Ουκρανία: Ο Ζελένσκι θέλει να «αρπάξει» μια αυτοκρατορία εμφιαλωμένου νερού- Στο στόχαστρο του Κιέβου οικογένεια δισεκατομμυριούχων και Ρώσος ολιγάρχης

Το Κίεβο κινεί διαδικασίες για την ανάληψη του ελέγχου της IDS Ukraine, στην οποία συμμετέχει η πάμπλουτη οικογένεια Παταρκατσισβίλι μαζί με Ρώσους επενδυτές.

 

Ουκρανία: Ο Ζελένσκι θέλει να «αρπάξει» μια αυτοκρατορία εμφιαλωμένου νερού- Στο στόχαστρο του Κιέβου οικογένεια δισεκατομμυριούχων και Ρώσος ολιγάρχης

Μια εταιρεία που βρίσκεται στην καρδιά της αγοράς εμφιαλωμένου νερού της Ουκρανίας έχει βρεθεί στο επίκεντρο μιας σύνθετης και ιδιαίτερα ευαίσθητης διαμάχης, καθώς οι ουκρανικές αρχές δρομολογούν διαδικασίες για την ανάληψη του ελέγχου της. Πρόκειται για την IDS Ukraine, έναν από τους μεγαλύτερους παραγωγούς εμφιαλωμένου νερού στη χώρα, στην οποία συμμετέχουν, μεταξύ άλλων, Ρώσοι επενδυτές.

Στην υπόθεση συναντώνται μεγάλα επιχειρηματικά συμφέροντα, η περιουσία μιας από τις πλουσιότερες οικογένειες της περιοχής και η σκιά των κυρώσεων που έχουν επιβληθεί σε Ρώσους ολιγάρχες μετά τη ρωσική εισβολή στην Ουκρανία.

Στο επίκεντρο βρίσκεται η θεατρική παραγωγός από τη Μεγάλη Βρετανία Λιάνα Παταρκατσισβίλι, μέλος της πάμπλουτης οικογένειας Παταρκατσισβίλι, η οποία κατέχει ποσοστό 34% στην IDS Ukraine, μαζί με άλλους επενδυτές. Μεταξύ των Ρώσων μετόχων βρίσκεται και ο δισεκατομμυριούχος Μιχαήλ Φρίντμαν, ιδρυτής του ρωσικού ομίλου Alfa Group.

Η αντιπαράθεση περιστρέφεται γύρω από το συγκεκριμένο μερίδιο της οικογένειας Παταρκατσισβίλι στην εταιρεία, η οποία διαθέτει ορισμένα από τα πιο αναγνωρίσιμα εμπορικά σήματα εμφιαλωμένου νερού στην ουκρανική αγορά.

Η Λιάνα Παταρκατσισβίλι έχει παράλληλα αναπτύξει έντονη δραστηριότητα στον χώρο του θεάτρου, έχοντας πρόσφατα συνεργαστεί σε μεγάλη θεατρική παραγωγή με τους ηθοποιούς Τόμπι Τζόουνς και Μίρα Σιάλ.

Οι παγωμένες μετοχές και η παρέμβαση του Κιέβου

Η υπόθεση απέκτησε νέα διάσταση μετά το πάγωμα των μετοχών της IDS Ukraine από τις ουκρανικές αρχές το 2022. Αιτία αποτέλεσε το γεγονός ότι το 49% της εταιρείας βρίσκεται στα χέρια Ρώσων επενδυτών.

Μεταξύ αυτών είναι ο Μιχαήλ Φρίντμαν, ο οποίος βρίσκεται αντιμέτωπος με δυτικές κυρώσεις για τη φερόμενη υποστήριξή του στο καθεστώς του Βλαντίμιρ Πούτιν.

Την υπόθεση έχει αναλάβει η ουκρανική Υπηρεσία Ανάκτησης και Διαχείρισης Περιουσιακών Στοιχείων (Arma), η οποία έχει δώσει εντολή για την ανάθεση της διοίκησης της IDS Ukraine σε ανεξάρτητη διαχείριση. Στους υπόλοιπους μειοψηφικούς μετόχους της εταιρείας περιλαμβάνεται και η κυβέρνηση της Γεωργίας.

Η επικεφαλής της Arma, Γιαροσλάβα Μαξιμένκο, υποστηρίζει ότι η υπηρεσία έχει βρεθεί επανειλημμένα αντιμέτωπη με ένα πλέγμα νομικών και γραφειοκρατικών εμποδίων. Κατά την ίδια, μέρος αυτών των καθυστερήσεων συνδέεται με την αντίσταση των μετόχων να παραχωρήσουν τον έλεγχο των περιουσιακών στοιχείων.

