Με «την πλάτη στον τοίχο» η Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν: Οι άλλοτε σύμμαχοι της τώρα την απειλούν με αποκαθήλωση

Αν η πολιτική είναι τέχνη ισορροπιών, τότε η Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν φαίνεται τελευταία να χορεύει σε τεντωμένο σκοινί – χωρίς δίχτυ ασφαλείας. Η «Σιδηρά Κυρία» της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, που μέχρι πρότινος προβαλλόταν ως η σταθερή ηγέτιδα του ευρωπαϊκού οράματος, τώρα βρίσκεται αντιμέτωπη με τις ίδιες τις δυνάμεις που την ανέβασαν στην κορυφή.

Με «την πλάτη στον τοίχο» η Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν: Οι άλλοτε σύμμαχοι της τώρα την απειλούν με αποκαθήλωση

Σύμφωνα με αποκαλυπτικό δημοσίευμα του Politico, Σοσιαλιστές και Φιλελεύθεροι εξετάζουν σοβαρά το ενδεχόμενο να τραβήξουν τη στήριξή τους προς την πρόεδρο της Επιτροπής – και όχι από πολιτική ιδιοτροπία. Η φον ντερ Λάιεν, υποστηρίζουν, φλερτάρει επικίνδυνα με την ακροδεξιά πτέρυγα του Ευρωκοινοβουλίου, υιοθετώντας επιλογές που αμφισβητούν ευθέως την προοδευτική κατεύθυνση που οι ίδιοι της εμπιστεύθηκαν.

Αιτία του πολιτικού σεισμού; Η – εξόχως «βολική» – απόσυρση της νομοθετικής πρότασης για τους λεγόμενους «πράσινους ισχυρισμούς» (Green Claims), η οποία προέβλεπε να αποδεικνύουν οι εταιρείες ότι δεν πουλάνε… οικολογικές αυταπάτες. Μια πρωτοβουλία που είχε σχεδόν περάσει από τα απαιτούμενα γραφειοκρατικά λαγούμια των Βρυξελλών, αλλά αποσύρθηκε ξαφνικά – λες και δεν υπήρξε ποτέ.

Η απόφαση αυτή δεν ήρθε από το πουθενά. Το Ευρωπαϊκό Λαϊκό Κόμμα (ΕΛΚ), στο οποίο ανήκει η φον ντερ Λάιεν, είχε ζητήσει ρητά την απόσυρση – και οι ευρωπαϊκοί Συντηρητικοί, καθώς και οι ακροδεξιοί σύμμαχοι τύπου Λεπέν και Όρμπαν, έσπευσαν να χειροκροτήσουν. Όταν η φωνή της Μαρίν Λεπέν ταυτίζεται με αυτήν του Προέδρου της Κομισιόν, εύλογα κάποιος σηκώνει φρύδι – ή και ολόκληρη την πολιτική του στήριξη.

Η πρόεδρος της φιλελεύθερης ομάδας Renew Europe, Βαλερί Αγιέρ, το είπε χωρίς περιστροφές: «Είμαστε στα πρόθυρα θεσμικής κρίσης». Όχι, δεν πρόκειται για ρητορική υπερβολή – πρόκειται για ξεκάθαρη προειδοποίηση ότι το τριμερές ευρωπαϊκό μπλοκ (ΕΛΚ, Σοσιαλιστές, Φιλελεύθεροι) αρχίζει να τρίζει επικίνδυνα.

Με «την πλάτη στον τοίχο» η Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν: Οι άλλοτε σύμμαχοι της τώρα την απειλούν με αποκαθήλωση

Κι αν νομίζατε ότι αυτή ήταν η μοναδική γκρίνια, υπάρχει και το Pfizergate – η υπόθεση με τα SMS που φέρεται να αντάλλαξε η πρόεδρος με τον διευθύνοντα σύμβουλο της Pfizer, τα οποία δεν δόθηκαν ποτέ στη δημοσιότητα. Το Δικαστήριο της ΕΕ δικαίωσε όσους ζήτησαν διαφάνεια. Οι πολιτικοί της σύμμαχοι τότε την κάλυψαν – αλλά τώρα ξεκαθαρίζουν: μία φορά σε καλύπτεις, δεύτερη φορά είσαι συνένοχος.

Όπως δήλωσε υψηλόβαθμο στέλεχος των Φιλελευθέρων: «Στο Pfizergate τη στηρίξαμε. Αν όμως συνεχίσει έτσι, θα σταματήσουμε να την προστατεύουμε». Οι απειλές δεν είναι κενό γράμμα. Αν οι Σοσιαλιστές και οι Φιλελεύθεροι σταματήσουν να συνεργάζονται νομοθετικά με το ΕΛΚ, η ευρωπαϊκή μηχανή θα αρχίσει να σέρνεται – ή και να μπλοκάρει πλήρως.

Η αλήθεια είναι πως το ΕΛΚ έχει πάρει τον… ανήφορο προς τα δεξιά εδώ και καιρό. Δεν είναι λίγες οι φορές που έχει ταυτιστεί με την ατζέντα ακροδεξιών σχηματισμών, απορρίπτοντας προτάσεις για αναπτυξιακά έργα, για την τεχνητή νοημοσύνη ή για τη χρηματοδότηση ΜΚΟ. Αλλά όταν η ηγεσία της Επιτροπής αρχίζει να ευθυγραμμίζεται μαζί τους, το μήνυμα που εκπέμπεται δεν είναι πια «ευρωπαϊκή ενότητα» – αλλά επικίνδυνος πολιτικός οπορτουνισμός.

Ίσως, τελικά, το greenwashing να μην αφορά μόνο τις εταιρείες. Ίσως να πρέπει να αρχίσουμε να μιλάμε και για political whitewashing στις Βρυξέλλες.