Μοσχαρίσιο κρέας σε τιμή… χρυσού – Σε τροχιά εκτίναξης οι τιμές τροφίμων

Η συγκράτηση των τιμών στα τρόφιμα που παρατηρήθηκε το προηγούμενο διάστημα φαίνεται πως δεν κράτησε πολύ. Ο πληθωρισμός επέστρεψε τον Μάρτιο, σύμφωνα με την Eurostat, φτάνοντας στο 1,7% από μόλις 0,2% τον Φεβρουάριο.

Το μοσχαρίσιο κρέας, που μέσα σε λίγους μήνες γνώρισε ανατιμήσεις έως και 30%, μετατρέπεται πλέον σε πολυτέλεια για πολλά νοικοκυριά, ενώ οι αλυσίδες σούπερ μάρκετ κάνουν λόγο για έντονες πιέσεις στην αγορά. Την ίδια στιγμή, η εγχώρια αγελαδοτροφία φθίνει, η αυτάρκεια της Ελλάδας βρίσκεται σε ιδιαίτερα χαμηλά επίπεδα και οι νέες «πράσινες» ευρωπαϊκές πολιτικές φαίνεται πως επιταχύνουν την κρίση στην εφοδιαστική αλυσίδα κρέατος και γαλακτοκομικών.

Η τιμή του μοσχαρίσιου κρέατος ακολουθεί ξέφρενη πορεία από τον Σεπτέμβριο του 2024, με τις ανατιμήσεις να αγγίζουν το 30% τόσο στη χονδρική όσο και στη λιανική. Στα σούπερ μάρκετ, βασικά κομμάτια όπως η σπάλα και η ελιά πωλούνται πλέον στα 13,50 ευρώ/κιλό, ενώ το ποντίκι έχει φτάσει σχεδόν τα 14 ευρώ. Οι μπριζόλες ξεπερνούν τα 16-18 ευρώ/κιλό, καθιστώντας την κατανάλωση μοσχαρίσιου κρέατος δυσπρόσιτη για το μέσο νοικοκυριό.

Σύμφωνα με τον πρόεδρο των Αγελαδοτρόφων Φυλής Χολστάιν, Ηλία Κοτόπουλο, η τιμή παραγωγού έχει ήδη ανέβει στα 7 ευρώ/κιλό και αναμένεται να φτάσει τα 8 ευρώ στο άμεσο μέλλον. «Στον καταναλωτή, οι τιμές είναι διπλάσιες και δεν αποκλείεται να δούμε το κρέας στα 20 ευρώ το κιλό», προειδοποιεί.

Πράσινη μετάβαση με κόστος για την τσέπη

Πέρα από τα προβλήματα στην παραγωγή και τη ζήτηση, η αύξηση των τιμών συνδέεται και με την ευρωπαϊκή στρατηγική για την Πράσινη Μετάβαση. Η συμφωνία της Ε.Ε. προβλέπει μείωση των εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου κατά 30% στη γεωργία έως το 2030.

Επειδή οι αγελάδες ευθύνονται για το 50% του μεθανίου και το 25% της αμμωνίας που εκλύεται από τον αγροτοκτηνοτροφικό τομέα, εξετάζεται η μείωση του αριθμού των βοοειδών κατά 20%, από 12 εκατομμύρια σε λιγότερα από 10 εκατομμύρια. Αυτό, σύμφωνα με αναλυτές, θα δημιουργήσει σημαντικές ελλείψεις στην αγορά και περαιτέρω αυξήσεις τιμών.

Η ελληνική αγελαδοτροφία σε κρίση

Ο κλάδος της αγελαδοτροφίας στην Ελλάδα βρίσκεται σε ελεύθερη πτώση. Την τελευταία δεκαετία έχουν χαθεί περίπου 58.000 αγελάδες, ενώ οι ενεργοί αγελαδοτρόφοι είναι λιγότεροι από 2.000, με 300 να εγκαταλείπουν το επάγγελμα μόνο το 2023.

Παρότι η παραγωγικότητα ανά ζώο έχει αυξηθεί, με αποτέλεσμα η συνολική παραγωγή να υποχωρεί μόνο κατά 2,5%, οι ανάγκες της χώρας καλύπτονται μόλις κατά 20%. Το υπόλοιπο 80% του μοσχαρίσιου κρέατος που καταναλώνεται προέρχεται από εισαγωγές, κυρίως από την Ε.Ε.

Αντίκτυπος στα γαλακτοκομικά: Ανατιμήσεις προ των πυλών

Η μείωση του ζωικού κεφαλαίου αναμένεται να επηρεάσει άμεσα και τα γαλακτοκομικά προϊόντα. Ήδη, η τιμή του φρέσκου γάλακτος υψηλής παστερίωσης έχει αυξηθεί κατά 3%-5%, ενώ το γιαούρτι ακολούθησε ανάλογη πορεία. Τα τυριά, προς το παρόν, παραμένουν σταθερά, κυρίως επειδή στην Ελλάδα καταναλώνεται περισσότερο αιγοπρόβειο γάλα, όμως οι πρώτες αυξήσεις έχουν αρχίσει να φαίνονται στο εξωτερικό.

Η Ελλάδα, πάντως, έχει έλλειμμα 1 εκατομμυρίου τόνων σε γάλα, γεγονός που οδηγεί σε αυξημένες εισαγωγές και – όπως καταγγέλλεται – «βαφτίσια» προϊόντων ως ελληνικών, παρότι παράγονται με ξένο γάλα.

Οι αυξήσεις στις τιμές του κρέατος και των γαλακτοκομικών δεν είναι προσωρινό φαινόμενο. Συνδέονται με διαρθρωτικά προβλήματα στην παραγωγή, τις διεθνείς περιβαλλοντικές πολιτικές και τη χαμηλή αυτάρκεια της Ελλάδας. Αν δεν υπάρξουν στρατηγικές παρεμβάσεις για στήριξη του πρωτογενούς τομέα και εξορθολογισμό της εφοδιαστικής αλυσίδας, βασικά είδη διατροφής ενδέχεται να καταστούν είδη πολυτελείας για όλο και περισσότερους καταναλωτές.