Καταγγελίες για κυβερνοεπίθεση

Η διαμάχη, ωστόσο, δεν περιορίζεται στις μετοχές και στον έλεγχο της εταιρείας.

Η Arma υποστηρίζει ότι δέχθηκε κυβερνοεπίθεση την περίοδο κατά την οποία βρισκόταν σε εξέλιξη η διαδικασία αναζήτησης ανεξάρτητου διαχειριστή για την IDS Ukraine.

Μέχρι στιγμής, πάντως, δεν έχουν παρουσιαστεί στοιχεία που να αποκαλύπτουν ποιος βρίσκεται πίσω από την επίθεση, ενώ η οικογένεια Παταρκατσισβίλι δεν θεωρείται ύποπτη για το περιστατικό.

Η Μαξιμένκο υποστήριξε ακόμη ότι η New World Value Fund Limited, μέσω της οποίας πραγματοποιείται η επένδυση της οικογένειας Παταρκατσισβίλι στην IDS Ukraine, προχώρησε σε αβάσιμη καταγγελία περί παράνομης συμπεριφοράς αξιωματούχων της Arma. Η ίδια χαρακτήρισε τους σχετικούς ισχυρισμούς «παραπληροφόρηση».

Την ίδια ώρα, βρίσκεται σε εξέλιξη έρευνα του Εθνικού Γραφείου Καταπολέμησης της Διαφθοράς της Ουκρανίας σχετικά με τις καταγγελίες περί παράνομης συμπεριφοράς.

Η επικεφαλής της Arma έχει εκφράσει επίσης ανησυχίες για το ενδεχόμενο νομιμοποίησης εσόδων από παράνομες δραστηριότητες, αλλά και απόσπασης αξίας από την IDS Ukraine, εφόσον η εταιρεία εξακολουθήσει να βρίσκεται υπό την υφιστάμενη διοίκηση.

Μέχρι σήμερα, ωστόσο, δεν υπάρχουν επίσημα ευρήματα που να τεκμηριώνουν εγκληματική δραστηριότητα αυτού του είδους.

Στα δικαστήρια η μάχη για την εταιρεία

Η σύγκρουση έχει πλέον μεταφερθεί και στις δικαστικές αίθουσες.

Ενώπιον του ανώτατου δικαστηρίου της Ουκρανίας κατά της διαφθοράς βρίσκονται ξεχωριστές δικαστικές διαδικασίες, μέσω των οποίων οι μέτοχοι επιχειρούν να ανακόψουν τις προσπάθειες εθνικοποίησης μέρους ή ακόμη και του συνόλου της IDS Ukraine.

Για μερίδα της ουκρανικής κυβέρνησης, η εταιρεία δεν αποτελεί απλώς έναν ακόμη επιχειρηματικό όμιλο, αλλά ένα περιουσιακό στοιχείο στρατηγικής σημασίας, ιδιαίτερα σε μια χώρα που εξακολουθεί να βρίσκεται στη δίνη του πολέμου.

Από την πλευρά της, η οικογένεια Παταρκατσισβίλι απορρίπτει τις αιτιάσεις και υποστηρίζει ότι έχει στηρίξει ενεργά την Ουκρανία από την πρώτη ημέρα της ρωσικής εισβολής, τον Φεβρουάριο του 2022.

Εκπρόσωπός της υποστήριξε ότι η οικογένεια στοχοποιείται άδικα και προειδοποίησε πως, εφόσον χρειαστεί, θα αναζητήσει δικαίωση και εκτός Ουκρανίας, προσφεύγοντας στα διεθνή δικαστήρια.

«Η οικογένεια Παταρκατσισβίλι πιστεύει ακράδαντα ότι ένα περιουσιακό στοιχείο δεν θα πρέπει να αφαιρεθεί από μετόχους που δεν υπόκεινται σε κυρώσεις και εναντίον των οποίων δεν υπάρχουν κατηγορίες ή ανησυχίες».

Η οικογένεια ξεκαθαρίζει πως, εάν δεν δικαιωθεί από τα ουκρανικά δικαστήρια και το περιουσιακό στοιχείο αφαιρεθεί τελικά στο πλαίσιο της διαδικασίας που έχει κινήσει η Arma, θα προσφύγει στα διεθνή δικαστήρια.

