Λίβανος: Γιατί το Ισραήλ έχει φτάσει σε αδιέξοδο κατά της Χεζμπολάχ στον πόλεμο του Λιβάνου

Η Χεζμπολάχ εξακολουθεί να διατηρεί ακέραιη τη στρατιωτική της ικανότητα, ενώ η ισχυρή παρουσία της στον νότιο Λίβανο δεν εξαλείφθηκε ποτέ στην πράξη.

Λίβανος: Γιατί το Ισραήλ έχει φτάσει σε αδιέξοδο κατά της Χεζμπολάχ στον πόλεμο του Λιβάνου

Παρά τα βαριά πλήγματα που έχει δεχθεί, παραμένει ένας αντίπαλος που δεν έχει αποδομηθεί στρατηγικά.

Ο πόλεμος μεταξύ Ισραήλ και Χεζμπολάχ, ο οποίος κλιμακώθηκε δραματικά μετά την 7η Οκτωβρίου 2023, έχει καταλήξει σε ένα παρατεταμένο αδιέξοδο, ακόμη κι αν στο μεταξύ το Ισραήλ κατάφερε να εξουδετερώσει τον ιστορικό ηγέτη της οργάνωσης Χασάν Νασράλα, καθώς και σημαντικό αριθμό ανώτερων στελεχών.

Ωστόσο, τα πλήγματα αυτά δεν αποδείχθηκαν ικανά να αλλάξουν τη συνολική στρατηγική εικόνα. Το Ισραήλ δεν κατόρθωσε να επιτύχει τους βασικούς του στόχους:

Την πλήρη εξάλειψη της Χεζμπολάχ νότια του ποταμού Λιτάνι και τη δημιουργία μιας ζώνης ασφαλείας χωρίς απειλές.

Οι κύριοι λόγοι του αδιεξόδου

Η ανθεκτικότητα και η προσαρμοστικότητα της Χεζμπολάχ

Η οργάνωση έχει αποδείξει ότι λειτουργεί ως ευέλικτος και αποκεντρωμένος μηχανισμός. Διαθέτει δίκτυα σηράγγων, δομές που επιτρέπουν ταχεία ανασυγκρότηση και επιχειρησιακή συνέχεια ακόμη και μετά από βαριές απώλειες.

Παρά τα πλήγματα, συνεχίζει να εκτοξεύει ρουκέτες και drones προς το βόρειο Ισραήλ, διατηρώντας σταθερά ενεργή την απειλή.

Δύσκολο έδαφος και αστικός ανταρτοπόλεμος

Ο νότιος Λίβανος, με το ορεινό του ανάγλυφο και τα πυκνά χωριά, λειτουργεί ως φυσικό καταφύγιο για αντάρτικες επιχειρήσεις.

Η Χεζμπολάχ αξιοποιεί αστικές τακτικές, ενσωματώνοντας μαχητές και οπλισμό μέσα σε κατοικημένες περιοχές, γεγονός που καθιστά τις ισραηλινές επιχειρήσεις εξαιρετικά δύσκολες και με υψηλό πολιτικό και ανθρωπιστικό κόστος.

Υψηλό κόστος για το Ισραήλ

Η παρατεταμένη σύγκρουση επιβαρύνει σημαντικά την ισραηλινή οικονομία, τόσο λόγω των επιχειρησιακών δαπανών όσο και της κινητοποίησης εφέδρων που απομακρύνονται από την παραγωγική δραστηριότητα.

Ταυτόχρονα, αυξάνονται οι πολιτικές πιέσεις στο εσωτερικό, ενώ εντείνεται και η διεθνής ανησυχία για ενδεχόμενη περιφερειακή κλιμάκωση.

Αποτυχία πλήρους αφοπλισμού

Παρά τις συνεχείς επιχειρήσεις και τις κατά καιρούς συμφωνίες κατάπαυσης πυρός (Νοέμβριος 2024 και μεταγενέστερες), η Χεζμπολάχ συνεχίζει να διατηρεί και να ανασυγκροτεί τις δυνάμεις της και στις δύο πλευρές του Λιτάνι.

