Οικονομικός “πόλεμος” σε παγκόσμιο επίπεδο ξέσπασε αμέσως μετά τους εξωπραγματικούς δασμούς Τραμπ στην Κίνα – Μέσα σε μόλις μία ημέρα χάθηκαν 250 δισ. δολ.!

Η απόφαση της Κίνας να περιορίσει δραστικά ή να διακόψει τις εξαγωγές σπάνιων γαιών προς τις Ηνωμένες Πολιτείες προκάλεσε αλυσιδωτές αντιδράσεις σε γεωπολιτικό και οικονομικό επίπεδο. Δεδομένου ότι η αμερικανική αμυντική βιομηχανία εξαρτάται σε μεγάλο βαθμό από τα κινεζικά αυτά πολύτιμα υλικά, ο Ντόναλντ Τραμπ αντέδρασε δυναμικά, επιβάλλοντας δασμούς άνω του 100% στα κινεζικά προϊόντα, βάζοντας τέλος στην εύθραυστη εμπορική «ανακωχή» που είχε συμφωνηθεί την άνοιξη και ακυρώνοντας την προγραμματισμένη συνάντησή του με τον Σι Τζινπίνγκ.

Μέσα σε μόλις μισή ώρα, οι αγορές κρυπτονομισμάτων υπέστησαν ισχυρό σοκ: πάνω από 250 δισεκατομμύρια δολάρια χάθηκαν, καθώς οι επενδυτές θεώρησαν ότι ξεκινά ένας οικονομικός πόλεμος ΗΠΑ–Κίνας.

Η κίνηση του Πεκίνου ήρθε ως απάντηση στους αμερικανικούς περιορισμούς στις εξαγωγές μικροτσίπ. Συγκεκριμένα, η Κίνα επέβαλε ελέγχους στις εξαγωγές 12 ειδών σπάνιων γαιών, απαιτώντας πλέον και πιστοποιήσεις που θα απαγορεύουν την επανεξαγωγή τους προς τις Ηνωμένες Πολιτείες.

Η σημασία αυτών των υλικών είναι τεράστια: η Κίνα κατέχει το 70% της εξόρυξης, το 90% της επεξεργασίας και το 93% της παραγωγής μόνιμων μαγνητών παγκοσμίως. Ένα μαχητικό F-35 χρειάζεται πάνω από 400 κιλά σπάνιων γαιών, ένα αντιτορπιλικό κλάσης Arleigh Burke περίπου 2,6 τόνους, ενώ ένα υποβρύχιο Virginia πάνω από 4,6 τόνους. Χωρίς αυτά τα μέταλλα, η παραγωγή προηγμένων στρατιωτικών συστημάτων είναι ουσιαστικά αδύνατη.

Ανάλογες ποσότητες απαιτούνται και για τα μελλοντικά ναυπηγικά προγράμματα, όπως η φρεγάτα Constellation, αλλά και για κάθε σύγχρονο πύραυλο Patriot που περιέχει 0,5–1 κιλό σπάνιων γαιών. Επιπλέον, κρίσιμα συστήματα όπως ραντάρ και διαστημικές εφαρμογές εξαρτώνται πλήρως από αυτά τα υλικά.

Η έλλειψη στρατηγικού σχεδιασμού στις ΗΠΑ — και ακόμη περισσότερο στην Ευρώπη που βασίζεται σε αμερικανικές αλυσίδες εφοδιασμού — είναι εμφανής. Το κινεζικό παράδειγμα δείχνει ότι η λύση βρίσκεται στην επένδυση σε υποδομές, στην ενίσχυση διεθνών συνεργασιών και στην αναδόμηση κρίσιμων εφοδιαστικών αλυσίδων, ώστε να εξασφαλιστεί η μακροπρόθεσμη τεχνολογική και στρατιωτική αυτονομία της Δύσης.