Της Μαρίας Παπαπαναγιώτου*

Με την έγκριση των διαβατηρίων εμβολιασμου , για ελεύθερο ταξίδι στις χώρες της Ευρωπαϊκής Ένωσης, και τις εικόνες των πρώτων τουριστών που , εμβολιασμένοι όντας έφτασαν στην Ελλάδα, η κοινή γνώμη, κουρασμένη από την τις παρατεταμένες καραντίνες και τα λοκνταουν, προσμένει και υπομένει, όπως συστήνουν και τα επίσημα χείλη, την ήμερα που η ζωή θα ξαναρχίσει και θα επανέλθει στην προ-κορωνοιου εικόνα,   με την ολοκλήρωση των εμβολιασμών.

Ο μέσος νους έχει λάβει το μήνυμα ότι  μεταξύ εμβολιασμένων η ζωή είναι κανονική.

Το καλοκαίρι πλησιάζοντας , πιέζει τις χώρες , τις κυβερνήσεις και τον γενικό πληθυσμό προς αυτό το στόχο, και σχεδόν όλοι έχουν αρχίσει να πιστεύουν, παρακολουθώντας τις εικόνες από το Ισραήλ και την Μ. Βρετανία, ότι μόνον το εμβόλιο μας χωρίζει από την κανονικότητα .

Ο ΠΟΥ διαφωνεί: Δεν είναι βέβαιο ότι αποτρέπεται η μετάδοση με τον εμβολιασμό

Ωστόσο ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας, λίγες ημέρες νωρίτερα από την έγκριση των διαβατηρίων εμβολιασμού από την ΕΕ, εξέφρασε την διαφωνία του, επισημαίνοντας ότι το πρόβλημα δεν αφορά μόνον στο δικαίωμα της ίσης μεταχείριση των πολιτών για τις μετακινήσεις. Οι ενστάσεις, διευκρίνισε,  δεν έχουν μόνον χαρακτήρα φιλοσοφικό, αλλά  είναι ενστάσεις επί της ασφάλειας και αφορούν στην μετάδοση του SARS-COV-2, παρά τον εμβολιασμό. Η εκπρόσωπος του ΠΟΥ Margaret Harris είπε ότι ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας δεν υποστηρίζει τη χρήση των vaccine passports επειδή δεν είναι ακόμη γνωστό εάν όσοι έχουν εμβολιαστεί κατά του ιού μπορούν να μεταδώσουν την μόλυνση. .

«Εμείς, ως ΠΟΥ, δηλώνουμε σε αυτό το στάδιο δεν θα θέλαμε να δούμε το διαβατήριο εμβολιασμού ως προϋπόθεση για την είσοδο ή την έξοδο από μια χώρα, επειδή δεν είναι σίγουρο σε αυτό το στάδιο ότι το εμβόλιο αποτρέπει την μετάδοση», δήλωσε η Margaret  Harris κατά τη διάρκεια ενημέρωσης τύπου των Ηνωμένων Εθνών.

CDC : κανονική τήρηση των μέτρων στους δημοσίους χώρους και από τους  εμβολιασθέντες

Σύμφωνα  με το Κέντρο Έλεγχου Λοιμώξεων των ΗΠΑ, και την οδηγία που εξέδωσε στις αρχές Απριλίου, τα άτομα που θεωρούνται πλήρως εμβολιασμένα πρέπει να συνεχίσουν να ακολουθούν  οδηγίες  για να προστατεύσουν τον εαυτό τους και τους άλλους, συμπεριλαμβανομένης της σωστής τοποθέτησης  μάσκας , της  φυσικής απόστασης

(τουλάχιστον 2 μέτρα ), την αποφυγή πλήθους, την αποφυγή ανεπαρκώς αεριζόμενων χώρων, την κάλυψη του βήχα και του φταρνίσματος,  το  συχνό πλύσιμο των χεριών και ακολουθώντας οποιαδήποτε ισχύουσα καθοδήγηση στο χώρο εργασίας ή στο σχολείο.

Τα πλήρως εμβολιασμένα άτομα θα πρέπει να εξακολουθούν να παρακολουθούν την υγεία τους για τυχόν εμφάνιση συμπτωμάτων COVID-19, ειδικά μετά από έκθεση σε άτομο που διαπιστώνεται ως  ύποπτο ή επιβεβαιωμένο κρούσμα COVID-19. Εάν εμφανιστούν συμπτώματα, όλοι οι άνθρωποι – ανεξάρτητα από την κατάσταση εμβολιασμού – θα πρέπει να απομονωθούν και να αξιολογηθούν κλινικά για το COVID-19, συμπεριλαμβανομένου του διαγνωστικού ελέγχου για SARS-CoV-2, εάν ενδείκνυται.

