Νέα παγκόσμια μελέτη: Χιλιάδες άνθρωποι πεθαίνουν κάθε χρόνο από τα υπερεπεξεργασμένα τρόφιμα

Μια μελέτη που ανέλυσε δεδομένα από εθνικά αντιπροσωπευτικές διατροφικές έρευνες και δεδομένα θνησιμότητας από οκτώ χώρες (Αυστραλία, Βραζιλία, Καναδάς, Χιλή, Κολομβία, Μεξικό, Ηνωμένο Βασίλειο και Ηνωμένες Πολιτείες) δείχνει ότι οι πρόωροι θάνατοι που αποδίδονται στην κατανάλωση υπερεπεξεργασμένων τροφίμων (UPF), αυξάνονται σημαντικά ανάλογα με το ποσοστό τους τους στη συνολική ενεργειακή πρόσληψη των ατόμων.

Η νέα μελέτη, που δημοσιεύεται στο American Journal of Preventive Medicine, το οποίο εκδίδεται από τον Elsevier, ενισχύει την έκκληση για παγκόσμια δράση για τη μείωση της κατανάλωσης UPF, η οποία θα υποστηρίζεται από ρυθμιστικές και φορολογικές πολιτικές που θα προωθούν πιο υγιεινή διατροφή.

Τα UPF είναι έτοιμα προς κατανάλωση ή θέρμανση βιομηχανικά σκευάσματα που παρασκευάζονται με συστατικά που εξάγονται από τρόφιμα ή συντίθενται σε εργαστήρια, με ελάχιστα ή καθόλου ολόκληρα τρόφιμα στη σύνθεσή τους. Αυτά αντικαθιστούν σταδιακά τα παραδοσιακά τρόφιμα και γεύματα που παρασκευάζονται από φρέσκα και ελάχιστα επεξεργασμένα συστατικά.

Ο επικεφαλής ερευνητής της μελέτης Eduardo Augusto Fernandes Nilson, DSc, Ίδρυμα Oswaldo Cruz (Fiocruz), Βραζιλία, δήλωσε: «Τα UPFs επηρεάζουν την υγεία πέρα από τις μεμονωμένες επιπτώσεις της υψηλής περιεκτικότητας σε κρίσιμα θρεπτικά συστατικά (νάτριο, τρανς λιπαρά και ζάχαρη) λόγω των αλλαγών στα τρόφιμα κατά τη διάρκεια της βιομηχανικής επεξεργασίας και της χρήσης τεχνητών συστατικών, συμπεριλαμβανομένων των χρωστικών ουσιών, των τεχνητών αρωμάτων και γλυκαντικών, των γαλακτωματοποιητών και πολλών άλλων πρόσθετων και βοηθητικών υλών επεξεργασίας, οπότε η αξιολόγηση των θανάτων από όλα τα αίτια που σχετίζονται με την κατανάλωση UPF επιτρέπει μια συνολική εκτίμηση της επίδρασης της βιομηχανικής επεξεργασίας τροφίμων στην υγεία. »

Ενώ προηγούμενες μελέτες επικεντρώθηκαν σε συγκεκριμένους διατροφικούς παράγοντες κινδύνου αντί για διατροφικά πρότυπα, η παρούσα μελέτη μοντελοποίησε δεδομένα από εθνικά αντιπροσωπευτικές διατροφικές έρευνες και δεδομένα θνησιμότητας από οκτώ χώρες (Αυστραλία, Βραζιλία, Καναδάς, Χιλή, Κολομβία, Μεξικό, Ηνωμένο Βασίλειο και Ηνωμένες Πολιτείες) για να συνδέσει τα διατροφικά πρότυπα, λαμβάνοντας υπόψη την έκταση και τον σκοπό της βιομηχανικής επεξεργασίας τροφίμων, με τους θανάτους από όλες τις αιτίες.

Ο Dr. Nilson εξηγεί: «Αρχικά εκτιμήσαμε μια γραμμική συσχέτιση μεταξύ του διατροφικού μεριδίου των UPFs και της θνησιμότητας από όλες τις αιτίες, έτσι ώστε κάθε 10% αύξηση της συμμετοχής των UPFs στη διατροφή να αυξάνει τον κίνδυνο θανάτου από όλες τις αιτίες κατά 3%. Στη συνέχεια, χρησιμοποιώντας τους σχετικούς κινδύνους και τα δεδομένα κατανάλωσης τροφίμων για όλες τις χώρες (που κυμαίνονται από το 15% της συνολικής ενεργειακής πρόσληψης στην Κολομβία, έως πάνω από το 50% των θερμίδων στις Ηνωμένες Πολιτείες), δημιουργήσαμε ένα μοντέλο που εκτιμά ότι το ποσοστό των πρόωρων θανάτων από όλες τις αιτίες που μπορούν να αποφευχθούν λόγω της κατανάλωσης UPFs μπορεί να κυμαίνεται από 4% σε χώρες με χαμηλότερη κατανάλωση UPFs έως σχεδόν 14% σε χώρες με την υψηλότερη κατανάλωση UPFs. Για παράδειγμα, το 2018, 124.000 πρόωροι θάνατοι οφείλονται στην κατανάλωση UPFs στις Ηνωμένες Πολιτείες». Η μελέτη δείχνει επίσης ότι το 2018/19, περίπου 17.781 θάνατοι θα μπορούσαν να συνδέονται με αυτά τα τρόφιμα στο Ηνωμένο Βασίλειο.

Η υψηλή κατανάλωση UPFs έχει συσχετιστεί με 32 διαφορετικές ασθένειες, συμπεριλαμβανομένων των καρδιαγγειακών παθήσεων, της παχυσαρκίας, του διαβήτη, ορισμένων τύπων καρκίνου και της κατάθλιψης. Για πρώτη φορά, η μελέτη αυτή εκτίμησε την επιβάρυνση της κατανάλωσης UPF στους πρόωρους θανάτους από όλα τα αίτια σε διάφορες χώρες, δείχνοντας ότι η αποδιδόμενη θνησιμότητα είναι σημαντική σε όλα τα περιβάλλοντα και ότι η αντιμετώπιση της κατανάλωσης UPF θα πρέπει να αποτελέσει παγκόσμια προτεραιότητα δημόσιας διατροφής.

Ο Dr. Nilson σημειώνει: «Είναι ανησυχητικό το γεγονός ότι, ενώ στις χώρες υψηλού εισοδήματος η κατανάλωση UPF είναι ήδη υψηλή αλλά σχετικά σταθερή για πάνω από μια δεκαετία, στις χώρες χαμηλού και μεσαίου εισοδήματος η κατανάλωση αυξάνεται συνεχώς, πράγμα που σημαίνει ότι ενώ η αποδιδόμενη επιβάρυνση στις χώρες υψηλού εισοδήματος είναι σήμερα υψηλότερη, αυξάνεται στις άλλες χώρες. Αυτό δείχνει ότι απαιτούνται επειγόντως πολιτικές που αποθαρρύνουν την κατανάλωση UPF σε παγκόσμιο επίπεδο, προωθώντας τα παραδοσιακά διατροφικά πρότυπα που βασίζονται σε τοπικά φρέσκα και ελάχιστα επεξεργασμένα τρόφιμα».