New York Times: Για ποιο λόγο το Κρεμλίνο δίνει ποταμούς χρημάτων στη Μολδαβία- Το σχέδιο του Πούτιν για την αποσταθεροποίηση της Ευρωπαϊκής Ένωσης και του ΝΑΤΟ

Ποταμοί χρημάτων από το Κρεμλίνο για την εξαγορά ανθρώπων που τηρούν φιλική στάση απέναντι στη Ρωσία, στρατολόγηση μέσω Telegram, αλλά και ορθόδοξοι ιερείς που μετέφεραν από τους άμβωνες αντιευρωπαϊκά μηνύματα συνθέτουν ένα εκτεταμένο σχέδιο της Μόσχας για την άσκηση επιρροής στην πολιτική ζωή της Μολδαβίας σύμφωνα με τους New York Times.

New York Times: Για ποιο λόγο το Κρεμλίνο δίνει ποταμούς χρημάτων στη Μολδαβία- Το σχέδιο του Πούτιν για την αποσταθεροποίηση της Ευρωπαϊκής Ένωσης και του ΝΑΤΟ

Το Κρεμλίνο έχει χρησιμοποιήσει και στο παρελθόν την παραπληροφόρηση, τις επιχειρήσεις επιρροής, αλλά και την παράνομη διείσδυση σε ηλεκτρονικά δίκτυα, προκειμένου να προωθήσει τους στόχους του. Η περίπτωση της Μολδαβίας, ωστόσο, σύμφωνα με εκτενές ρεπορτάζ των New York Times που επικαλείται Δυτικούς αξιωματούχους των μυστικών υπηρεσιών, ξεπερνούσε κατά πολύ προηγούμενες απόπειρες της Ρωσίας να αποσταθεροποιήσει δυτικές χώρες.

Στην καρδιά της επιχείρησης βρισκόταν ένα πανάκριβο πρόγραμμα εξαγοράς ψήφων, το κόστος του οποίου υπολογίζεται σε εκατοντάδες εκατομμύρια δολάρια. Η χρηματοδότηση αποδίδεται στον Μολδαβό δισεκατομμυριούχο Ιλάν Σορ, ενώ το επιχειρησιακό σχέδιο φέρεται να έχει οργανωθεί από το Σκόλκοβο, τη ρωσική απάντηση στη Silicon Valley.

Σχέδιο για να καταρρεύσουν ΕΕ και ΝΑΤΟ

Ο Σορ εγκατέλειψε τη Μολδαβία το 2019, αφού κατηγορήθηκε για απάτη σε βάρος τραπεζών ύψους 1 δισ. δολαρίων. Σήμερα ζει στη Ρωσία, όπου, σύμφωνα με αξιωματούχους δυτικών υπηρεσιών πληροφοριών, υπάγεται στον Σεργκέι Β. Κιριγένκο, ένα από τα υψηλόβαθμα στελέχη της κυβέρνησης Πούτιν, με αρμοδιότητα σε χώρες όπως η Μολδαβία, τις οποίες το Κρεμλίνο θεωρεί ότι ανήκουν στη δική του σφαίρα επιρροής.

Έτσι, την ώρα που ο Βλαντίμιρ Πούτιν μιλούσε δημοσίως για «υστερία της Δύσης για τη ρωσική απειλή», στο παρασκήνιο συγκαλούνταν συσκέψεις για έναν πολύ διαφορετικό στόχο: πώς θα μπορούσαν το ΝΑΤΟ και η Ευρωπαϊκή Ένωση να αποδυναμωθούν και τελικά να καταρρεύσουν εκ των έσω.

Κομβικό ρόλο σε αυτή τη στρατηγική είχε η Μολδαβία. Μια μικρή χώρα μόλις τριών εκατομμυρίων κατοίκων, η οποία όμως στη γεωπολιτική σκέψη της ρωσικής ηγεσίας έχει αποκτήσει δυσανάλογα μεγάλη σημασία. Η στρατηγική της θέση θα μπορούσε, σύμφωνα με την εκτίμηση του Κρεμλίνου, να την καταστήσει ορμητήριο για επιθέσεις τόσο προς την Ουκρανία όσο και προς την Ευρώπη.

Οι New York Times περιγράφουν ένα πρόγραμμα το οποίο, σύμφωνα με τις ίδιες πηγές, δεν έχει ακόμη ολοκληρωθεί. Οι δημοσιογράφοι της εφημερίδας μίλησαν με ανθρώπους που συμμετείχαν στην επιχείρηση —πολλοί από τους οποίους εξακολουθούν να φοβούνται αντίποινα— και εξέτασαν δικαστικά έγγραφα και άλλα στοιχεία. Ορισμένες από τις δραστηριότητες της Μόσχας ήταν ήδη γνωστές. Η πραγματική έκταση, όμως, του σχεδίου αποκαλύπτεται μόλις τώρα.