Τι  γνωρίζουμε για την μετάδοση της μόλυνσης από τους  εμβολιασθέντες 

Κανένα από τα εμβόλια δεν είναι 100% αποτελεσματικό στην πρόληψη λοιμώξεων. Έτσι, ακόμη και αν οι άνθρωποι δεν αρρωσταίνουν βαρια με το COVID-19, ενδέχεται να προσβληθούν από μόλυνση και ενδέχεται να μεταδώσουν τον ιό σε άλλους.

Οι επιστήμονες δεν γνωρίζουν ακόμη κατά πόσο τα εμβόλια μειώνουν τη μετάδοση του ιού από ένα εμβολιασμένο άτομο σε άλλους.

Xαμηλότερο ιικό φορτίο μεταξύ των εμβολιασθέντων

Κάποιες από τις έρευνες που πραγματοποιήθηκαν  μέχρι τώρα δείχνουν ότι ακόμη και αν μολυνθεί, ένα άτομο που έχει εμβολιαστεί, ο ιός μπορεί να είναι λιγότερο μολυσματικός – τουλάχιστον για κάποια από τα εμβόλια .

Αρκετές ερευνητικές ομάδες μετρούν το «ιικό φορτίο» – τη συγκέντρωση σωματιδίων κοροναϊού – σε άτομα που έχουν εμβολιαστεί.

Σε έρευνα που δημοσιεύθηκε στα τέλη Μαρτίου στο Nature Medicine, Ισραηλινοί ερευνητές διαπίστωσαν ότι τα άτομα που είχαν εμβολιαστεί με το εμβόλιο Pfizer-BioNTech και αργότερα εμφάνισαν λοίμωξη είχαν χαμηλότερα ιογενή φορτία από τα άτομα που δεν είχαν εμβολιαστεί.

Όμως  ενώ χαμηλότερο ιικό φορτίο υποδηλώνει λιγότερη μολυσματικότητα, οι ερευνητές λένε ότι δεν γνωρίζουμε επί του παρόντος τη «μολυσματική δόση» του κοροναϊού για τους ανθρώπους.

Χρειάζονται πρόσθετες μελέτες, σύμφωνα με τους ειδικούς επιστήμονες, για να καθοριστεί και η δόση του ιικου φορτίου που αρκεί για την μετάδοση.

Εδικό ενδιαφέρον παρουσιάζουν μελέτες που περιλαμβάνουν ανίχνευση επαφών για να διαπιστωθεί εάν η οικογένεια, οι φίλοι και άλλες στενές επαφές εμβολιασμένων ατόμων προστατεύονται έμμεσα από μόλυνση.

Κλινικές δοκιμές και μελέτες που διεξάγονται μετά την έναρξη των εμβολιασμών «στον πραγματικό κόσμο» μέχρι τώρα πάντως , έχουν δείξει ότι όλα τα εμβόλια COVID-19 είναι αρκετά έως πολύ αποτελεσματικά στην πρόληψη σοβαρής νόσου COVID-19.

Ορισμένα εμβόλια είναι επίσης αποτελεσματικά  στην πρόληψη λοιμώξεων, συμπεριλαμβανομένων των ασυμπτωματικών.

Ειδικές μελέτες βρίσκονται σε εξέλιξη οι οποίες αναμένεται να μας δώσουν μια πληρέστερη εικόνα για το ζήτημα της μετάδοσης μετά τον εμβολιασμό. Ωστόσο, ο πρωταρχικός στόχος των κλινικών δοκιμών των εμβολίων COVID-19 ήταν να δείξει εάν τα εμβόλια προλαμβάνουν συμπτωματικές λοιμώξεις και, σε ορισμένες περιπτώσεις, μέτρια ή σοβαρή νόσο του COVID-19.

• Με βάση αρκετές από αυτες που έχουν διεξαχθεί μέχρι τώρα τα εμβόλια mRNA μειώνουν σημαντικά τις λοιμώξεις, αλλά αυτά είναι μόνο δύο από τα διαθέσιμα εμβόλια.
• Ενώ όλα τα εγκεκριμένα εμβόλια προσφέρουν ισχυρή προστασία έναντι σοβαρής νόσου COVID-19 και νοσηλείας, τα εμβόλια Oxford-AstraZeneca και Johnson & Johnson αποκλείουν λιγότερες λοιμώξεις από ό, τι τα εμβόλια mRNA.

