Ο Τραμπ αλλάζει τα πάντα σε ένα “παζλ” υψίστου γεωπολιτικού ρίσκου: Ο Πρόεδρος των ΗΠΑ καλεί Ρωσία και Κίνα στο «Συμβούλιο Ειρήνης» για τη Γάζα – Αντιδράσεις από Δύση, άρνηση του Πεκίνου, ανοιχτό παράθυρο από τη Μόσχα και ο ρόλος – φάντασμα του ΟΗΕ

Την επιθυμία του να δει τη Ρωσία και την Κίνα να συμμετέχουν στο νέο «Συμβούλιο Ειρήνης» που έχει συσταθεί με στόχο τη σταθεροποίηση και ανοικοδόμηση της Γάζας μετά τον πόλεμο Ισραήλ–Χαμάς εξέφρασε ο πρόεδρος των ΗΠΑ, Donald Trump.

Μιλώντας σε δημοσιογράφους μέσα στο προεδρικό αεροσκάφος Air Force One, ο Αμερικανός πρόεδρος τόνισε ότι θα «ήθελε πολύ» να συμμετάσχουν τόσο η Μόσχα όσο και το Πεκίνο στο νέο σχήμα. Όπως είπε, πολλές χώρες έχουν ήδη ενταχθεί, ενώ αρκετές ακόμη βρίσκονται σε διαδικασία προσχώρησης. «Έχουν προσκληθεί. Χρειάζεστε και τις δύο. Χρειάζεστε όλες τις πειθώ. Καμία διάκριση», σημείωσε χαρακτηριστικά.

Η τοποθέτησή του έγινε μετά την πρώτη συνεδρίαση του οργάνου στην Ουάσινγκτον, όπου συμμετείχαν ηγέτες και ανώτεροι αξιωματούχοι από περίπου 40 κράτη. Σύμφωνα με τα στοιχεία που παρουσιάστηκαν, περισσότερες από 20 χώρες έχουν αποδεχθεί την αμερικανική πρόσκληση, ενώ άλλες περίπου 35 έχουν εκδηλώσει ενδιαφέρον.

Ωστόσο, σημαντικές δυτικές δυνάμεις, όπως η Γερμανία, η Γαλλία, το Ηνωμένο Βασίλειο και η Ιταλία, απέρριψαν την πρόταση συμμετοχής. Ορισμένες εξ αυτών εξέφρασαν ανησυχία ότι το νέο όργανο ενδέχεται να υπονομεύσει τον ρόλο του Οργανισμός Ηνωμένων Εθνών, ενώ άλλες στάθηκαν στο ενδεχόμενο ρωσικής εμπλοκής.

Το «Συμβούλιο Ειρήνης» συγκροτήθηκε επισήμως στο περιθώριο του World Economic Forum στο Νταβός τον Ιανουάριο. Προεδρεύεται ισόβια από τον Τραμπ και έχει ως αποστολή την επίβλεψη της ανοικοδόμησης της Γάζας και την εφαρμογή της συμφωνίας κατάπαυσης του πυρός. Παράλληλα, έχει δεχθεί κριτική επειδή δεν προβλέπει παλαιστινιακή εκπροσώπηση, την ώρα που το Ισραήλ έχει αποδεχθεί την πρόσκληση συμμετοχής.

Η Ρωσία δεν έχει ακόμη ενταχθεί επισήμως, ωστόσο ανακοίνωσε ότι έλαβε την πρόσκληση και εξετάζει την πρόταση. Τον Ιανουάριο, ο πρόεδρος Vladimir Putin πρότεινε να συνεισφέρει 1 δισεκατομμύριο δολάρια από ρωσικά κρατικά περιουσιακά στοιχεία που έχουν παγώσει στις ΗΠΑ – ποσό που φέρεται να αντιστοιχεί στο τίμημα για μόνιμη έδρα. Παρά ταύτα, η Μόσχα υποστηρίζει ότι δεν έχει λάβει απάντηση στην πρότασή της.

Αντίθετα, η Κίνα απέρριψε την πρόσκληση, επικαλούμενη τη δέσμευσή της σε μια «γνήσια πολυμερή προσέγγιση» και στη διατήρηση του διεθνούς συστήματος με κεντρικό ρόλο του ΟΗΕ.

Κατά την εναρκτήρια συνεδρίαση, ο Τραμπ ανακοίνωσε ότι οι ΗΠΑ θα διαθέσουν 10 δισεκατομμύρια δολάρια για τη χρηματοδότηση των δράσεων του συμβουλίου. Επιπλέον, εννέα χώρες – το Καζακστάν, το Αζερμπαϊτζάν, τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα, το Μαρόκο, το Μπαχρέιν, το Κατάρ, η Σαουδική Αραβία, το Ουζμπεκιστάν και το Κουβέιτ – έχουν δεσμεύσει συνολικά 7 δισεκατομμύρια δολάρια.

Το εγχείρημα, αν και παρουσιάζεται ως πρωτοβουλία ειρήνης και σταθερότητας, έχει ήδη πυροδοτήσει έντονη διπλωματική κινητικότητα, αναδεικνύοντας βαθύτερες αντιπαραθέσεις για τη διεθνή αρχιτεκτονική ασφάλειας και τον ρόλο των μεγάλων δυνάμεων στη μεταπολεμική διαχείριση της Γάζας.