Η φιλοδυτική κυβέρνηση της χώρας, υπό την πρόεδρο Μάγια Σάντου, έχει θέσει την ένταξη στην Ευρωπαϊκή Ένωση στην κορυφή των προτεραιοτήτων της. Και ακριβώς γι’ αυτό, κάθε σημαντική εκλογική αναμέτρηση —οι προεδρικές και βουλευτικές εκλογές, αλλά και το δημοψήφισμα του 2024 για την ένταξη στην ΕΕ— βρέθηκε στο στόχαστρο των μηχανισμών ρωσικής επιρροής.

Στρατολόγηση ιερέων

Μία από τις πιο ασυνήθιστες πτυχές της επιχείρησης ήταν η προσπάθεια της Μόσχας να στρατολογήσει ορθόδοξους ιερείς, προσφέροντάς τους χρήματα προκειμένου να επηρεάσουν τους πιστούς τους και να μεταφέρουν τα ρωσικά αφηγήματα από τους άμβωνες.

Εκατοντάδες Μολδαβοί ιερείς ταξίδεψαν στη Ρωσία από το καλοκαίρι του 2024. Εκεί επισκέφθηκαν ιερούς τόπους και συναντήθηκαν με ανώτερους εκκλησιαστικούς παράγοντες.

Πριν επιστρέψουν στη Μολδαβία, ο καθένας υπέγραφε ένα συμβόλαιο για χρεωστική κάρτα που είχε εκδοθεί από τη ρωσική τράπεζα Promsvyazbank. Η τράπεζα διατηρεί σχέσεις με το υπουργείο Άμυνας της Ρωσίας και κατέχει το 49% της εταιρείας χρηματοοικονομικών υπηρεσιών του Ιλάν Σορ.

Στα συμβόλαια οι ιερείς εμφανίζονταν ως υπάλληλοι της «Evrazia», ενός οργανισμού που συνδέεται με το Κρεμλίνο και, σύμφωνα με αξιωματούχους δυτικών υπηρεσιών πληροφοριών, προωθεί φιλορωσικές πολιτικές στις πρώην σοβιετικές δημοκρατίες.

Το αντάλλαγμα ήταν περίπου 1.000 δολάρια. Σε αντάλλαγμα, οι ιερείς καλούνταν να πείσουν τους πιστούς τους να απορρίψουν το δημοψήφισμα για την ένταξη της Μολδαβίας στην ΕΕ και να στηρίξουν εκστρατείες εναντίον των φιλοδυτικών πολιτικών. Εκατοντάδες, σύμφωνα με Μολδαβούς αξιωματούχους, δέχθηκαν τα χρήματα.

«Εμείς, ο λαός, τι θέλουμε; Τα Σόδομα και τα Γόμορρα; Να μας κάψει ο Θεός ζωντανούς; Θα μας κάψει», έλεγε ένας από τους ιερείς σε πύρινο κήρυγμα.

Η κατασκήνωση στη Σερβία

Το καλοκαίρι του 2025, οι Ρώσοι δημιούργησαν στη Σερβία μια κατασκήνωση με πολλές ανέσεις. Πίσω από αυτή τη βιτρίνα, όμως, εκπαιδεύονταν άνθρωποι που θα επιχειρούσαν να επηρεάσουν το εκλογικό αποτέλεσμα στη Μολδαβία.

Την ίδια ώρα, παράλληλα προγράμματα λειτουργούσαν στη Βοσνία και στη Μόσχα, με στόχο τη μετατροπή φιλορώσων Μολδαβών σε «στρατιώτες του Κρεμλίνου».

Υπό την επίβλεψη της GRU, της στρατιωτικής υπηρεσίας πληροφοριών της Ρωσίας, οι συμμετέχοντες εκπαιδεύονταν στο πώς να διασπούν αστυνομικούς κλοιούς, στη χρήση όπλων, ακόμη και στην πυρπόληση κτιρίων. Στο αντίστοιχο στρατόπεδο της Μόσχας, η εκπαίδευση γινόταν σε εκρηκτικά και στον χειρισμό drones.

Για τρεις έως τέσσερις ημέρες μαθημάτων, οι συμμετέχοντες λάμβαναν 400 δολάρια —ένα τεράστιο ποσό για τα δεδομένα της Μολδαβίας.

Όσοι εμφανίζονταν απρόθυμοι να συμμετάσχουν στις δραστηριότητες αυτές, σύμφωνα με ορισμένες μαρτυρίες, αντιμετώπιζαν τη βία των Ρώσων εκπαιδευτών, οι οποίοι ξυλοκοπούσαν όσους προέβαλλαν αντιρρήσεις.

Για αυτού του είδους τις επιχειρήσεις, άλλωστε, δεν απαιτούνται πλήθη. «αρκεί να ανάψει η σπίθα από λίγα άτομα», λέει Μολδαβός δικαστικός.