Το λιβανέζικο κράτος, σε θεσμικό και στρατιωτικό επίπεδο, δεν διαθέτει ούτε την ισχύ ούτε την πολιτική συνοχή για να επιβάλει τον αφοπλισμό της.

Στην πραγματικότητα είναι το πρώτο περισσότερο από το δεύτερο. Πολλοί μιλούν για τον λιβανέζικο Στρατό, αλλά μπροστά στην Χεζμπολάχ, πρόκειται για μία εξαιρετικά αδύναμη οντότητα.

Η Χεζμπολάχ διατηρεί την στρατιωτική της ικανότητα, ενώ το λιβανέζικο κράτος παραμένει αδύναμο.

Πώς επανεξοπλίζεται η Χεζμπολάχ παρά τον αποκλεισμό

Παρά τις επίσημες διακηρύξεις για πλήρη αποκοπή από αέρα, θάλασσα και ξηρά, η οργάνωση εξακολουθεί να ανανεώνει το οπλοστάσιό της μέσα από πολλαπλές διαδρομές και μηχανισμούς.

Χερσαία διαδρομή μέσω Συρίας

Η βασική οδός παραμένει η συνοριακή γραμμή Συρίας–Λιβάνου. Παρά τον αυξημένο έλεγχο και τις ισραηλινές επιδρομές, εξακολουθούν να λειτουργούν λαθραίες διαβάσεις και υπόγεια δίκτυα.

Προμήθειες από Ιράν

Το Ιράν συνεχίζει να διοχετεύει οπλισμό — ρουκέτες, drones και αντιαρματικά συστήματα — κυρίως μέσω Συρίας, αλλά και μέσω εναλλακτικών διαδρομών από το Ιράκ ή θαλάσσιες μεταφορές.

Τοπική παραγωγή

Η Χεζμπολάχ έχει αναπτύξει σημαντική εγχώρια βιομηχανία παραγωγής οπλισμού, μειώνοντας την εξάρτηση από εξωτερικές ροές.

Κρυμμένα οπλοστάσια

Μεγάλο μέρος του οπλισμού της είχε ήδη αποθηκευτεί σε υπόγεια και σήραγγες, επιτρέποντας την επαναχρησιμοποίηση υλικού.

Χρηματοδότηση

Πέρα από την ιρανική στήριξη, αξιοποιεί και δίκτυα παράνομων δραστηριοτήτων για τη χρηματοδότησή της.

Παρά τις πιέσεις, η οργάνωση δείχνει ικανότητα ταχύτερης ανασυγκρότησης από την αναμενόμενη.

Μάλιστα φαίνεται να έχει στρατολογήσει και νέους μαχητές οι οποίοι αντικατέστησαν τα περίπου 4.000 μέλη της οργάνωσης που σκοτώθηκαν, ακρωτηριάστηκαν, ή τραυματίστηκαν, με τις μαζικές εκρήξεις βομβητώνστελεχών της Χεζμπολάχ που σημειώθηκαν στις 17 Σεπτεμβρίου 2024 στον Λίβανο, αποτελώντας ένα πρωτοφανές και εξαιρετικά συντονισμένο πλήγμα.

Το Ισραήλ έχει πετύχει σημαντικά πλήγματα, αλλά δεν έχει καταφέρει να επιβάλει στρατηγική κατάρρευση.

Λίβανος: Γιατί το Ισραήλ έχει φτάσει σε αδιέξοδο κατά της Χεζμπολάχ στον πόλεμο του Λιβάνου

Ο ρόλος του Ιράν

Το Ιράν εξακολουθεί να λειτουργεί ως ο κεντρικός υποστηρικτικός πυλώνας, χρησιμοποιώντας τη Χεζμπολάχ ως βασικό «αντιπρόσωπο» (proxy) στην αντιπαράθεσή του με το Ισραήλ.

Καταφέρνει να εξοπλίζει την οργάνωση μέσω χερσαίων δικτύων λαθρεμπορίου, έστω και με μεγαλύτερες δυσκολίες λόγω των εξελίξεων στη Συρία, ενώ ταυτόχρονα αξιοποιεί και θαλάσσιες μεταφορές εξαρτημάτων προς λιμάνια της περιοχής.

