Ο Πούτιν ισοπεδώνει τον Μερτς: «Δεν θα σας επιτεθούμε ποτέ… Ακόμη και με λευκή σημαία είστε εντελώς άχρηστοι για εμάς» – Η Μόσχα προειδοποιεί, όμως, το Βερολίνο με… “συνέπειες”

Μια ιδιαίτερα αιχμηρή εικόνα για τις σχέσεις Ρωσίας και Γερμανίας παρουσιάζει το ρεπορτάζ, επικαλούμενο δηλώσεις που αποδίδονται στον Βλαντίμιρ Πούτιν σχετικά με τον Φρίντριχ Μερτς και τη στάση του Βερολίνου απέναντι στη Μόσχα.

Στο επίκεντρο βρίσκεται ένας ισχυρισμός που, εάν αποτυπώνει πράγματι το μήνυμα της ρωσικής ηγεσίας, δείχνει πόσο βαθιά έχει φτάσει η αντιπαράθεση ανάμεσα στις δύο χώρες.

Η βασική θέση που αποδίδεται στον Ρώσο πρόεδρο είναι ότι η Ρωσία δεν προτίθεται να επιτεθεί στη Γερμανία, ακόμη και σε περίπτωση που το Βερολίνο προχωρούσε σε ακραία επιλογή στρατιωτικής εμπλοκής.

Πίσω όμως από αυτή τη φαινομενικά καθησυχαστική διατύπωση κρύβεται ένα πολύ πιο σκληρό πολιτικό μήνυμα.

«ΔΕΝ ΕΧΟΥΜΕ ΛΟΓΟ ΝΑ ΣΑΣ ΕΠΙΤΕΘΟΥΜΕ»

Η ρωσική επιχειρηματολογία, όπως παρουσιάζεται, στηρίζεται στην άποψη ότι η Μόσχα δεν θεωρεί τη Γερμανία έναν στόχο που θα είχε στρατηγικό όφελος να καταστρέψει.

Αντίθετα, το μήνυμα προς το Βερολίνο εμφανίζεται να είναι πως η Ρωσία αξιολογεί την ευρωπαϊκή αντιπαράθεση κυρίως μέσα από το πρίσμα των πολιτικών αποφάσεων και της στρατιωτικής υποστήριξης προς την Ουκρανία.

Έτσι, η φράση περί μη επίθεσης δεν λειτουργεί μόνο ως καθησυχασμός.

Μπορεί να διαβαστεί και ως προειδοποίηση:

η Μόσχα υποστηρίζει ότι δεν επιδιώκει πόλεμο με τη Γερμανία, αλλά θεωρεί επικίνδυνη οποιαδήποτε άμεση γερμανική εμπλοκή στη σύγκρουση.

ΤΟ ΒΕΡΟΛΙΝΟ ΣΤΟ ΜΙΚΡΟΣΚΟΠΙΟ

Η Γερμανία έχει βρεθεί τα τελευταία χρόνια στην πρώτη γραμμή της ευρωπαϊκής στήριξης προς την Ουκρανία.

Η κυβέρνηση του Φρίντριχ Μερτς έχει υιοθετήσει σκληρή στάση απέναντι στη Ρωσία, ενώ το ζήτημα της στρατιωτικής βοήθειας προς το Κίεβο αποτελεί ένα από τα πιο ευαίσθητα σημεία της ευρωπαϊκής πολιτικής.

Αυτό δημιουργεί μια επικίνδυνη ισορροπία.

Από τη μία πλευρά, το Βερολίνο επιδιώκει να ενισχύσει την ευρωπαϊκή άμυνα και να στηρίξει την Ουκρανία.

Από την άλλη, κάθε βήμα που αυξάνει την άμεση στρατιωτική εμπλοκή των ευρωπαϊκών χωρών δημιουργεί τον κίνδυνο μιας ευρύτερης σύγκρουσης.

Η ΜΟΣΧΑ ΣΤΕΛΝΕΙ ΜΗΝΥΜΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΚΛΙΜΑΚΩΣΗ

Το κρίσιμο σημείο δεν είναι μόνο τι υποστηρίζει η ρωσική πλευρά ότι δεν θα κάνει.

Είναι και τι θεωρεί ότι θα μπορούσε να αλλάξει εάν οι ευρωπαϊκές χώρες περάσουν από την παροχή βοήθειας στην άμεση συμμετοχή.