New York Times: Για ποιο λόγο το Κρεμλίνο δίνει ποταμούς χρημάτων στη Μολδαβία- Το σχέδιο του Πούτιν για την αποσταθεροποίηση της Ευρωπαϊκής Ένωσης και του ΝΑΤΟ

Η στρατολόγηση μέσω Telegram

Το βασικό εργαλείο για τη μαζική στρατολόγηση ήταν το Telegram. Άνθρωποι του Ιλάν Σορ φέρεται να προσέγγισαν περισσότερους από 150.000 Μολδαβούς, υποσχόμενοι οικονομική αποζημίωση και χρησιμοποιώντας 240 chatbot.

Έγγραφα που καταγράφουν τη δραστηριότητα του μηχανισμού του Σορ δείχνουν ότι μόνο το 2024, πριν από το δημοψήφισμα, περίπου 38.000 άνθρωποι πληρώθηκαν συνολικά με 20 εκατ. δολάρια.

Από όσους στρατολογούνταν —και αφού προηγούνταν έλεγχος προκειμένου, μεταξύ άλλων, να αποκλειστεί το ενδεχόμενο να είναι πληροφοριοδότες της αστυνομίας— οι 35.000 κατατάχθηκαν στην κατηγορία των «ακτιβιστών». Άλλοι 1.200, που βρίσκονταν ψηλότερα στην ιεραρχία, ανέλαβαν τον ρόλο των «μάνατζερ».

Το ρωσικό σχέδιο την ημέρα των εκλογών

Στις 28 Σεπτεμβρίου 2025, ημέρα των βουλευτικών εκλογών, όλα ήταν έτοιμα, σύμφωνα με τον ρωσικό σχεδιασμό.

Πράκτορες που είχαν εκπαιδευτεί στη Σερβία ετοιμάζονταν να προκαλέσουν χάος στο Κισινάου, την πρωτεύουσα της Μολδαβίας, αλλά και σε άλλες περιοχές. Για να αναγνωρίζονται μεταξύ τους μέσα στο πλήθος, φορούσαν κίτρινα και μπλε περιβραχιόνια, ενώ ορισμένοι είχαν στην κατοχή τους εμπρηστικούς μηχανισμούς.

Την ίδια στιγμή, Ρώσοι χάκερ είχαν καταφέρει να διεισδύσουν στην Κεντρική Εκλογική Επιτροπή της Μολδαβίας και να αποκτήσουν τον έλεγχο χιλιάδων router.

Μόνο που αυτή τη φορά οι μολδαβικές Αρχές ήταν προετοιμασμένες.

Τις εβδομάδες που προηγήθηκαν των εκλογών, η αστυνομία της χώρας πραγματοποίησε επιδρομές σε εκατοντάδες κατοικίες. Συνελήφθησαν άνθρωποι που είχαν συμμετάσχει στα στρατόπεδα εκπαίδευσης ή είχαν λάβει χρήματα στο πλαίσιο του σχεδίου του Σορ.

Σε μία από τις πιο παράδοξες δικαιολογίες που καταγράφηκαν, ύποπτοι που συνελήφθησαν για τον σχεδιασμό βίαιων ενεργειών υποστήριξαν ότι οι εμπρηστικοί μηχανισμοί που είχαν στην κατοχή τους προορίζονταν… για ένα πάρτι αποκάλυψης του φύλου του μωρού.

Οι επιθέσεις χάκερ

Παράλληλα, οι ειδικοί στον κυβερνοχώρο της Μολδαβίας, με τη συνδρομή δυτικών συμμάχων, κατάφεραν να αναχαιτίσουν τις κυβερνοεπιθέσεις και να εμποδίσουν τους Ρώσους χάκερ να προκαλέσουν την αναστάτωση που επιδίωκαν.

Τελικά, διαδηλώσεις ξέσπασαν στη χώρα, χωρίς όμως να οδηγήσουν σε σοβαρά επεισόδια βίας. Το κόμμα της Μάγια Σάντου επικράτησε συγκεντρώνοντας λίγο πάνω από το 50% των ψήφων, με τη στήριξη της μολδαβικής διασποράς να αποδεικνύεται καθοριστική.

Για το Κρεμλίνο, ωστόσο, η εξέλιξη αυτή κάθε άλλο παρά συνιστούσε αποτυχία, καταλήγουν οι New York Times. Η κυβέρνηση της Μολδαβίας είχε αναγκαστεί να δαπανήσει μια μικρή περιουσία και να κινητοποιήσει τεράστιους ανθρώπινους και κρατικούς πόρους για να αντιμετωπίσει τη ρωσική παρέμβαση.

Και το παιχνίδι δεν σταμάτησε εκεί.

Έκτοτε, το Κρεμλίνο έχει διευρύνει τις προσπάθειές του, επεκτείνοντας τις επιχειρήσεις επιρροής και τους μηχανισμούς που χρησιμοποιεί για να ασκεί πίεση στο Κισινάου. Εκεί, πλέον, γνωρίζουν καλά πως απέναντί τους δεν έχουν μια περιστασιακή επιχείρηση, αλλά έναν αντίπαλο που παίζει παιχνίδι διαρκείας.