Ομόφυλος ή ομοφυλόφιλος;-Ποια είναι η σημασιολογική διαφορά των δύο όρων;

Με αφορμή την κρατική θεσμοθέτηση της συμβιωτικής σχέσης μεταξύ δύο ομοφυλόφιλων ανθρώπων, ομιλητές και αρθρογράφοι, εμμέσως ή αμέσως, διατυπώνουν ερωτήσεις ή αποφαίνονται σχετικά με την ορθότητα ή μη των όρων «ομόφυλος» και «ομοφυλόφιλος» στις σχετικές με το ανωτέρω επίκαιρο θέμα τοποθετήσεις τους.

Στο παρόν κείμενο θα επιχειρηθεί η διασαφήνιση των δύο όρων μέσω τής ελληνικής γλώσσας, της οποίας η επίσημη και υποχρεωτική διδασκαλία και χρήση εντός της ελληνικής επικράτειας δεν κατοχυρώνεται από το Σύνταγμα τής Ελλάδος.

ὁμόφυλος / ομόφυλος

Η αρχική έννοια του όρου, ο οποίος προέρχεται από τις λέξεις «ὁμός / ομός» (ο ίδιος, ο κοινός) και «φῦλον / φύλο» (άθροισμα ανθρώπων, φύλο, φυλή), σημαίνει τον «άνθρωπο της ίδιας φυλής» και, κατ’ επέκταση, τον «άνθρωπο τού ίδιου έθνους», αν και γιά την δεύτερη σημασία είναι καταλληλότερος ο όρος «ομοεθνής». Επειδή, όμως, η λέξη «φῦλον / φύλο» σημαίνει επίσης «το αρσενικό και το θηλυκό γένος των ανθρώπων», ο όρος «ὁμόφυλος / ομόφυλος» υποδηλώνει και «τον άνθρωπο τού ίδιου φύλου». Εν ολίγοις: ο όρος έχει περισσότερες από μία σημασίες, εξίσου ορθές γλωσσολογικά.

ὁμοφυλόφιλος / ομοφυλόφιλος

Ο όρος αποτελείται από τρεις λέξεις: «ὁμός / ομός» (ο ίδιος, ο κοινός), «φιλέω» (αγαπώ, επιθυμώ, είμαι ερωτευμένος) και «φῦλον / φύλο» (άθροισμα ανθρώπων, φύλο, φυλή). Η ανέκαθεν επικρατούσα έννοιά του υποδηλώνει «τον άνθρωπο που ερωτεύεται ανθρώπους του ίδιου με αυτόν φύλου».

Ερώτημα 1: Ποιός από τους δύο όρους είναι ο κατάλληλος για να σημάνει σαφώς τον άνθρωπο που ερωτεύεται ανθρώπους του ίδιου με αυτόν φύλου;

Απάντηση: Μόνον ο δεύτερος, επειδή μόνον ο δεύτερος, μέσω του ρήματος «φιλέω», υποδηλώνει την ροπή (κλίση, τάση) ή την ενέργεια (δράση, πράξη) ενός ανθρώπου.

Ερώτημα 2: Ποιά διατύπωση σημαίνει σαφώς την «κρατική θεσμοθέτηση της συμβιωτικής σχέσης μεταξύ δύο ομοφυλόφιλων ανθρώπων», η φράση «γάμος ομόφυλων ζευγαριών» ή «γάμος ομοφυλόφιλων ζευγαριών»;

Απάντηση: Μόνον η δεύτερη, επειδή η πρώτη δύναται να σημαίνει και τον «γάμο μεταξύ ανθρώπων της ίδιας φυλής», με την πρωταρχική πολυσημία να διαιωνίζει υποκριτικά διλήμματα, όπως εκείνα που θέτουν όσοι, ενώ είναι υποχρεωμένοι να τοποθετηθούν έναντι τού ζητήματος, αποφεύγουν να το κάνουν, καθώς και υστερόβουλους περισπασμούς, όπως εκείνους που χρησιμοποιούν τα τυραννικά καθεστώτα για να αποπροσανατολίσουν τον αμαθή λαό από τα μύρια δεινά που βάσει σχεδίου τον εξευτελίζουν, τον καταρρακώνουν και τον υποδουλώνουν.

«Τό γάρ ἑδραῖον καί ἁπλοῦν οὐκ ἔχοντες τῆς ἀληθείας, εὐεπίτρεπτοί εἰσιν εἰς τἀναντία, καί τῷ ἐλέγχῳ τοῦ οἰκείου συνειδότος αἰσχυνόμενοι, κρύπτειν ἑαυτούς ἐπιχειροῦσι τῷ ποικίλῳ καί γριφοειδεῖ καί ἀμφιρρεπεῖ πρός διάφορα νοήματα τῶν λόγων» / Μη έχοντας την βεβαιότητα και την απλότητα της αλήθειας, εύκολα στρέφονται προς τα ενάντια και, νιώθοντας ντροπή από τον έλεγχο της συνείδησής τους, επιχειρούν να κρυφτούν πίσω από το ποικίλο και αινιγματικό και αμφίρροπο νόημα των λόγων τους.