Η Τεχεράνη έχει επίσης μεταφέρει τεχνογνωσία και κρίσιμα εξαρτήματα, επιτρέποντας στην οργάνωση να παράγει μέρος του οπλοστασίου της εντός Λιβάνου.

Δηλαδή πλέον η Χεζμπολάχ ένα μέρος του οπλοστασίου της το κατασκευάζει η ίδια και σε μεγάλους αριθμούς!

Παράλληλα, η χρηματοδότηση συνεχίζεται μέσω μεγάλων ροών ρευστού, χρυσού και κρυπτονομισμάτων.

Σημειώνεται ότι το Ιράν προμηθεύει την οργάνωσε με τα εξής όπλα:

Ρουκέτες και βαλλιστικοί πύραυλοι (συμπεριλαμβανομένων precision-guided)
Drones (Shahed-type και άλλα)
Αντιαρματικά (Kornet και νεότερα συστήματα)
Εκρηκτικά και υλικά για την κατασκευή IEDs
Αντιαεροπορικά συστήματα (σε μικρότερο βαθμό)

Εν ολίγοις το Ιράν ουδέποτε εγκατέλειψε την προσπάθεια επανεξοπλισμού της Χεζμπολάχ.

Στρατηγική εξέλιξη και νέα τακτική εικόνα

Η Χεζμπολάχ δεν παραμένει στατική. Αντιθέτως, έχει εξελιχθεί επιχειρησιακά, τροποποιώντας τις τακτικές της.

Μετά τις εκρήξεις των βομβητών έχει μειώσει στο ελάχιστο την χρήση των κινητών. Η μεταφορά μηνυμάτων γίνεται με «αγγελιοφόρους».

Παράλληλα, έχει ενισχύσει την ικανότητά της στον αστικό πόλεμο, όπως αποτυπώνεται και στις απώλειες ισραηλινών αρμάτων σε σύγκριση με το 2006.

Σύγκριση απωλειών αρμάτων

Στον πόλεμο του 2006, οι απώλειες του Ισραήλ σε άρματα ήταν σχετικά περιορισμένες, με περίπου 20 ολοσχερώς κατεστραμμένα άρματα σε όλη τη διάρκεια της σύγκρουσης.

Αντιθέτως, στην τρέχουσα σύγκρουση (2024–2026), οι αριθμοί εμφανίζονται σημαντικά υψηλότεροι, με αντικρουόμενες εκτιμήσεις και ισχυρισμούς.

Η Χεζμπολάχ υποστηρίζει ότι έχει καταστρέψει 136 Merkava και 26 άλλα οχήματα, ενώ σε ορισμένες περιπτώσεις κάνει λόγο για εντυπωσιακά ημερήσια πλήγματα.

Το Ισραήλ αναγνωρίζει απώλειες, αλλά απορρίπτει τους υψηλούς αριθμούς ως υπερβολικούς.

Η αλήθεια «κρύβεται» κάπου στη μέση, ωστόσο η συνολική εικόνα δείχνει ότι οι απώλειες είναι σαφώς μεγαλύτερες από το 2006 και ότι οι στρατηγικοί στόχοι δεν έχουν επιτευχθεί.

Το Ισραήλ έχει καταφέρει να προκαλέσει σοβαρά πλήγματα στη Χεζμπολάχ, όχι όμως να την εξουδετερώσει στρατηγικά.

Η επιμονή της οργάνωσης, η γεωγραφία του Λιβάνου, ο ρόλος του Ιράν και η απουσία σταθερής πολιτικής λύσης έχουν διαμορφώσει ένα παρατεταμένο στρατηγικό αδιέξοδο.

Ο ρόλος του Ιράν παραμένει καθοριστικός.

Γεωπολιτικά, η κατάσταση αυτή δύσκολα μπορεί να περιγραφεί ως νίκη — και ακόμη δυσκολότερα ως σταθερή ισορροπία.