Μακρόν να αποστείλει επιστημονική αντιπροσωπεία στη Μόσχα, η οποία εισηγήθηκε θετικά και τώρα πιέζει τον ευρωπαϊκό φορέα πιστοποίησης φαρμάκων (ΕΜΑ) να μην παρασυρθεί από «γεωπολιτικά ταμπού» και να εγκρίνει το ταχύτερο τη χρήση του εμβολίου εντός ΕΕ. Προς την κατεύθυνση αυτή πιέζουν με δηλώσεις τους επίσης οι κυβερνήσεις Αυστρίας, Ιταλίας και Τσεχίας, ο πρωθυπουργός της οποίας μάλιστα Αντρέι Μπάμπις έσπευσε στη Βουδαπέστη, ώστε να συζητήσει την ουγγρική εμπειρία συνεργασίας και να την ακολουθήσει.

Πιο ευκίνητη, όμως, όλων αποδείχθηκε η Τουρκία, εκμεταλλευόμενη και την πλήρη αδιαφορία ημών, υπέγραψε ήδη συμφωνία για συμπαραγωγή με το ρωσικό Ταμείο Αμέσων Επενδύσεων, ενώ θα μπορούσαν κάλλιστα να έχουν αυτή την τύχη ελληνικές φαρμακευτικές εταιρείες.