Στις ΗΠΑ ερευνητές από το Δίκτυο Πρόληψης COVID-19  στο Κέντρο Έρευνας για τον Καρκίνο του Σιάτλ, διενεργούν εκτεταμένη μελέτη σε  12.000 φοιτητές από 20 πανεπιστήμια των ΗΠΑ για να διαπιστωθεί  αν τα άτομα που έχουν εμβολιασθεί  είναι λιγότερο πιθανό να μεταδώσουν τον ιό.

«Ο βαθμός μετάδοσης από εμβολιασμένα άτομα θα καθοριστεί από το ποσοστό μόλυνσης στις στενές επαφές», δήλωσε ο Dr. Anthony Fauci, επικεφαλής της NIAID, τον περασμένο μήνα σε ενημέρωση του Λευκού Οίκου , όταν ανακοίνωσε τη μελέτη.

«Ελπίζουμε ότι μέσα στους επόμενους 5 περίπου μήνες, θα είμαστε σε θέση να απαντήσουμε στο πολύ σημαντικό ερώτημα σχετικά με το εάν οι εμβολιασμένοι άνθρωποι μολύνονται ασυμπτωματικά», είπε, «και εάν μεταδίδουν τη λοίμωξη σε άλλους».

Άγνωστη η εμβολιαστική κάλυψη απέναντι στις  παραλλαγές του ιού  

Η μεγαλύτερη ανησυχία των επιστημόνων εστιάζεται στις παραλλαγές του κορωνοιού και στο κατά πόσον αυτές μειώσουν ή και ακυρώνουν την αποτελεσματικότητα των εμβολίων.

Αυτό αφορά μέχρι τώρα στις επικρατούσες παραλλαγές που έχουν ανιχνευθεί στον SARS-COV-2:  την παραλλαγή B.1.351 που εντοπίστηκε για πρώτη φορά στη Νότια Αφρική, την παραλλαγή P.1 που εντοπίστηκε για πρώτη φορά στη Βραζιλία και την παραλλαγή B.1.526, η οποία εξαπλώνεται γρήγορα στη Νέα Υόρκη.

Όλες αυτές οι παραλλαγές περιέχουν μια μετάλλαξη που ονομάζεται E484K . Μπορεί να βοηθήσει τον ιό να αποφύγει τα αντισώματα που παράγονται από το ανοσοποιητικό σύστημα και παράλληλα να καταστήσει τα εμβόλια λιγότερο αποτελεσματικά.

Μελέτη «σε πραγματικό χρόνο» που δημοσιέυθηκε στις 10 Απριλίου από την Clalit Health Services και το Πανεπιστήμιο του Τελ Αβίβ, και ξεκίνησε  κατά την περίοδο διεξαγωγής των εμβολιασμών στη χώρα, έδειξε ότι η παραλλαγή της Νότιας Αφρικής είναι πιο πιθανό να διαπεράσει το προστατευτικό αποτέλεσμα του εμβολίου, ακόμη και μετά τη χορήγηση δύο δόσεων, και μετά από διάστημα μιας εβδομάδας μετά την δεύτερη δόση.

 “Αυτό που γνωρίζουμε, όταν συμβαίνουν αυτές οι λοιμώξεις που σπάνε την κάλυψη του εμβολίου έναντι του SAR4S-COV-2 είναι ότι τείνουν να εμφανίζονται με λιγότερα συμπτώματα, λιγότερους ιούς – λιγότερο μεταδοτικούς ιούς”, πρόσθεσε η Rochelle Walensky, διευθύντρια των Κέντρων Ελέγχου Νόσων κατά την ίδια ενημέρωση του Λευκού Οίκου.

“Εξακολουθούμε να μελετάμε και να μαθαίνουμε για τη μεταδοτικότητα αυτού του ιού και των παραλλαγών του στο πλαίσιο αυτών των λοιμώξεων, που η μόλυνση διαπερνά την αποτελεσματικότητα του εμβολίου ».

Σε συνέντευξη τη στη FOX τη Δευτέρα 12/4, ο Fauci επεσήμανε  ότι τα εμβόλια Pfizer-BioNTech, Moderna και Johnson & Johnson εξακολουθούν να φαίνονται αποτελεσματικά στην πρόληψη σοβαρών ασθενειών και θανάτου.

• Οι κλινικές δοκιμές, όμως, δείχνουν ότι τα εμβόλια Johnson & Johnson και Novavax ήταν λιγότερο αποτελεσματικά στην πρόληψη της συμπωματικής μόλυνσης από την παραλλαγή Β.1.351 , της Νότιας Αφρικής.