Η Μόσχα έχει επανειλημμένα προειδοποιήσει ότι η βαθύτερη εμπλοκή δυτικών χωρών στον πόλεμο αυξάνει τον κίνδυνο άμεσης αντιπαράθεσης.

Το ζήτημα αποκτά ιδιαίτερη βαρύτητα για τη Γερμανία, η οποία διαθέτει σημαντικό στρατιωτικό και οικονομικό βάρος στην Ευρώπη.

ΤΟ ΠΙΟ ΣΚΛΗΡΟ ΣΗΜΕΙΟ ΤΟΥ ΜΗΝΥΜΑΤΟΣ

Ιδιαίτερα προκλητική είναι η φράση που αποδίδεται στον Πούτιν σχετικά με το ότι η Γερμανία δεν θα αποτελούσε ουσιαστικό όφελος για τη Ρωσία ακόμη και σε ένα ακραίο υποθετικό σενάριο.

Πέρα από την ακριβή διατύπωση, το πολιτικό μήνυμα είναι σαφές: η Μόσχα επιχειρεί να παρουσιάσει τη σύγκρουση ως αποτέλεσμα συγκεκριμένων πολιτικών επιλογών και όχι ως προσπάθεια επέκτασης ενός πολέμου σε ολόκληρη την Ευρώπη.

Πρόκειται για αφήγημα που το Κρεμλίνο χρησιμοποιεί συστηματικά, ενώ οι ευρωπαϊκές κυβερνήσεις αντιμετωπίζουν με μεγάλη επιφυλακτικότητα τις ρωσικές διαβεβαιώσεις.

ΕΥΡΩΠΗ ΣΕ ΝΕΟ ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΟ ΣΤΑΥΡΟΔΡΟΜΙ

Η αντιπαράθεση Ρωσίας και Δύσης έχει πλέον ξεπεράσει κατά πολύ τα όρια της Ουκρανίας.

Η αύξηση των αμυντικών δαπανών, η ενίσχυση των ευρωπαϊκών ενόπλων δυνάμεων και η συζήτηση για μεγαλύτερη στρατηγική αυτονομία της Ευρώπης δείχνουν ότι η ήπειρος προετοιμάζεται για μια μακρά περίοδο έντασης.

Μέσα σε αυτό το περιβάλλον, η Γερμανία καλείται να αποφασίσει πόσο μακριά είναι διατεθειμένη να προχωρήσει.

Για το Βερολίνο, το δίλημμα είναι τεράστιο:

στήριξη της Ουκρανίας χωρίς άμεση σύγκρουση με τη Ρωσία ή ακόμη μεγαλύτερη εμπλοκή με τον κίνδυνο ανεξέλεγκτης κλιμάκωσης;

ΤΟ ΠΡΑΓΜΑΤΙΚΟ ΔΙΑΚΥΒΕΥΜΑ

Η συγκεκριμένη ρωσική τοποθέτηση, όπως παρουσιάζεται στο δημοσίευμα, δεν σημαίνει ότι ο κίνδυνος μιας σύγκρουσης Ρωσίας–ΝΑΤΟ έχει εξαφανιστεί.

Ακριβώς το αντίθετο.

Δείχνει πόσο κρίσιμη έχει γίνει η διαχείριση κάθε στρατιωτικής κίνησης και κάθε δημόσιας δήλωσης.

Σε μια περίοδο όπου οι γραμμές μεταξύ έμμεσης και άμεσης εμπλοκής γίνονται ολοένα πιο δυσδιάκριτες, ένα λάθος υπολογισμού θα μπορούσε να έχει συνέπειες πολύ μεγαλύτερες από εκείνες που αρχικά υπολογίζονται.

Η Μόσχα δηλώνει ότι δεν επιδιώκει πόλεμο με τη Γερμανία. Το Βερολίνο, όμως, γνωρίζει πλέον ότι κάθε επόμενο βήμα του στην ουκρανική κρίση θα αξιολογείται από τη Ρωσία όχι μόνο πολιτικά, αλλά και στρατηγικά.

Και αυτό είναι ίσως το πιο επικίνδυνο σημείο της σημερινής ευρωπαϊκής πραγματικότητας: η απόσταση ανάμεσα στην αποτροπή και την άμεση σύγκρουση μπορεί να γίνει πολύ μικρή.