Ο Ερντογάν απειλεί τη μια με “σφαγές” και την άλλη με το… “γάντι” αλλά η Αθήνα βλέπει… “αποκλιμάκωση” – Έρχονται “θερμές” μέρες σε Αιγαίο και Αν. Μεσόγειο, όπου όλα θα φανούν επί του πεδίου

Νέα εικόνα διαμορφώνεται στις Ελληνοτουρκικές σχέσεις μετά τις τελευταίες δηλώσεις του Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν, ο οποίος εμφανίστηκε να επιλέγει αισθητά ηπιότερη ρητορική απέναντι στην Ελλάδα.

Ο Τούρκος πρόεδρος, επιστρέφοντας από τη Νέα Υόρκη μετά τη Γενική Συνέλευση του ΟΗΕ, δήλωσε ότι η Τουρκία «δεν είναι εχθρός της Ελλάδας», αλλά γείτονας και σύμμαχος στο ΝΑΤΟ. Παράλληλα, υποστήριξε ότι οι σχέσεις των δύο χωρών είναι ιδιαίτερα σημαντικές ώστε να μετατρέπονται σε αντικείμενο εσωτερικής πολιτικής αντιπαράθεσης.

Η ΑΘΗΝΑ ΒΛΕΠΕΙ «ΑΛΛΑΓΗ ΤΟΝΟΥ»

Οι πρώτες αντιδράσεις της ελληνικής κυβέρνησης ήταν θετικές ως προς τη μετατόπιση της ρητορικής.

Ανώτατη κυβερνητική πηγή ανέφερε ότι οι δηλώσεις Ερντογάν κινούνται «σε διαφορετική κατεύθυνση» από όσα είχαν ακουστεί το προηγούμενο διάστημα, υπογραμμίζοντας ταυτόχρονα ότι το ζητούμενο είναι να μειωθεί η ένταση.

Το σημείο αυτό, ωστόσο, αφήνει ανοιχτό ένα πολιτικό ερώτημα: αρκεί μια αλλαγή στη ρητορική για να θεωρηθεί ότι έχει αλλάξει ουσιαστικά το περιβάλλον στις ελληνοτουρκικές σχέσεις;

Η απάντηση δεν μπορεί να δοθεί μόνο από δηλώσεις, καθώς παραμένουν ζητήματα που Αθήνα και Άγκυρα προσεγγίζουν με διαφορετικό τρόπο.

ΤΟ ΑΙΓΑΙΟ ΠΑΡΑΜΕΝΕΙ ΣΤΟ ΕΠΙΚΕΝΤΡΟ

Παρά το πιο ήπιο μήνυμα του Τούρκου προέδρου, τα γνωστά μέτωπα στις δύο χώρες δεν έχουν εξαφανιστεί.

Η ελληνική θέση παραμένει ότι η βασική διαφορά που μπορεί να αποτελέσει αντικείμενο δικαστικής επίλυσης αφορά την οριοθέτηση υφαλοκρηπίδας και ΑΟΖ, ενώ η Τουρκία εξακολουθεί να αναφέρεται σε ένα ευρύτερο σύνολο ζητημάτων στο Αιγαίο και την Ανατολική Μεσόγειο.

Παράλληλα, αναλυτές έχουν επισημάνει ότι η πορεία των σχέσεων θα δοκιμαστεί στην πράξη από ζητήματα όπως η ηλεκτρική διασύνδεση Κύπρου–Κρήτης και η τουρκική νομοθετική συζήτηση γύρω από τη «Γαλάζια Πατρίδα».

Η ΚΥΒΕΡΝΗΣΗ ΜΠΡΟΣΤΑ ΣΕ ΜΙΑ ΔΥΣΚΟΛΗ ΙΣΟΡΡΟΠΙΑ

Η Αθήνα καλείται τώρα να διαχειριστεί μια λεπτή ισορροπία: από τη μία να αξιοποιήσει κάθε ευκαιρία αποκλιμάκωσης και από την άλλη να μην αφήσει την εντύπωση ότι οι υφιστάμενες διαφορές έχουν λυθεί.

Η κυβερνητική πλευρά επιμένει ότι η Ελλάδα δεν ήταν αυτή που ανέβασε την ένταση. Η συγκεκριμένη θέση, όμως, αποτελεί πολιτική τοποθέτηση της κυβέρνησης και όχι ανεξάρτητη αξιολόγηση των ελληνοτουρκικών σχέσεων.

Και εδώ βρίσκεται το βασικό σημείο της συζήτησης: η αποκλιμάκωση στη ρητορική είναι ένα δεδομένο, αλλά η πραγματική εικόνα θα κριθεί από τις επόμενες κινήσεις των δύο πλευρών.

ΑΠΟ ΤΑ ΛΟΓΙΑ ΣΤΙΣ ΠΡΑΞΕΙΣ

Το μήνυμα Ερντογάν περί γειτονίας και συμμαχίας στο ΝΑΤΟ δημιουργεί ένα διαφορετικό κλίμα από εκείνο που είχε διαμορφωθεί σε προηγούμενες περιόδους έντονης αντιπαράθεσης.

Ωστόσο, η ιστορία των ελληνοτουρκικών σχέσεων δείχνει ότι οι δηλώσεις δεν αρκούν από μόνες τους για να κλείσουν δύσκολες διαφορές.

Το επόμενο διάστημα θα δείξει εάν η νέα ρητορική θα μεταφραστεί και σε συγκεκριμένες κινήσεις αποκλιμάκωσης ή εάν πρόκειται απλώς για μια προσωρινή αλλαγή τόνου.

Το πραγματικό τεστ, πλέον, δεν βρίσκεται στα λόγια. Βρίσκεται στις πράξεις που θα ακολουθήσουν στο Αιγαίο και στην Ανατολική Μεσόγειο.