Και τα δύο εμβόλια, ωστόσο, εξακολουθούν να παρέχουν κάλυψη στη μείωση του κινδύνου σοβαρού COVID-19.

Ορισμένα εμβόλια φαίνεται να λειτουργούν καλύτερα έναντι ορισμένων παραλλαγών.

• Η Pfizer κυκλοφόρησε πρόσφατα στοιχεία, που δείχνουν ότι το εμβόλιο ήταν πολύ αποτελεσματικό στη Νότια Αφρική, όπου η παραλλαγή B.1.351 είναι κοινή.
• Επιπλέον, η Moderna βρίσκεται σε στάδιο δοκιμών  μιας προηγμένης έκδοσης του εμβολίου της, που έχει σχεδιαστεί για να στοχεύει αυτήν την παραλλαγή.

Οι συστάσεις που εξέδωσε το CDC για την προστασία των ατόμων που έχουν εμβολιασθεί και την προστασία των άλλων ( Απρίλιος 2021)

Τα πλήρως εμβολιασμένα άτομα μπορούν να ξαναρχίσουν ταξίδια εντός των ΗΠΑ, ανακοίνωσε  το CDC, και δεν χρειάζεται να δοκιμαστούν πριν ή μετά το ταξίδι ή να τεθουν σε αυτο-καραντίνα μετά το ταξίδι.

Τα άτομα θεωρούνται πλήρως εμβολιασμένα για COVID-19, σε διαστημα  ≥2 εβδομάδων μετά τη λήψη της δεύτερης δόσης σε σειρά 2 δόσεων (Pfizer-BioNTech ή Moderna) ή ≥2 εβδομάδες μετά τη λήψη  του εμβολίου της μονοδόσης  (Johnson and Johnson (J&J) / Janssen). †

Τα πλήρως εμβολιασμένα άτομα μπορούν:

• Να επισκεφθούν άλλους πλήρως εμβολιασμένους ανθρώπους σε εσωτερικούς χώρους χωρίς να φορούν μάσκες ή ή να τηρουν φυσικές αποστάσεις
• Να επισκεφθουν μη εμβολιασμένα άτομα από ένα νοικοκυριό που διατρέχουν χαμηλό κίνδυνο για σοβαρή νόσο COVID-19 , σε εσωτερικούς χώρους χωρίς να φορούν μάσκες ή να τηρουν την  απόσταση 2 μετρων .
• Να αποφυγουν την καραντίνα και το τεστ μετά από έκθεση  σε άτομο θετικό στον κορωνοιό, εάν δεν είναι συμπτωματική
• Να ταξιδεψουν σε εσωτερικού ταξιδι χωρίς τεστ πριν ή μετά το ταξίδι και χωρίς  αυτοπεριορισμο σε καραντίνα μετά το ταξίδι.
• Να αποφύγουν τη διαγνωστική εξεταση πριν φύγουν από τις Ηνωμένες Πολιτείες για διεθνή ταξίδια (εκτός εάν απαιτείται από τον προορισμό) και να αποφύγουν τον περιορισμο σε καραντίνα μετά την επιστροφή στις Ηνωμένες Πολιτείες.

Προς το παρόν, όμως, τονίζει το CDC τα πλήρως εμβολιασμένα άτομα πρέπει να συνεχίσουν:

• • • Nα λαμβάνουν προφυλάξεις στο κοινό, με την χρήση μάσκας και την τήρηση απόστασης
    • Να φορούν μάσκες, να τηρούν τη φυσική απόσταση, και να τηρουν  φυσικές αποστάσεις και άλλα μέτρα πρόληψης όταν επισκέπτοναι μη εμβολιασμένα άτομα που διατρέχουν  αυξημένο κίνδυνο για σοβαρή νόσο COVID-19  ή που έχουν μη εμβολιασμένο μέλος του νοικοκυριού που διατρέχει αυξημένο κίνδυνο για σοβαρή νόσο COVID-19
    • Να φορούν μάσκες, να τηρούν τη φυσική απόσταση και να τηρούν  φυσικές αποστάσεις και άλλα μέτρα πρόληψης όταν επισκέπτονται  άτομα που δεν έχουν εμβολιαστεί από πολλά νοικοκυριά
    • Να αποφεύγουν  τις συγκεντρώσεις μεσαίου και μεγάλου μεγέθους
    • Να ελέγχονται αν τυχόν εμφανίσουν  συμπτώματα COVID-19

   

• *Η Μαρία Παπαπαναγιώτου είναι διακεκριμένη δημοσιογράφος, με διεθνή εξειδίκευση σε θέματα υγείας και είναι τακτική αρθρογράφος του europost.gr