Η αυτοκρατορία των Παταρκατσισβίλι

Πίσω από τη σημερινή δικαστική και επιχειρηματική διαμάχη βρίσκεται μια οικογένεια με περιουσία που δημιουργήθηκε μέσα στις αναταράξεις της μετασοβιετικής εποχής.

Το μερίδιο της οικογένειας στην IDS Ukraine πέρασε το 2008 στη Λιάνα, την αδελφή της Ιγια και τη μητέρα τους Ινα, μετά τον θάνατο του Μπάντρι Παταρκατσισβίλι.

Ο επιχειρηματίας είχε χτίσει την τεράστια περιουσία του κατά τη διάρκεια της διάλυσης της Σοβιετικής Ένωσης, σε μια περίοδο κατά την οποία δημιουργήθηκαν ορισμένες από τις μεγαλύτερες επιχειρηματικές αυτοκρατορίες της μετασοβιετικής Ρωσίας και του ευρύτερου χώρου.

Ο Παταρκατσισβίλι είχε καταφύγει στο Ηνωμένο Βασίλειο το 2007, όμως έναν χρόνο αργότερα έφυγε από τη ζωή, σε ηλικία μόλις 52 ετών, από καρδιακή προσβολή. Η περιουσία που άφησε πίσω του υπολογιζόταν τότε σε περίπου 6 δισ. λίρες.

Η οικογένεια βρέθηκε ξανά στο επίκεντρο της δημοσιότητας πέρυσι, όταν η Ιγια Παταρκατσισβίλι και ο σύζυγός της έλαβαν επιστροφή χρημάτων μετά την αγορά έπαυλης στο Λονδίνο έναντι 32 εκατ. λιρών. Η πολυτελής κατοικία φέρεται να αντιμετώπιζε πρόβλημα με σκόρους.

Η απάντηση της IDS Ukraine

Στην άλλη πλευρά της διαμάχης, η IDS Ukraine απορρίπτει κατηγορηματικά τις αιτιάσεις περί οικονομικών παραβάσεων.

Εκπρόσωπος της εταιρείας δήλωσε ότι ο όμιλος λειτουργούσε και συνεχίζει να λειτουργεί σύμφωνα με την ουκρανική νομοθεσία, συμπεριλαμβανομένων των φορολογικών και χρηματοοικονομικών κανόνων.

Όπως υποστήριξε, καμία αρμόδια ουκρανική κρατική αρχή, συμπεριλαμβανομένης της φορολογικής υπηρεσίας, δεν έχει διαπιστώσει νομιμοποίηση εσόδων από παράνομες δραστηριότητες, παράνομη μεταφορά κεφαλαίων ή άλλη αντίστοιχη οικονομική δραστηριότητα από την IDS Ukraine.

Η εταιρεία δήλωσε επίσης ότι δεν γνωρίζει να βρίσκεται αντιμέτωπη με έρευνα ή άλλη ενεργή διαδικασία των ουκρανικών αρχών σχετικά με τέτοιου είδους καταγγελίες.

Και ενώ η δικαστική μάχη για τον έλεγχο της εταιρείας βρίσκεται σε πλήρη εξέλιξη, η IDS Ukraine υπογραμμίζει ότι η επιχειρησιακή της δραστηριότητα δεν σταμάτησε ούτε για μία ημέρα μετά τη ρωσική εισβολή.

Παρά τις συνθήκες του πολέμου, υποστηρίζει ότι συνέχισε απρόσκοπτα την παραγωγή και την προμήθεια πόσιμου νερού στους Ουκρανούς καταναλωτές, ακόμη και υπό τις συνθήκες των συνεχιζόμενων πυραυλικών επιθέσεων και των χτυπημάτων με μη επανδρωμένα αεροσκάφη.

Τέλος, εκπρόσωπος της IDS Ukraine απέρριψε ως ψευδείς τους υπαινιγμούς της Arma ότι η κυβερνοεπίθεση μπορεί να συνδέεται με τον όμιλο. Όπως δήλωσε, οι σχετικές πληροφορίες είναι «απλώς ψευδείς».

Έτσι, πίσω από τα μπουκάλια νερού και τα εμπορικά σήματα που έχουν γίνει μέρος της καθημερινότητας εκατομμυρίων Ουκρανών εξελίσσεται μια πολύ ευρύτερη μάχη: μια σύγκρουση για τον έλεγχο μιας σημαντικής επιχειρηματικής περιουσίας, με φόντο τον πόλεμο, τις κυρώσεις κατά των Ρώσων ολιγαρχών και τις προσπάθειες του Κιέβου να περιορίσει τη ρωσική οικονομική επιρροή στη χώρα